Teknik Resim Görünüşleri

80 Pages·2006·4.69 MB·Turkish

BÖLÜM
09

Teknik Resim Görünüşleri
Autodesk Inventor 11 Tanıtma ve Kullanma Kılavuzu SAYISAL GRAFİK™
Giriş
Parçanın modellenmesinden sonra, imalat resimlerini Autodesk Inventor ile alabilirsiniz. İstenen teknik resim
görünüşlerinin oluşturulması, düzenlenmesi, detaylandırma konularında Autodesk Inventor birçok araç sunmaktadır.
Teknik resim görünüşleri parça ile ilişkiseldir; yani parçada bir değişiklik olduğunda otomatik olarak o parçanın teknik
resim görünüşleri de güncellenir. Aynı şey, tersi için de geçerlidir. Teknik resim görünüşleri ayrı dosyalarda saklanır.
Bu dosyaların uzantısı IDW’dir.

Bu bölümde parçaların teknik resim görünüşlerinin oluşturulması, düzenlenmesi ve detaylandırılması ile ilgili
özellikleri göreceğiz.
360
9. Bölüm: Teknik Resim Görünüşleri
SAYISAL GRAFİK™ Autodesk Inventor 11 Tanıtma ve Kullanma Kılavuzu
Ayarlar
Teknik resim görünüşlerine başlamadan, görünüş ve çizim ayarlarına bakmamız gerekiyor. Bu ayarlardan en
kapsamlısı çizim standartlarıdır.
Çizim Standardı
Yeni bir IDW dosyası açtığınızda, karşınıza çizim sınırları ve antet bloğunu içeren boş bir sayfa gelir.

Teknik resim görünüşlerini oluşturmadan önce çizim standardının tanımlanması işinizi kolaylaştıracaktır. Bunun için,
FORMAT menüsünün altından “Styles Editor...” komutunu çalıştırın. Çizim standartlarının yer aldığı diyalog kutusu
açılır:

Burada tüm teknik resim özelliklerinin ayarları gerçekleştirilir. Varolan standartların (DIN, ISO, ANSI gibi)
özelliklerini kullanabileceğiniz gibi, kendi standardınızı da tanımlayabilirsiniz.
Sol taraftaki listede, nesne tipleri yer alır. Bunlar çift tıklamayla işaretlendiğinde, sağdaki pencerede özellikleri
görüntülenir. Değişiklikleri burada yapabilirsiniz.
Yeni bir standart tanımlamak için, sol taraftaki listede, “Standard” altındaki “Default Standard (ISO)” seçeneğini
işaretleyin. Sağ tarafta, ilgili standardın özellikleri görünür. Yukarıdaki düğmelerden “New” işaretlendiğinde,
aşağıdaki diyalog kutusu açılır. Burada, yeni Standard bir isim vermeniz gerekir.
361
9. Bölüm: Teknik Resim Görünüşleri
Autodesk Inventor 11 Tanıtma ve Kullanma Kılavuzu SAYISAL GRAFİK™

“OK” ile yeni bir standart yaratılır ve bu standart, soldaki listede “Standard” altında listelenir. Burada, bu standarda çift
tıklarsanız, bu standart aktif duruma gelir.
Devam etmeden, bazı önce bazı kavramları ve bunların açıklamalarını not edelim.
• Stil (Style): Bir nesneye uygulanan bir grup özellik.
• Stil Ailesi (Style Family): Benzer nesnelere uygulanan bir grup stil.
• Stil Kütüphanesi (Style Library): Stillerin yer aldığı kütüphane.
• Stil Editörü (Style Editor): Autodesk Inventor içinde, stillerin düzenlenmesi için kullanılan araç.
• Stil Kütüphanesi Yöneticisi (Style Library Manager): Stil kütüphanelerinin kontrolü için Autodesk Inventor
dışından çalıştırılan yazılım.
Stil Editörü
Stil editörü, güncel dosyadaki stillerin düzenlenmesi için kullanılır. Stil editörünü açmak için, herhangi bir Autodesk
Inventor dosyası açıkken FORMAT menüsünün altından “Style Editor” komutunu çalıştırın. Stil editörünün içeriği
dosya tipine (IPT/ IAM / IDW) göre değişir. Aşağıdaki diyalog kutusu IDW ortamında açılan stil editörüdür:

Stil editörü, üç bölümden oluşur. Soldaki ağaç yapısı şeklindeki liste, Autodesk Inventor dosyasına göre, stil ailelerini
içerir. Bu listeden stil aileleri seçilerek, bunların özellikleri değiştirilir ya da aktif duruma getirilir.
Stil düzenleme paneli ise sağdaki alandır. Bunun içeriği, soldaki listeden seçilen stil ailesine göre değişir. Burada,
soldaki listeden seçilen stil ailesinin özellikleri düzenlenir.
Diyalog kutusunun üst sağ tarafında ise filtre bölümü yer alır. Bu bölüm stillerin görüntüsünü belirler. Burada üç
seçenek vardır: “Local Styles” güncel dokümandaki stilleri, “Active Standard” güncel standarda ait stilleri, “All
Styles” ise hem dokümandaki hem de stil kütüphanesindeki stilleri görüntülemek için kullanılır.
Yeni bir stil yaratmak için;
1. Soldaki listeden stil ailesinin altından tanımlı bir stil seçin.
2. Sağ tuş menüsünden “New Style” komutunu çalıştırın.
362
9. Bölüm: Teknik Resim Görünüşleri
SAYISAL GRAFİK™ Autodesk Inventor 11 Tanıtma ve Kullanma Kılavuzu

3. Yeni stile bir isim verin.

4. Sağ bölümde, stilin özelliklerini tanımlayın.
5. “Save” ile stili kaydedin.
Varolan bir stili düzenlemek için;
1. Soldaki listeden stil ailesinin altından değiştirmek istediğiniz stili işaretleyin.
2. Sağ bölümde, stilin özelliklerini istediğiniz gibi değiştirin.
3. “Save” ile değişiklikleri kaydedin.
Bir stili silmek için;
1. Soldaki listeden stil ailesinin altından silmek istediğiniz stili seçin.
2. Sağ tuş menüsünden “Purge Style” ya da “Purge Style and Sub-Styles” komutlarından birini çalıştırın.
3. “Purge Style and Sub-Styles” seçeneği, seçilen stili ve bunu referans olarak kullanan stilleri silmek için
kullanılır.
Soldaki listeden stil ailesinin altından bir stil işaretlenip sağ tuş menüsü açıldığında görülen seçenekler ve anlamları
şunlardır:
• “New Style”: Yeni bir stil yaratılır.
• “Rename Cached Style”: Dokümandaki seçili stilin ismi değiştirilir.
• “Purge Style”: Stil dokümandan silinir.
• “Purge Style and Sub-Styles”: Seçilen stili ve bunu referans olarak kullanan stilleri silmek için kullanılır.
• “Export...”: Bu seçenek ile, uzantısı STYXML olan ve stil özelliklerini transfer etmede kullanılan dosya
yaratılır.
• “Update Style”: Dokümandaki stili, kütüphanedeki aynı stil ile güncelleştirir.
• “Cache in Document”: Seçilen stil, stil kütüphanesinden dokümana kopyalanır.
• “Save to Styles Library”: Seçilen stili dokümandan stil kütüphanesine kopyalar.
Stil Kütüphanesi Yöneticisi (Style Library Manager)
Stil Kütüphanesi Yöneticisi’ne, Autodesk Inventor dışından ulaşılır. Stil Kütüphanesi Yöneticisi’ni çalıştırmak için;
WINDOWS START > AUTODESK > AUTODESK INVENTOR 9 > TOOLS > STYLE LIBRARY MANAGER kısa
yolunu kullanabilirsiniz.
363
9. Bölüm: Teknik Resim Görünüşleri
Autodesk Inventor 11 Tanıtma ve Kullanma Kılavuzu SAYISAL GRAFİK™

Stil Kütüphanesi Yöneticisi, stillerin yaratılmasını, kopyalanmasını, karşılaştırılmasını ve isimlerinin değiştirilmesini
sağlar.
Stil Kütüphanesi Yöneticisi üç bölümden oluşur: Soldaki ağaç yapısı şeklindeki liste, stil ailelerini içerir.
Orta bölümde iki farklı alan yer alır. Burada, stil kütüphanelerindeki stiller birbiriyle karşılaştırılabilir. Stil
Kütüphanesi Yöneticisi, stilleri arasındaki farklılıkları değil, sadece birbirinden farklılık gösteren stilleri gösterir.
Burada, stiller kütüphaneler arasında kopyalanabilir, kütüphaneden silinebilir ve isimleri değiştirilebilir. Ayrıca, yeni
kütüphaneler de yaratılabilir.
Bu iki alan arasında, üstte, üç adet filtre ikonu yer alır. “Show All Styles”, kütüphanelerdeki seçilen stil ailesinin tüm
stillerini gösterir. “Show Mismatched Styles”, seçilen stil ailelerinde bulunmayan tüm stilleri gösterir. Son olarak,
“Show Unique Styles”, kütüphanelerde tek olan stillerin gösterilmesini sağlar.
Stil Kütüphanesi, uzantısı XML olan dosyalardan oluşur:

Her bir stil ailesi için bir XML dosyası bulunur. Yeni bir kütüphane buradaki XML dosyalarının kopyalanması ile de
oluşturulabilir. Fakat, bu dosyaları, stil editörü ya da Stil Kütüphanesi Yöneticisi dışında değiştirmeniz önerilmez.
Stil kütüphanesi, sabit diskte herhangi bir yerde olabilir. Önemli olan, aktif proje için, bu dizinin stil kütüphanesi dizini
olarak proje dosyasında tanımlanmasıdır. Proje dosyasında, stil kütüphanesi için yeni bir dizin tanımlandığında,
Autodesk Inventor, otomatik olarak bu dizinde XML dosyalarını yaratır.
“Default” stil kütüphanesini geri yüklemek için, Autodesk Inventor’un yüklü olduğu dizinler altında bulunan “Design
Data” dizinine ulaşın ve buradaki “DesignData.exe” dosyasına çift tıklayın. Bu sıkıştırılmış bir dosyadır. İçinde de,
XML dosyaları yer alır. XML dosyalarının nereye boşaltılacağı sorulur.
“Pack and Go” (Paketle-ve-git) özelliği ile montajlar kopyalandığında, aktif projede tanımlı olan XML dosyaları da
kopyalanır.
364
9. Bölüm: Teknik Resim Görünüşleri
SAYISAL GRAFİK™ Autodesk Inventor 11 Tanıtma ve Kullanma Kılavuzu
Şirket Standartlarının Korunması
Autodesk Inventor, şirket standartlarının tanımlanması ve korunmasını stil özellikleri ile oldukça kolaylaştırmaktadır.
Bir stil kütüphanesi sunucuya yerleştirilerek, tüm tasarımcılar tarafından kullanılabilir. İstenirse, ortak kullanılan stil
kütüphanesi “salt okunur” (Read only) yapılabilir ve sadece CAD yöneticisi tarafından değiştirilebilir.
Stiller, Autodesk Inventor dosyaları arasındaki tutarlılığı da sağlar. Stillerde yapılan değişiklikler, bu stili kullanan tüm
dosyalara yansır.
En baştan başlayarak, bir stil kütüphanesinin nasıl tanımlanabileceğine bakalım.
Stil Kütüphanesi Yöneticisi’ne, Autodesk Inventor dışından ulaşılır. Stil Kütüphanesi Yöneticisi’ni çalıştırmak için;
WINDOWS START > AUTODESK > AUTODESK INVENTOR 9 > TOOLS > STYLE LIBRARY MANAGER
kısa yolunu kullanabilirsiniz.
1. Yeni bir stil kütüphanesi tanımlamak için, Autodesk Inventor Style Library Manager 9 diyalog kutusundaki
“Create New Style Library” düğmesini kullanın.

2. Create New Style Library diyalog kutusunda, “Creation Method” altından “Create Empty Style Library”
seçeneğini işaretleyin. Bu seçenekle, boş bir stil kütüphanesi yaratılır.

3. “New Style Library Location” altına stil kütüphanesinin yerleşeceği klasörü tanımlayın.
4. Autodesk Inventor’u açın.
5. “Projects” bölümüne gidin.
6. Yeni bir proje tanımlayın.
7. “Folder Options” altından “Styles Library” için yeni stil kütüphanesinin klasörünü gösterin.
8. Ayrıca, “Use Style Library” seçeneği “Yes” olacak.
365
9. Bölüm: Teknik Resim Görünüşleri
Autodesk Inventor 11 Tanıtma ve Kullanma Kılavuzu SAYISAL GRAFİK™

9. “Boş” bir IDW dosyası açın. Bunun için, ilk olarak Open diyalog kutusunu kapatın. Daha sonra SHIFT ve
CTRL tuşlarına basılı tutarak, FILE menüsü altından “New” komutunu çalıştırın. Açılan diyalog kutusunda
“Drawing” seçin ve “OK” ile devam edin.

10. Böylece, tamamen boş bir IDW dosyası açılır.
11. FORMAT menüsünün altından, “Styles Editor”u çalıştırın ve burada istediğiniz ayarları tanımlayın/değiştirin.

12. İşiniz bittiğinde “Done” ile diyalog kutusunu kapatın. Değişiklikleri, stil kütüphanesine aktarmak için,
FORMAT menüsünün altındaki “Save Styles to Style Library” komutunu çalıştırın.
13. IDW’de çizim sınırı ve antetlerinizi tanımlayın.
Not: Eğer, başka bir IDW dosyasından “copy-paste” ile çizim sınırı ya da antet
almışsanız, bunlar, yaratıldıkları dosyanın stil özelliklerini de yanlarında
getirebilirler.
14. IDW dosyanızı şablon dosyası olarak şablonların bulunduğu klasöre kaydedin.
15. Artık, bu şablonu kullandığınızda, tanımlanan stiller kullanılır.
Autodesk Inventor, önceki sürümlerde kaydedilmiş bir IDW dosyasını açtığında, buradaki biçim bilgilerini stillere
yansıtır. Daha sonra, yukarıdaki gibi, bu stiller, kütüphaneye kaydedilebilir.
366
9. Bölüm: Teknik Resim Görünüşleri
SAYISAL GRAFİK™ Autodesk Inventor 11 Tanıtma ve Kullanma Kılavuzu
Bir IDW dosyasında yaptığınız stil değişiklikleri, bunlar kütüphaneye kaydedilmediği sürece, sadece o dosyada kalır.
Ayrıca, IDW’lerdeki stiller, stil kütüphanesi tarafından da güncellenebilir. Fakat, burada dikkat etmeniz gereken nokta,
IDW’de özel olarak yapılan stil değişiklikleri kaybolur ve stil kütüphanesinden gelenler ile değiştirilir.
Stil kütüphanesinin değiştirilmesi için, o stili kullanan IDW dosyasında değişiklik yapıp, daha sonra FORMAT
menüsü altından “Save Styles to Style Library” komutu kullanılır. Yapılan değişiklikler kütüphaneye yansıtılır. Bu
kütüphaneyi kullanan diğer IDW dosyalarına da bu değişiklikleri yansıtmak için, o dosyayı açıp FORMAT menüsünün
altından “Update Styles” komutu kullanılır.
Birden Fazla Kullanıcılı Ortamda Stillerin Yönetimi
Autodesk Inventor 9’un proje tanımında stiller ile ilgili özel bir seçenek vardır. “Use Styles Library” için üç seçenek
bulunur:

• “Yes”: Stil kütüphanesine okuma/yazma yapılabilir.
• “Read Only”: Stil kütüphanesi salt okunurdur. Bu seçenek, stil kütüphanesinin bulunduğu klasör salt okunur
yapılarak da tanımlanabilir.
• “No”: Stil kütüphanesi kullanılmaz.
• Stil kütüphanesi değişik yollarla kullanılabilir:
• Tek kullanıcı: Tek bir kütüphane tüm çalışmalar için yaratılabilir.
• Birden fazla kullanıcı: Herkes ve tüm çalışmalar için tek bir kütüphane olabilir.
• Projeye bağlı kütüphane: Her bir proje için farklı bir kütüphane olabilir.
• Karışık: Yukarıdakilerin kombinasyonu olarak kullanılabilir.

367
9. Bölüm: Teknik Resim Görünüşleri
Autodesk Inventor 11 Tanıtma ve Kullanma Kılavuzu SAYISAL GRAFİK™
Çizim Kaynakları
Yeni bir teknik resim dosyası açtığınızda, otomatik olarak en az bir çizim sayfası açılır. Standart sayfa özelliklerini
Browser penceresindeki “Drawing Resources” altındaki seçenekleri kullanarak değiştirebilirsiniz.

Burada yer alan seçenekler şunlardır:
“Sheet Formats”: Sayfanın biçimini ayarlar. Buradaki seçenekleri kullanarak ya da yeni bir biçim yaratarak yeni
sayfalar tanımlayabilirsiniz. Buradaki standart seçenekler arasındaki bulunanlar, otomatik olarak, istenen parçanın
görünüşlerinin yaratılmasını da sağlamaktadır.
“Borders”, çizim sınırlarını ayarlar. Yeni bir dosya açtığınızda standart bir çizim sınırı yerleştirilmiş olur. Varolanı
silmek ve onun yerine yeni bir çizim sınırı tanımlamak için, “Sheet” altında bulunan “Default Border”ı seçin ve sağ tuş
seçeneklerini kullanarak silin. Bundan sonra, “Borders” altındaki “Default Border” işaretleyerek yeni bir çizim sınırı
tanımlayabilirsiniz. Bunun için yeni bir diyalog kutusu açılır:

Burada istediğiniz çizim sınırını tanımlayabilirsiniz. “>>” ile alt özelliklere ulaşabilirsiniz. Burada, çizim sınırı ve yazı
biçimleri ile ilgili ayarlar yer alır.
368
9. Bölüm: Teknik Resim Görünüşleri