Klasik Amerikan Edebiyatı Üzerine İncelemeler

210 Pages·2016·2.09 MB·Turkish

by  D. H. Lawrence

KLASİAKM ERİKAN
EDEBiYÜASTTIÜ NİEN CLEEMELER
D(avHi(de)r blaewrretn)c1 e88,5 'Etaes twoNoodt,t inghamshi­
re'bdiamr a dnecaii lesçiocnuiğonul ardaükn yagyeal 1di09.B 'de
NottinÜgnhiavme rsitöeğsrie'tnmdseeennrl tiikaf lidkıasksotına ­n
raL ondgrüan eyiCnrdoey doünç'bduaç yuıöklğ retmeynalpitkı .
Ancazka manvlear edrnöen üşercaehka tsnıezdleınğNiıoy tltei ng­
ham'deö ndYüaş.a mıbnuın dbaöny klael emkiayzlaen acaktı.
Lawrencielş'kiı inr 1l9e0r9i'i dlrako, m aTnhıWe h iPteea c(oAckk
Tavusku1ş9u'l)dl ei,lö ky kküi tTahbPeır ussOfificaenar n Odt her
Stor(iPersu sSyuablaıy ve Başk1a9 14Öyy'aktyüeıl melrİa)ln kd ı.
oyununu 1b9i0t9iy'radezana yraışn abmoıy unycaaz acsaeğkıi z
oyuins sea ğlığnıesn adhan elneedn edy,ia lnıbzicr1aih ,We i do­
winogfM rsH olro(y1d 9;B1 a4yaHno lroyDdu'lu n Kadlıışşıın)d a,
yayımlandı.
LawreMnacyeı 1s9 12F'rdiee da WielAeekl lmeayn ykaa'çyİtakı i.
yıAll manvyeaİ a tlyak'adlad ıskotna1rna19 4'İtneg iltdeör­e'ye
nüpe vlendBiual rearLd.aa w renciek'iıvnnecü iç ünrcoüm anları
TheT resp(a1s9sİ1eı2ri; n Tsüirzk;ç Geüynea hkıiRru hlaadrı yçleav ­
rildvieS) o nasn Ldo ve(r1s9 O1g3u;l vleaS re vgilyialy"eırm)l,a ndı.
Eyl1ü9l1 5y'atyeı mldaönradnü rnocmüa TnhıRe a in(bGoöwk kuşa­
gıa>ç ıska çbıukl unatroapkl a1t9ı1l6db'ıi.dt ai rWdoimğeiinnL ove
<AşKıakd ınilsaaern )ca 1k9 20'NdeewY, o r'ktsaı,n ısralyııy daa­
yımlanabildi.
Savaşstoannr1 a9,'1 d9Laa,w renöcle'üımnüd neesk ü regcöenkü l­
lü süyrıglülna n başlabdiır.li ilkKktİaietrn aı lssyoıanyS,lre aay lan
veA vustralgyiat1't29yi2a.s onunAdmae rikag'iydae rNeekw
�exicoy'eyratlei erlşa,n ca1k9 25s'atğelb ıoğzıu lmbaayşal ayınca
ltalydaö'nydaü LlaedrCy.h atteLrolv(eeLyr'a Csdh ya tteSrelvegyi'­in
/iFslıo)r an1s9a2'Bds'aıd nesı arylııyd aay ımlanhdeımkestnoa nnr a
açıska çbıukl unayraaska klYaünzdyıı.el nıu nz usnü resna nsür
davalarbıinrdikanonin nu oslua rno man, 1959'dab iArm erika'da,
yıslo nrdaaİ ngiltaekrlea'ndasera atkıi şzıinvane riRledsis.a m
Lawrencyea'pııntd laka irmızi a mayna saklHaanzdiır1.a9 n2 9'da
Londras'edrgai leonnüec çte akb loeslku onnau ldu.
Lawre2nM caer 1t9,3 0Ve'ndcaeF ,r ansvae'rdeam ödledn1ü 9.3 5'te
naayşaık ılkaürlalNkee rwMi e xicob'imrde az artlaışğıan dı.
Nebile DRiorbeeLrkitçis gile,sbi i'tniir dsiokntrİeann g iltere'de,
LeedÜsn iversİintgeiDsliiilv,zie E debiByöaltüım ü'1n9d7e0n' te
lisans, üs1tl9 i7s'ad1ne9s 7,4 i'stdeeo ktodrear ecelaelrdiın.i
1975'bteergniö reyva ptİısğtıa nÜbnuilv ersit1e9s8i2d''ond­dee
çent1li9ğBeBp 'rdoef esöyrülküsğeel1 t9iBlBd'gidü.en nü müİzne­,
gilDiizvl eiE debiAynaatbıilDiamlB ıa şkanı'dır.
YayınalraarsııA nmdear ikZae'nTdcyiaia tr(o91s8u5b )a şlıklı kitap,
türdleür gilöernredğeÇi,an g dEalşer şit'çidıeke adne bivyeta ity at­
rok onuilnuc elevmeeç leevri riilTleue rrk PiesRnhe aderç'ıdkaa n,
Türyka zarlİanrgdialni çzecvemr'iişyşliei vrelö eyrk üvlaerrd ır.

D.H.L AWRENCE
KlasiAkm erikan
••
Ed�biyaUtsıt üne
Incelemeler
ÇEVİNR:E
NEBİDLİER EKÇİGİL
om o
Edebiy-1at2 1
ISBN9 75-363-417-X
KlasikA merikaEnd ebiyÜasbt üne İncelemeler
D.H. Uı wrence
Özgüand ıS:t udiienCs l assAimce ricLainı eralu!'-'
Çeviren: NDierebkiçliegi l
1b.a sk1ı5:0 a0de ti,s tanbNuislan, 1996
Yay ınHaaz ırlaySaenl:a haÖtztipa n I abııkylar
Kapak FotoğrJaofhıSn:i ngleCtoopnl eyN"Ailnb aGeyo rge WatsonH pıırtresidnedtaeyn.
KapaTkas anm: PınarK azma
Ofse tH azırlıA!-<kg:ü Ylıl dız
DüzeltiS:e lahaiOztinp alabıyıklar
YayıKno ordinatöArsül:ı haDinn ç
Baskı:Ş efMiakt baası
©YapKır edYia yınlLatndŞ .ti .1,9 96
©The Estaotfte he I atFere idaL awrenc1e9, 61
Türkççe evirinin ıü m yayıhnaklan saklıdır.
Tanıb m içiyna pılakıcasak a lınbldaışrı nda
yayıncınyına zıilznıoi l mkasızın
hiçbyiorl lçao ğbala !maz .
YapKıre diY ayınlLatndŞ .ti .
. YapKır edKiü ltMüerr kezi.
lstiklCaadld esNio,:2 8B5ey oğl8u()(5 0I stanbul
Telef(o0n-: 22190238)2 4F aks:( 0-22190237) 23
İÇİNDEKİLER
Gir(iNşe bDiirleekg çiil• )7
Önsö•z 2 1
1.Y eRru hu• 25
2.B enjaFmriann k• l3i3n
3.H ectSotJr o hdne C revec•re 4u8r
4.F enimCooroep ez'Bıeny aRzo manl•a 6r1ı
5.Fe nimCooroep ez'Lıena thoecrksitRnogm ani• a7r3ı
6.E dgaArl lPano e• 90
7.N athanHiaewlt horTnheeS:c ra lLeett t• e1r0 8
8.N athanHiaewlt horBnilet:he Rdoamlaen •c 1e2 6
9.D anaT:wo Y eaBresf TohreMe a s•t 1 37
10H.e rmaMne lviTlypleeve:e O moo• 1 58
ll.H ermaMne lviMlolbey: D•i 1c7k3
12W.h itma• 1n9 3
gırış
DaviHde rbeLratw rencyea'şıanr ykaeynı mlatneaken d ebiyat
eleştkiirtia1sb9iı2 ,3 A'mteer ikab'idyraı s,lo nrİan giltyear­e'de
yımlaSntauinde isnC lassic ALmietreircaKatlnua rsAeim,ke rikEadne ­
biyÜasttıü Inncee lemdeilre.r'
Romanö,y küo,y uvne d enemyea zaşna,iv rer essDa.mH .L aw­
renc1e1E, y l1ü8l85 'İtneg iltekröem'ümdrae d,e knais abası East­
woodN,o ttinghamdsohğidrBuea.'b daaos cıa ğyae dyia şınidna­
mibş imra deinş çainsnie,is seiev liliağrianddıbeğu ılnaım adığına
inanoarnt saı nıfbtiakrna dınLdaıw.r encçeo'cıunk luvğeu nu
gençlgieğçiinriad iilvğeeti o plumsal bçielvivrnedec ü,iş ünycae­
pısıbnüıy üökl çüedtek ilekyeencadenikn ,ve e b abaasrıa sısnıd­a
nıffa rklılığından kaynsaaknlaayynaiaş na mıçsnaııtnnıı,şf m alar,
ayrımıünrıünnk üö,m ürpüanr lkaakr asöırntıtnçü iğrük iiçkn a,­
payıEcaıs twovoekd a sabahneımned nı şınsdaan,a yilseüşrmeeç ­
lerinhdeennüe zt kilenmienmsiaşn,a yaşavme rsedenov ğian ci
Lawrencyea'pıınt lbaerlıinrıl etyeemcekelak r şıtiyıaknisaıryaa ­
caktı.
Beşç ocukaliul ednöirnd ünçcoüc uoğlua Lna wren1c8e9,3 -
98'diel kokuklaaz,an dbıiğbrıu rsl1a8,9- 81901'odret,a okula
git1t9i0.6 -S'Ndoet tingUhnaimv ersitiekysiıi öl'ğ nrdeet menlik
sertifeiğkiatsigımö ir dükstoennr Lao,n drgaü nienydeC,r oy­
don'düaç buçyuıköl ğ retmeynalpitİkıl k.ke zo nyeydaiş ında
geçirbdüitğüiyn,a şameıtnkıi lezyaetcüerkr es,o n1u9n1yd1ia ­
neleniönğcree,t menalyirkıtelnaN roatkt ingah daömn'düİ.l k
şiirl1e9r0i5n'iitl erk,o manThıeW hitPee acocvke'i ulUok)y unu
A ColliFerri'dNsai yg ht1'9ı0126)'y daaz mabyaaş laandcıa yka yım-
7
lanialnyk a pıtFloarrMdıa doHxu effe(r'Fıonry dö)nt etiEğnig ­
lisRhe videwe rgis1i9n0d9e'ç dıak aşni irleSreivygdiias.di andiı ­
ğıo ğullamnandıenni en memieçsiin direnenö lüamnünne­sinin
denb iary s onrOac,a 1k9 11'idlreko, m aTnhıeW hitPee acoycak­
yımlandı.
LawrenMcaer,1t 9 21'dNeo,t tingÜhnaimv etsreisd'ienF ran­
sızöcğar etgiörme vPlriosfieW seeökrl eAyl'mianbn a,r kaınzk ıa n­
sıF rieidltaea nıOşttuız.yi akşiı ünçdç ao cuklu iFlyreii remdiaa ltı
yaşıankdLia wren3cM ea,y ısA'ltmaa nyak'ayçat ıvleL aarw ren­
ce'öılnü müdneeko nseykıislzü reicleikbş akşil Laadwır.e vnec e
Friebdisarü rAel manvyeİa t aldayy aa'ş ayFırp,i e1d94a1' te koca­
sından boİşnagniılyntecde aör,ne ü'Tpem muz1 91't4eev lendiler.
Bikra hça fstoan r4Aa ğ,u st1o9s1',t4 İen,lg tieArlem anyas'ayvaa ş
ilan Deütntyiad.ye ım okriaçsisinö zümognüav eknıllia hcaatkt,a
artsıakv asşoavn e rescaevka1 ş1K, a sı1m9,1 d8eb' i tecekti.
Lawrenciek'irınoncm ia TnhıeJr espas1s91e'2dr e S,o nasn dLo v­
er(sO gulvleSa erv lgeiirlv)e ş iirLloevPrieo, e smı13>91,3 'ötyek,ü leri,
ThePr ııisasOnffi cearn dO jheSr tosrtbi4ae>şğıl aıltdıa1n 914y'atymeı­
landLıa.w renvcee eş 1i9 1s4o nuanC dornwatlalş'ıan dLıalwa­r.
rencsea,ğ lnıeğdıie ynlaes,k earleı nmaammıaşz taıt seanv akşaar ­
şıy.dF ıriedaA'lnmıanon l maksaır,kı o chae r ikdiess ianvianş a
karoşlım alanöntdüaronül dukça ssıakvıaynşıt lılslaıınr asında
sürekli baskı Eyall1ütlı9 n1'dt5Taehy eRd aınilbaor(wG. ö kkuşagı)
yayımlaİnkadiyı s .o nmraa hkemreom aançıı ska çbıukl aryaak­
saklLaadwır.e ncNei'sıann -Ha1z9i1dr6aay' na zıKpa,s ı1m9 '1y6a
dekg özden geWçoimerindn Li oğvi(e A şık Kadıins1le9a r2d)0e y' a ­
yımlanacaktı.
Lawre1n9ce11 79-'idkayi a püıstt ünçdael ı1ş9t2ı1:y' adyeı m­
lanacoalkaM no vemenitnEs u ropHeiasnt orvyesK >l aksA imerikan
EdeybaitÜıs tüInnec eleLmealwerre.bn uci ek inciilskkie n9zeO cak,
191t7a rimhelkit ubudnedğai nir:
'NeYwo rkg'iatm eAkm,e rikeadne biüysattüıbn iedr i zi
deneme yabzemladkkeik, o nferans verm.e k istiyorum
...K afamKdlaa sAimke rikeadne biüysattüıbn iedr i zdie-­
nemyea d ak onferanAsm aA vmaerri.kk ao nusubnud­a
radIan lgtierey'adzea mıyorum.t aşOırnamygaaem .­
rek.'(61
LawreAnmceer ikag'iydae biilçmibenak ş vurdupğausnad-a
poratl amaddıayd sean emeylaezrmia syüır dür3d0Aü ğ.u stos,
191t7a rimhelkit ubupnadraa saaçlı dtaenr ahklaıvğuaş abilme
umuduyAlmae riEkadne bıinydaAatş kıöngcekı onubliudr i zdie ne­
meh azırlaydaızğaı3rnE .ıy1 l7ü1'l9 ,1t 7a rimhelkit ubuinsadeya n ı
denemebluek reeKz l asAimke rni EkadebaityınAdşak ıncıb aöşgleı ğı
altıdnedğai vnei' rb unlarbdiarnkd aoçl ar kazgiemrmçaeykıt en
umude diyorduemr'B. u1 8a'r Eakdiam, 1917'de, polis Lawrence'ın
evicnais usluk subçalsaaımrpaa sCdıoıyr,ln aw alaly'rdıalnm ama­
larısnaıhb,iö ll gelerinden puozlaidksü ez deunrrlauipp ov,re r­
melerini b3uH yauzridru1a.9n 1,t8 a rihmleik tubundLaanw,r en­
ce'Wıhni tmkaonn usloudn e nemyeayzid ı3ğA ığ/uYsıt1 o9s1t,8a ­
rihmleik tuptdaenn,e meldearkitni çleokytai riiş.llemmei nin ta­
mamlandığı Laanwlraeşnbıculenı lrha.er ımI ngilhteemrd ee,
Ameridkasa a't abiplamerkyaai z,a nmuamyuıde derY0'
Ancabku beklen,tn ieyl aezrı kik,h emegne rçekleşmedi.
İlyke ddie nemkei toalpa rdaekğ iEln,g liRsehv wi'edaç ık1t ı.
Şuba1t9,1 9 tarihlşia,iH raA rmrieMerotin kraoleyı'a yzad mıeğkı­
tuptdae,r giydaey ımlyaanzaınl adreığnian e'rBeunkl,aü rsıtnün ­
ded örytı ldanç aflaız-şltaçı omçk a lışPteıkbm e.lo llim ayabilir,
de.11r11
Lawrevnece eşe in s onunKdaas,ı 1m9 19'İdnag,i ltearye­'den
rıldLıalwarre.n cgee'rıiknya elöamnr üntüünm küe ndsie çimiyle
.
sürgügnedeç ecOenkctIeit .a lysao'nyr1aa9, 2 2'sdıer asSıeyyl­a,
lanŞ'uab,a tA'vtuas,t ra,lM yaay'ıysGa'ütnae,y DAednailzair ı'na
veN ewM exicoE'yyladü,elg ,'i ttLialwerre.An vcues tralayya­'dan
rıldıskotnabrnia r kgaüçnk aldGıünğeıy D eniAzdia lareıd'innd­a
diğkii miiz leniymalpeırit emkal eAdria.l 1ı9k2 2'Ndeew M ex­
ico'bdiçari fttlaişğıen dLıalwarre.1n 9c2e2 k-ı2şd3ı e nemeylee­ri
nidegnö zdgeenç iKrldaisA.im ke rni kaEdeybaitÜıs tüInnec elemeler
ilkke 1z9 23A'mteer ikab'iy rdı salo, n raI ndgai ltyearyeı'mdlea n­
dıİ.l yka zıbliıçşi mEinyglleiR sehv iewy'adyaı mladneanne meler
is1e9 6d2eT' h eS ymboMleiacn inbgamşıl aılğtıı ynadyaı mlanacaktı.
Lawrencyea'şıanry kaeynı mltaenekad ne bieylaetş tkiirtiadsbıiı­
şında kalan, tüyralzüd oınğklıoa ndrueclnaae rmadena c aökl ü­
mündeanl ytıısl o nr1a93,6d 'a P,h oenibxa1ş1l3aı'lğ tıı dnedral ene­
cekti.
LawrenKcaes,ı1 m9 23k'ıtseba i srü rieç iİnn giltgeirtet'iy.e
Mar1t9 2t4eA' merikdaö'nydaOü r.a dNae,w M exicoi'ldkkae ,z
1914t'atst;.a rl'aRdaınğaına idmı'n ı verdibğiitr o pültuolpuikk
9
kurmaiks teadnic,ap ke ki lgilçeınkemnaÇ diıfK.ti ,o waad lçıi ftli­
ğet aşı1n259d'ıt.Le a wrencvee'rdebame lirgtöirlüelrüiyn ıscloe ­,
nundao ğruA merikaa'ydraınöl nıcpİe,t alRyiavni erassoın'rnaa ,
Floraynaskaın laraırndaı,nG düanne Fyr ansay'eyral eş6tŞ iul­er.
bat1,9 30'adğaı rlLaaşwarne nVceen,c es'adnaa toryyautm2ta ı ,
Martö'ltda1ü 9.53 'ntaea yşaık ılkaürlalkKe iroiwç ai ftliği yakının­
dab imre zarltıağşaı ndı.
Sömüregdee bidyiayhbe a şlauylıupsb,ai klri mlkiakz anmayı
başarAmmıeşr ikeadne biyattaınnıoıme nıd ,e biüyraehtA emne ri­
kalı'kniımnl iğiilyilnoetl imluiş tKuirm.d igre rçAemke rikalı?
Amerikaöltıe'ikyniıs anlaArmdearni,k aö'tyeüıkl ik elearydıe­n
raönz elliklerV edn aehldaea r döinre?Am mliesriik,ae nd ebiyatını
belirlneiyteenln ieklleerrGd üinrü?m üdzeeğ ibnus orulyaarnaı t
araypaenkç oekl eşytoirrueimlç inidlbekü tünysoerlu molnadro ­
kuzuncu y.üzyyaırlıısngı önirdküail Bnducüy i.o rumlsaörıznc ü­
lerNie,wE ngland'ıno laudşatğuırtnduıut ğuuic,du e,a plüirsitt,e n
ved uygusal ge'lkeinbseaağrvi u'n duBluga erl.e nbeeğlii rleyen
değergleelre,n eakhsleöallk ç ütlveeir nicneeld maivşr abniıçşi mle­
rinbea ğlıbliılki,çm aiğnd saoşr unçlöazreıb ilescoerğgiunlia ma,
günümna ddeciylaidğsiınmia ydı. Böydleae nscia vkad re­ğerlere
lıkHlaır,v aerğdi tibmuel lie ştirmaeynnldıeü rnlygeaö rüşünü
paylaaşzsa any ıydaaz saarh çiıpk abilirdi.
'Kibgaerl enyeakn'd aşlialrgkıü nçalt üe pykiirm inycüiz yıl
başlarAımnedrai,k yaanz ıntıonpıl umeskaoln,o mvieks iyasal
bağlamidrad elyeayzeanr lagredl.adÖ nir neğinP,a rVr.iLn.g ton,
'kibgaerl enyeakn'd aşlAamreırmi,k agnöıçvn es anayilgeişbmie
çağdsaoşr unlyaarbıannagc eıç,m ivşeAe vr upa'hyaay rkainm se­
ledri yseu çl.Ea ddeıbiayyartı cbailarız kılnıld ıeğğıdinel m,o krasi­
yei nançaonğ unluyğauşna mısneıs,it noip,l umsçaell işkilerini
yansıtaöbliçlüdudileğu isb ainlri tevlesi aky gıknalzıakn ahilirdi
NewE nglagnedl enielkğeöi k tetnocpil umgceul enkeiğmiin
değişiklAimkelreirkelalene ştihrailseait nkii legdöizğlie mlenir­
kenh,e rik isidnedf eanr bkilyrıa klabşeınmiım seLyaewnr ence,
çağdAamşe rikyaanz ıknu ramıönnıcnü sükdeünrd,i nsdoennr a
geleeln eştirmpeenkçl oekr ey öensdieknna ynağı ol'uÖnş-turur.
lO