Tandarts in de knel: Leidraad voor conflictpreventie

295 Pages·2017·7.979 MB·Dutch

by  Luzi Abraham-Inpijn (auth.)

Tandarts
in de knel
Leidraad voor conflictpreventie
L. Abraham-Inpijn
Tandarts in de knel
Luzi Abraham-Inpijn
Tandarts in de knel
Leidraad voor conflictpreventie
ISBN 978-90-368-1441-6 ISBN 978-90-368-1442-3 (eBook)
DOI 10.1007/978-90-368-1442-3
© Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel van Springer Media BV 2017
Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een
geautomatiseerd gegevensbestand, of openbaar gemaakt, in enige vorm of op enige wijze, hetzij
elektronisch, mechanisch, door fotokopieën of opnamen, hetzij op enige andere manier, zonder
voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever.
Voor zover het maken van kopieën uit deze uitgave is toegestaan op grond van artikel 16b Auteurswet j° het
Besluit van 20 juni 1974, Stb. 351, zoals gewijzigd bij het Besluit van 23 augustus 1985, Stb. 471 en artikel
17 Auteurswet, dient men de daarvoor wettelijk verschuldigde vergoedingen te voldoen aan de Stichting
Reprorecht (Postbus 3060, 2130 KB Hoofddorp). Voor het overnemen van (een) gedeelte(n) uit deze uitgave
in bloemlezingen, readers en andere compilatiewerken (artikel 16 Auteurswet) dient men zich tot de uitgever
te wenden.
Samensteller(s) en uitgever zijn zich volledig bewust van hun taak een betrouwbare uitgave te verzorgen.
Niettemin kunnen zij geen aansprakelijkheid aanvaarden voor drukfouten en andere onjuistheden die
eventueel in deze uitgave voorkomen.
NUR 887
Basisontwerp omslag: Studio Bassa, Culemborg
Automatische opmaak: Scientific Publishing Services (P) Ltd., Chennai, India
Bohn Stafleu van Loghum
Het Spoor 2
Postbus 246
3990 GA Houten
www.bsl.nl
V
Voorwoord
Ken uw patiënt
Het boek van Luzi Abraham-Inpijn ís er dan nu. Vele generaties tandartsen heeft ze opge-
leid en maandelijks beantwoordde zij meer dan 30 jaar lang vragen van lezers in TP. Ze
heeft daarmee de medische kennis van de lezers op een hoger plan gebracht en een grote
bijdrage geleverd aan wat tegenwoordig ‘patiëntveiligheid’ wordt genoemd. Niet in het
minst door het mede-ontwikkelen van een gezondheidsvragenlijst (EMRRH) met een
ASA-score die specifiek gericht is op het vaststellen van medisch-tandheelkundige risico’s.
Dit boek kan dan ook beschouwd worden als een spiegel van haar levenswerk: de interne
geneeskunde voor mondzorgkundigen.
Als ik de waarde van het boek voor de tandarts in conclusies zou moeten samenvatten:
4 Leg uw behandelingen nauwgezetter vast dan u (wellicht) tot dusver gewend was. Het
kan te eniger tijd van groot belang blijken dat u een behandelgeschiedenis overtuigend
gedocumenteerd in woord en beeld kunt toelichten.
4 Zie nooit af van het inwinnen van (medische) informatie bij de huisarts/specialist van
uw patiënt als u die behoeft; u bent medebehandelaar en hij/zij moet u informeren.
4 Neem absoluut een EMRRH (medische risicoanalyse) af van uw patiënt; zonder dat
beeld kent u uw patiënt niet en lijkt u hem/haar niet serieus te nemen als iemand die
zich aan uw zorgverlening heeft toevertrouwd.
4 Correspondeer met uw medebehandelaars niet in populaire bewoordingen. Formuleer
adequaat, zo compleet mogelijk en op professioneel niveau.
Onderwerp zijn van een klachtenprocedure is voor u als zorgverlener een gebeurtenis met
een veel grotere impact op uw professionele en persoonlijke leven dan u kón verwachten. De
dertig hoofdstukken in deze uitgave bieden suggesties, aanwijzingen, waarschuwingen en zelfs
verplichtingen die de algemeen practicus helpen voorkomen in die situatie terecht te komen.
Luzi Abraham-Inpijn doet dat met haar in meer dan 40 jaar opgedane kennis en ervaring
op het gebied van medisch-gecompromitteerde tandheelkundige behandelingen op de haar
kenmerkende manier: toegankelijk, medisch zeer informatief omdat u met medische mede-
behandelaars moet kunnen communiceren over uw patiënt, maar absoluut niet vrijblijvend.
Want hoewel uw patiënt voor u centraal staat, bent ú degeen die in de knel kunt komen.
Veel van uw patiënten zijn op een leeftijd gekomen dat zij door ziektes en medicatie fysiek
gecompromitteerd zijn en uw tandheelkundige behandeling gecompliceerd maken. Deze
situatie vraagt kennis van zaken en het zoeken van een balans tussen wat wel en wat niet
kan. De sociale veranderingen spelen hierop in, zich uitend in een toenemende claimcul-
tuur. Daarvoor wil deze uitgave u behoeden. Niet door regels op te stellen, maar door u aan
de hand van casuïstiek een handleiding te bieden ter bescherming van uzelf – én uw patiënt.
Dr. Hans van Pelt
hoofdredacteur Tandartspraktijk (TP)
Inhoud
1 Tornen ................................................................................1
1.1 Tornen aan zekerheden ................................................................2
1.2 Samenvatting van de essenties uit het gepubliceerde verslag ..........................2
1.3 Kritische noot vooraf ...................................................................3
1.4 Feedback op de zes gememoreerde essenties ..........................................3
1.5 Wat is het risico? .......................................................................6
1.6 Kunstgewrichten .......................................................................6
1.7 Radiotherapie neemt een aparte plaats in .............................................10
1.8 Antibioticumscherm en bisfosfonaatgebruik ..........................................11
1.9 Naschrift ..............................................................................12
Literatuur .............................................................................13
2 Piercings, mondhygiëne is voorwaarde ..........................................17
2.1 Behandeladviezen ....................................................................18
2.2 Achtergronden ........................................................................18
2.3 Frequentie ............................................................................20
2.4 Beleid in Nederland ...................................................................20
2.5 Wetgeving ............................................................................20
2.6 Klinisch ...............................................................................21
2.7 Slotopmerking ........................................................................30
Literatuur .............................................................................31
3 Duizeligheid .........................................................................33
3.1 Wedervragen en antwoorden .........................................................34
3.2 Conclusie. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 35
3.3 Het verhaal gaat verder ...............................................................35
3.4 Juridische invalshoek .................................................................36
3.5 Duizeligheid als klacht ................................................................36
3.6 Aanvullende medische anamnese .....................................................38
4 Chantage (1) .........................................................................41
4.1 Mijn eerste reactie aan de vragensteller ...............................................42
4.2 Aanvulling gegevens van de tandarts .................................................42
4.3 Mijn antwoord aan de tandarts ........................................................44
4.4 Claim op los zand .....................................................................44
4.5 Claim ..................................................................................50
5 Chantage (2) .........................................................................51
5.1 Een kritische blik op de verkregen gegevens ..........................................52
5.2 De tandarts schrijft ....................................................................55
5.3 Slot ...................................................................................56
Literatuur .............................................................................57
VII
Inhoud
6 Aangeklaagd ........................................................................59
6.1 Moeheidsyndroom leidt tot claimgedrag ..............................................60
6.2 Mijn antwoord aan de tandarts ........................................................60
6.3 Het ME-syndroom .....................................................................61
Literatuur .............................................................................65
7 Vlekjes ...............................................................................67
7.1 Mazelen, roodvonk, rodehond en 5e en 6e ziekte .....................................68
7.2 Antwoord .............................................................................68
7.3 Differentiële diagnose kinderziekten met vlekjes. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 68
7.4 Conclusie. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 78
Literatuur .............................................................................79
8 Hersenen (1) .........................................................................81
8.1 Verslag van een ervaring ..............................................................82
8.2 Mijn advies ............................................................................82
8.3 Achtergrond ..........................................................................83
Literatuur .............................................................................87
9 Hersenabces (2) .....................................................................89
9.1 Een tandarts mailt me de volgende vraag .............................................90
9.2 Eerste reactie naar de vraagsteller .....................................................90
9.3 Antwoord aan de tandarts ............................................................92
9.4 Advies .................................................................................93
9.5 Myasthenia gravis .....................................................................94
9.6 Diabetes mellitus ......................................................................96
9.7 Hersenabces ..........................................................................98
Literatuur .............................................................................99
10 Parodontitis ........................................................................101
10.1 Overwegingen en adviezen ..........................................................102
10.2 Vraag en antwoord ...................................................................103
10.3 Eind goed al goed? ...................................................................104
10.4 Enige achtergrond ...................................................................104
Literatuur ............................................................................110
11 Waterpokken .......................................................................111
11.1 Onderbouwing anno 2016 ............................................................113
11.2 Epidemiologie .......................................................................113
11.3 Waterpokken (chicken-pox) ..........................................................113
11.4 Complicaties .........................................................................114
11.5 Herpes zoster ........................................................................114
11.6 Behandeling .........................................................................115
11.7 Vaccinatie en preventie ..............................................................116
Literatuur ............................................................................118
VIII Inhoud
12 Kinkhoest ...........................................................................119
12.1 Toelichting pathologie ...............................................................120
12.2 Epidemiologie .......................................................................120
12.3 Symptomen ..........................................................................122
12.4 Diagnostiek ..........................................................................123
12.5 Complicaties .........................................................................123
12.6 Preventie .............................................................................124
12.7 Behandeling .........................................................................125
Literatuur ............................................................................126
13 Ehlers-Danlos ......................................................................127
13.1 Antwoord aan beiden ................................................................128
13.2 Achtergrond .........................................................................129
13.3 Villefranche-classificatie .............................................................130
13.4 Eind goed al goed ....................................................................134
Literatuur ............................................................................134
14 Plotselinge dood ...................................................................137
14.1 Antwoord ............................................................................138
14.2 Onderbouwing .......................................................................139
14.3 Profylaxe .............................................................................140
14.4 Scherm ...............................................................................140
14.5 Behandeling .........................................................................140
14.6 De sepsis als diagnose voor het overlijden ...........................................142
Literatuur ............................................................................143
15 Onzekerheden .....................................................................145
15.1 Ontbrekende informatie .............................................................146
15.2 Antwoorden na een tiental mailtjes ook met de familie ...............................146
15.3 Wat moet je hiermee? ................................................................147
15.4 Vervolg op basis van enkele verkregen gegevens ....................................147
15.5 Een poging tot reconstructie .........................................................147
15.6 Trombocytenproblematiek bij open wond ...........................................148
15.7 Bisfosfonaten en extractie ............................................................150
15.8 Preventie .............................................................................151
15.9 Mondhygiëne in verzorgingstehuizen ................................................153
15.10 Conclusie. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .153
Literatuur ............................................................................153
16 Radar ................................................................................155
16.1 Paniek zaaien op verouderde informatie .............................................156
16.2 Conclusie. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .160
Literatuur ............................................................................161
17 Patiënt met ESBL ...................................................................163
17.1 Mijn eerste reactie ...................................................................164
17.2 Antwoord zonder nadere informatie .................................................164
17.3 Achtergrond van de BRMO respectievelijk ESBL ......................................165
Literatuur ............................................................................169
IX
Inhoud
18 Ik heb gehoord .....................................................................171
18.1 Achtergrond .........................................................................173
Literatuur ............................................................................176
19 Citeren ..............................................................................177
19.1 Advies ................................................................................178
19.2 Verklaring ............................................................................178
19.3 Conclusie. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .181
Literatuur ............................................................................181
20 Dilemma ............................................................................183
20.1 Antwoord ............................................................................184
20.2 Antwoord ............................................................................186
20.3 Conclusie. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .188
21 Kunstgewrichten ...................................................................189
21.1 Antwoord ............................................................................190
21.2 Antwoord destijds. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .193
21.3 Historisch perspectief en overwegingen. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .193
Literatuur ............................................................................198
22 Hypertensie ........................................................................199
22.1 Hypertensie als topic .................................................................200
22.2 Ik heb een scala aan vragen over hypertensie! ........................................200
22.3 Een steigerende bloeddruk ...........................................................202
22.4 Een truc graag ........................................................................204
22.5 Waardevolle discussies zijn zeldzaam ................................................204
22.6 De theoretische basis ................................................................204
22.7 De bloeddruk ........................................................................205
22.8 Bloeddrukmeting ....................................................................205
22.9 Hypertensie ..........................................................................206
22.10 Oorzaak hypertensie .................................................................206
22.11 Symptomen van hoge bloeddruk .....................................................206
22.12 Complicaties (acuut) .................................................................206
22.13 Complicaties (chronisch) .............................................................208
22.14 Bloeddrukmeting en tandheelkunde .................................................208
22.15 Predisponerende factoren voor een snelle stijging van de bloeddruk ................210
22.16 Preventie gerelateerd aan de EMRRH .................................................210
22.17 Bijwerkingen en interactie van medicatie bij behandeling hypertensie ...............213
22.18 Oplossingen zonder/met juridische aspecten ........................................214
Literatuur ............................................................................215
23 Twee doortastende collegae ......................................................217
23.1 Antwoord ............................................................................218
23.2 Antwoord ............................................................................220
23.3 Achtergrondinformatie ...............................................................222
X Inhoud
23.4 Terug naar de basis ...................................................................223
23.5 Acute complicaties van angina pectoris en een myocardinfarct .......................226
23.6 Wetenswaardigheden samengevat ...................................................227
Literatuur ............................................................................227
24 Patiënt heeft alles .................................................................229
24.1 Uiteindelijk advies (mist er geen hyperthyroïdie bestaat, etc.) ........................232
24.2 Voorzorgen ..........................................................................232
24.3 Onderbouwing van het advies .......................................................234
Literatuur ............................................................................236
25 Hartfalen ...........................................................................237
25.1 Hartfalen – waarnemer weigert info ..................................................238
25.2 Klacht over waarnemend huisarts ....................................................238
25.3 Toelichting ...........................................................................239
25.4 Afloop. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .244
26 Hoe ver moet je gaan? .............................................................245
26.1 Confrontatie met medisch-ethische en juridische problematiek ......................246
26.2 Wat aan de orde is ....................................................................246
26.3 Advies en achtergrond ...............................................................247
26.4 Advies en achtergrond ...............................................................250
Literatuur ............................................................................252
27 Haast! Ik heb een CVA-patiënt in de stoel! .......................................253
27.1 Behandelen ná overleg met de medisch behandelaar ................................254
27.2 Over een CVA ........................................................................254
27.3 Cardiaal en hypertensie ..............................................................255
27.4 Achtergrondinformatie ...............................................................256
27.5 Behandeladviezen bij CVA ...........................................................257
27.6 Preventie bij hypertensie .............................................................259
27.7 Preventie bij diabetes ................................................................260
27.8 Conclusie. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .261
Literatuur ............................................................................261
28 Zorgplicht en allergie .............................................................263
28.1 Verantwoordelijkheid nemen? .......................................................264
28.2 Achtergrondinformatie ...............................................................264
Literatuur ............................................................................268
29 Zwangerschap .....................................................................269
29.1 Samenvatting van de essenties .......................................................270
29.2 Gerichte antwoorden .................................................................270
29.3 Fysiologische veranderingen .........................................................274
29.4 Medische pathologie in de zwangerschap ............................................275
29.5 Conclusie. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .278
Literatuur ............................................................................278