Table Of ContentH
msm
TÜRKİYE DİYANET VAKFİ
ANSİKLOPEDİSİ
Sahibi
Türkiye Diyanet Vakfı
Yönetim
İSAM, Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Araştırmaları Merkezi
İcadiye Bağlarbaşı caddesi 40 Üsküdar 34662 İstanbul
Tel : (0 216) 474 08 50 Faks : (0 216) 474 08 74 Elektronik posta : [email protected]
Basım, Dağıtım ve Pazarlama
Türkiye Diyanet Vakfı Yayın Matbaacılık ve Ticaret İşletmesi
OSTİM Örnek Sanayi Sitesi, 1. cadde, 358. sokak 11 Yenimahalle 06370 Ankara
Tel: (0 312) 354 91 31 Faks : (0 312) 354 91 32 Elektronik posta : [email protected]
© Bütün yayın hakları Yazı ve fotoğraflar ISBN 975-389-427-9 (Takım)
Türkiye Diyanet Vakfı'na aittir. kaynak gösterilmeden kullanılamaz. 975-389-458-9 (31. cilt)
oe o e
TÜRKİYE DİYANET VAKFI
ANSİKLOPEDİSİ
CİLT 31
MUHAMMEDİYYE - MÜNÂZARA
İstanbul 2006
TÜRKİYE DİYANET VAKFI
Başkan
Prof. Dr. M. Âkif AYDIN
Yönetim Kurulu
Prof. Dr. İbrahim Kâfi DÖNMEZ
Prof. Dr. İsmail E. ERÜNSAL
Prof. Dr. Ömer Faruk HARMAN
Dr. Tahsin GÖRGÜN
Başkan Yardımcıları
Doç. Dr. Ahmet ÖZEL
Doç. Dr. Cengiz KALLEK
Genel Sekreter
Dr. M. Kâmil YAŞAROĞLU
İnceleme Kurulu
Prof. Dr. Bekir TOPALOĞLU (Başkan)
Doç. Dr. Ahmet ÖZEL (Başkan Yardımcısı)
Prof. Dr. Mustafa ÇAĞRICI
Prof. Dr. Ömer Faruk HARMAN
Doç. Dr. Cengiz KALLEK
Prof. Dr. Metin YURDAGÜR (Koordinatör)
Araştırmacılar Kurulu
Doç. Dr. Cengiz KALLEK (Başkan)
Prof. Dr. Hayreddin KARAMAN
Prof. Dr. İsmail E. ERÜNSAL
Doç. Dr. Talip KÜÇÜKCAN
Doç. Dr. Recep ŞENTÜRK
Dr. Adnan ASLAN
Araştırmacılar
Doç. Dr. Ahmet KAVAS
Doç. Dr. Şükrü ÖZEN
Doç. Dr. M. Sait ÖZERVARLI
Doç. Dr. Mustafa SİNANOĞLU
Doç. Dr. İlyas ÜZÜM
Dr. Casim AVCI
Dr. Cemil AYDIN
Dr. Salime Leyla GÜRKAN
Dr. İbrahim KALIN
Dr. Eyyüp Said KAYA
Dr. Seyfi KENAN
Dr. Vildan SERDAROĞLU
Dr. Sedat ŞENSOY
Dr. Cengiz ŞİŞMAN
Dr. Nuri TINAZ
Dr. Aydın TOPALOĞLU
Dr. Hayrettin YÜCESOY
TEKNİK REDAKSİYON
KÜTÜPHANE ve DOKÜMANTASYON
Prof.Dr. Ahmet TOPALOĞLU
Prof.Dr. İsmail E. ERÜNSAL (Danışman)
Madde Tesbit ve İç Kontrol
KÜTÜPHANE ve
Fuat GÜNEL DOKÜMANTASYON MÜDÜRLÜĞÜ
Kasım K1RBIY1K Fatih ÇARDAKLI (Müdür)
Recep YILMAZ (Müdür Yardımcısı)
İmlâ
M. Birol ÜLKER (Müdür Yardımcısı)
Dr. İsa KAYAALP
Teknik Hizmetler
Teknik Kontrol Ali Yücel YÜRÜK
Prof. Dr. Hasan AKSOY. Ender BOZTÜRK
Doç.Dr. Azmi BİLGİN Sema DOĞAN
Dr. Hilal GÖRGÜN Hüseyin KARAER
Salih SANDAL
Ali SAVRAN
Bibliyografya
Çetin TÜYLÜ
İsmail ÖZBİLGİN
Mehmet YILMAZ
Abdülkadir ŞENEL
Okuyucu Hizmetleri
Abdurrahman M. HACIİSMAİLOĞLU
YAYIN MÜDÜRLÜĞÜ
Suat ÇOBAN
Ahmet YILMAZ (Müdür)
Mehmet EĞİLMEZ
Eda KÜPDİLLİ
Sayfa Düzeni
Nedim GÜNEY , Satın Alma
Cemil Cahit CAN
Tashih
Ekrem ARSLAN
Hüseyin Hilmi KURTULMUŞ
Mehmet GÜNYÜZLÜ Süreli Yayınlar ve Mübâdele
Osman SEVİM Selahattin ÖZTÜRK
Nedret TOPÇU Ş. Bilal ÇAVUŞOĞLU
Abdurrahman KAYA
Resimleme
Enis KARAKAYA / M.A. Dokümantasyon
Ahmet AKMAN Cemal TOKSOY
Haluk KARGI / M.A. Ömer Faruk BAHADUR
Çizim Fotokopi
Şevki BAYKUŞ
Oğuz KALLEK
İnayet BEBEK
SİPARİŞ ve TAKİP MÜDÜRLÜĞÜ Arşiv
Sabahattin YENİCE (Müdür Yardımcısı)
Kenan YİLDİZ
Ş. Memduh GÜZELER
Levent AKÇALAR
MUHASEBE
Mustafa KALAYCI Atalay ALPTEKİ (Müdür Yardımcısı)
Ahmet Ali TONYALI Mehmet ŞEVİK
Metin ALTINOK
Dizgi Bilal SALMAN
Sema TEKİN
Mustafa DURSUN
Koksal DAL
Süleyman ÖZEL
Yılmaz SAMANCİ PERSONEL ve İDARÎ İŞLER MÜDÜRLÜĞÜ
Yakup KAHRAMAN (Müdür)
BASIM, DAĞITIM ve PAZARLAMA
Halit ÖZÇELİK (Müdür Yardımcısı)
İbrahim AKMANOĞLU
TDV Yayın Matbaacılık ve Ticaret İşletmesi Musa AKOL
Ömer KARA (İşletme Müdürü) Bayram GÜNEŞ
Ömer HASİPEK (Malî ve İdarî İşler Müdürü)
O. Zeki ÇAKIROĞLU (Ticaret ve Pazarlama Müdürü) BİLGİ İŞLEM
Nurettin SIĞİNÇ {Yayınlar ve Tesisler Müdürü) Ali Rıza SET
Yalçın AKTAN (Teknik İşler Sorumlusu) Coşkun YILD1R1MTÜRK
İLİM KURULLARI ÜYELERİ
Prof.Dr. Hasan AKSOY Prof.Dr. İbrahim Kâfi DÖNMEZ Enis KARAKAYA (M.A.) Dr. Mehmet Ali SARI
(Türk Dili ve Edebiyatı] (Fıkıh) (islâm Sanatları / Mimari) (Tefsir)
Prof.Dr. Ömer Faruk AKÜN Prof.Dr. İsmail DURMUŞ Prof.Dr. Hayreddin KARAMAN Dr. Vildan SERDAROĞLU
(Türk Dili ve Edebiyatı) (Arap Dili ve Edebiyatı) (Fıkıh) (Türk Dili ve Edebiyatı)
Prof.Dr. Ali AKYİLDIZ Dr. Mehmet EFENDİOĞLU Doç.Dr. Ahmet KAVAS Prof.Dr. Muhittin SERİN
(TürkTarihi ve Medeniyeti) (Hadis) (islâm Tarihi ve Medeniyeti) (islâm Sanatları / Hat)
Nurettin ALBAYRAK Prof.Dr. Feridun EMECEN Dr. Eyyüp Said KAYA
(Türk Dili ve Edebiyatı) (TürkTarihi ve Medeniyeti) (Fıkıh) Doç.Dr. Mustafa SİNANOĞLU
(Kelâm ve Mezhepler Tarihi)
Dr. Tayyar ALTIKULAÇ Sargon ERDEM Prof.Dr. Mahmut KAYA
(Tefsir) (İslâm Sanatları / Müteferrik) (ilimler Tarihi, Abdülkadir ŞENEL
islâm Düşüncesi ve Ahlâk) (Hadis)
Doç.Dr. Mustafa ALTUNDAĞ Prof.Dr. Mehmet ERKAL
(Tefsir) (Fıkıh) Dr. İsa KAYAALP Dr. Sedat ŞENSOY
(Türk Dili ve Edebiyatı) (Arap Dili ve Edebiyatı)
Dr. Muhammed ARUÇİ Y.Doç.Dr. Muhammed EROĞLU
(Kelâm ve Mezhepler Tarihi) (Tefsir) Dr. Seyfi KENAN Doç.Dr. Recep ŞENTÜRK
(İslâm Düşüncesi ve Ahlâk) (islâm Düşüncesi ve Ahlâk)
Dr. Adnan ASLAN Prof.Dr. İsmail E. ERÜNSAL
Kasım KIRBIY1K
(İslâm Düşüncesi ve Ahlâk) (Türk Dili ve Edebiyatı) Dr. Cengiz ŞİŞMAN
(İlimler Tarihi)
(Türk Tarihi ve Medeniyeti)
Prof.Dr. Fahrettin ATAR Prof.Dr. Semavi EYİCE
Prof.Dr. Ali KÖSE
(Fıkıh) (İslâm Sanatları / Mimari) Dr. Cengiz TOMAR ,
(islâm Düşüncesi ve Ahlâk)
(islâm Tarihi ve Medeniyeti)
Dr. Casim AVCI Prof.Dr. Mustafa FAYDA Rıza KURTULUŞ
(İslâm Tarihi ve Medeniyeti) (islâm Tarihi ve Medeniyeti) (Fars Dili ve Edebiyatı) Prof.Dr. Ahmet TOPALOĞLU
(Türk Dili ve Edebiyatı)
Doç. Dr. Bilal AYBAKAN Dr. İhsan FAZLİOĞLU Prof.Dr. Günay KUT
(Fıkıh) (ilimler Tarihi) (Türk Dili ve Edebiyatı) Dr. Aydın TOPALOĞLU
(islâm Düşüncesi ve Ahlâk)
Prof.Dr. M. Akif AYDIN Prof.Dr. Ethem Ruhi FIĞLAL1 Prof. Dr. İlhan KUTLUER
(Fıkıh) (Kelâm ve Mezhepler Tarihi) (islâm Düşüncesi ve Ahlâk) Prof.Dr. Bekir TOPALOĞLU
(Kelâm ve Mezhepler Tarihi)
Prof.Dr. Halis AYHAN Dr. Hilal GÖRGÜN Prof.Dr. Cevdet KÜÇÜK
(İslâm Düşüncesi ve Ahlâk) (islâm Tarihi ve Medeniyeti) (TürkTarihi ve Medeniyeti)
Doç.Dr. Tevfik Rüştü TOPUZOĞLU
(Arap Dili ve Edebiyatı)
BeşirAYVAZOĞLU Dr. Tahsin GÖRGÜN Y.Doç.Dr. Mustafa Sabri KÜÇÜKAŞCİ
(Türk Dili ve Edebiyatı) (Fıkıh, islâm Düşüncesi ve Ahlâk) (islâm Tarihi ve Medeniyeti)
Prof.Dr. Metin TUNCEL
Dr. Nihat AZAMAT Prof.Dr. Şinasi GÜNDÜZ Doç.Dr. Talip KÜÇÜKCAN (İslâm Ülkeleri Coğrafyası)
(Tasavvuf) (Dinler Tarihi) (islâm Düşüncesi ve Ahlâk)
Y.Doç.Dr. Zülfikar TÜCCAR
Prof.Dr. Ali BARDAKOĞLU Fuat GÜNEL Prof.Dr. M. Orhan OKAY (Arap Dili ve Edebiyatı)
(Fıkıh) (Dinler Tarihi) (Türk Dili ve Edebiyatı)
Y.Doç.Dr. İsmail TÜRKOĞLU
Prof.Dr. Kemal BEYDİLLİ Dr. Salime Leyla GÜRKAN Doç.Dr. Reşat ÖNGÖREN (Türk Tarihi ve Medeniyeti)
(Türk Tarihi ve Medeniyeti) (Dinler Tarihi) (Tasavvuf)
Prof.Dr. Abdullah UÇMAN
Doç.Dr. Mustafa L. BİLGE Prof.Dr. Yusuf HALAÇOĞLU Prof.Dr. Mustafa ÖZ (Türk Dili ve Edebiyatı)
(İslâm Ülkeleri Coğrafyası) (Türk Tarihi ve Medeniyeti) (Kelâm ve Mezhepler Tarihi)
Prof.Dr. Süleyman ULUDAĞ
Doç.Dr. A. Azmi BİLGİN Prof.Dr. Ömer Faruk HARMAN Prof.Dr. Abdülkerim ÖZAYD1N (Tasavvuf)
(Türk Dili ve Edebiyatı) (Dinler Tarihi) (İslâm Tarihi ve Medeniyeti)
Prof.Dr. Mustafa UZUN
Y.Doç(T.Derf.s Air)b dülhamit BİRIŞ1K Doç.D(Hr.a İdbirsa)h im HATİBOĞLU Prof.D(Trü. Arkb Tdaürlikhai dveir MÖeZdCeAnNiy eti) (Türk Dili ve Edebiyatı)
Prof.Dr. Azmi ÖZCAN Doç.Dr. İlyas ÜZÜM
Prof.Dr. İdris BOSTAN Prof.Dr. Ekmeleddin İHSANOĞLU
(Türk Tarihi ve Medeniyeti, (Kelâm ve Mezhepler Tarihi)
(TürkTarihi ve Medeniyeti) (ilimler Tarihi)
islâm Tarihi ve Medeniyeti)
Dr. M. Kâmil YAŞAROĞLU
Prof.Dr. Nebi BOZKURT Prof.Dr. Mehmet İPŞİRLİ
Y.Doç.Dr. Nuri ÖZCAN (Fıkıh)
(İslâm Tarihi ve Medeniyeti) (TürkTarihi ve Medeniyeti)
(islâm Sanatları/Mûsiki)
Prof.Dr. Yusuf Şevki YAVUZ
Doç.D(Tr.ü Şrk. TTuafraihni BveU ZMPe1dNeAnRiy eti) Dr. Â(liTmü rkK ADHilRi vAeM EAdNe biyatı) Doç. (DTrü.r Tka Thasriinh iÖ vZeC MAeNd eniyeti) (Kelâm ve Mezhepler Tarihi)
Prof.Dr. Mustafa ÇAĞRICI ; Dr. İbrahim KALIN Doç.Dr. Ahmet ÖZEL Prof.Dr. M. Saim YEPREM
(islâm Düşüncesi ve Ahlâk) (İslâm Düşüncesi ve Ahlâk) (Fıkıh) (Kelâm ve Mezhepler Tarihi)
Prof.Dr. İlyas ÇELEBİ Dr. Cengiz KALLEK Doç.Dr. Şükrü ÖZEN Prof.Dr. İsmail YİĞİT .
(Kelâm ve Mezhepler Tarihi) (Fıkıh) (Fıkıh) (islâm Tarihi ve Medeniyeti)
Y.Doç.Dr. Ahmet Vefa ÇOBANOĞLU Prof.Dr. M. Yaşar KANDEMİR Doç. Dr. M. Sait ÖZERVARLI Prof.Dr. Metin YURDAGÜR
(İslâm Sanatları / Mimari) (Hadis) i (Kelâm ve Mezhepler Tarihi) (Kelâm ve Mezhepler Tarihi)
Y.Doç.Dr. KUrşat DEMİRCİ Prof.Dr. Mustafa KÂRA Prof.Dr. İskender PALA Doç.Dr. Ahmet YÜCEL
(Dinler Tarihi) (Tasavvüf) (Türk Dili ve Edebiyatı) (Hadis)
GENEL KISALTMALAR
a.e. : Aynı eser Ed.Fak. Edebiyat MÜ Marmara trc. Tercüme,
a.g.e. : Adı geçen eser Fakültesi Üniversitesi tercüme eden
AK : Arazi EÜ Erciyes MÜİF Marmara . TRT Türkiye
Kanunnâmesi Üniversitesi Üniversitesi Radyo ve
Akk. : Akkadca Evr. Evrak (Arşiv) llâhlyat Televizyon
Alm. : Almanca Far. Farsça Fakültesi Kurumu
a.mlf. : Aynı müellif fas. Fasikül nr. Numara ts. Tarihsiz
Arm. : Ârâmîce Fr. Fransızca nşr. Neşreden TSM Topkapı Sarayı
Ar. : Arapça FY Farsça Yazmalar (Tahkik eden) Müzesi
aş.bk. : Aşağıya bakınız Gr. Grekçe Or. Orlental TSMA Topkapı Sarayı
AÜ : Ankara h. Hicrî ö. Ölümü, Müzesi Arşivi
Üniversitesi hak. Hakkında ölüm tarihi TSMK Topkapı Sarayı
a.y. : Aynı yer haz. Hazırlayan P- Paragraf Müzesi
AY : Arapça Yazmalar hk. Hüküm (Arşiv) PTT Posta Telefon Telgraf Kütüphanesi
b. : Bin, Ibn hş. Hicrî-Şemsî r. Rûmî TTK Türk Tarih Kurumu
BA : Başbakanlık Hz. Hazreti rs. Resim tür.yer. Türlü yerde,
Osmanlı Arşivi İbr. ibrânîce Rus Rusça birçok yerde
bbiibbii.. : Bibliyografya İİİnnnggg... İİİİİİİnnnnnnngggggggiiiiiiillllllliiiiiiizzzzzzzccccccceeeeeee s. Sayfa TY Türkçe Yazmalar
bk. : Bakınız salt. Saltanat yılları UÜ Uludağ
İİİSSSAAAMMM İİİİİİİssssssslllllllâââââââmmmmmmm
bl. : Bölüm s.nşr. Sadeleştirilmiş neşir Üniversitesi
AAAAAAArrrrrrraaaaaaaşşşşşşştttttttııııııırrrrrrrmmmmmmmaaaaaaalllllllaaaaaaarrrrrrrııııııı
bs. : Basım, baskı, tab' St. Salnt vb. Ve benzeri
c. : Cilt MMMMMMMeeeeeeerrrrrrrkkkkkkkeeeeeeezzzzzzziiiiiii str. Satır vd. Ve devamı
isp. İİİİİİİssssssspppppppaaaaaaannnnnnnyyyyyyyooooooolllllllcccccccaaaaaaa
çdz. . :: ÇDiozğimum , doğumu lııu'ı İİİİİİİssssssstttttttaaaaaaannnnnnnbbbbbbbuuuuuuulllllll SSuÜm . SSuemlçuekrc Üen iversitesi v.dgr. Vdieğ edri ğneerşlererdi,e n
der. : Derleyen ÜÜÜÜÜÜÜnnnnnnniiiiiiivvvvvvveeeeeeerrrrrrrsssssssiiiiiiittttttteeeeeeesssssssiiiiiii sy. Sayı veya neşredenler
DİB : Diyanet işleri kk.. Kitap ' ŞŞ- Şehinşâhî VGMA Vakıflar Genel
Başkanlığı Kar. Karton (Arşiv) T Türkçe Müdürlüğü Arşivi
DİE : Devlet İstatistik kış. Karşılaştırınız tah. Tahminî vr. Varak
Enstitüsü Ks. Kısım (Arşiv) TBMM Türkiye y. Yıl
DTCF : Dilve Ktp. Kütüphane, Büyük Millet yk.bk. Yukarıya bakınız
Tarih-Coğrafya kütüphanesi Meclisi Zrf. Zarf (Arşiv)
Fakültesi Lat. Latince TC Türkiye ... baskısından ofset
EAÜİF : Erzurum İv. Levha Cumhuriyeti - Yayımı devam ediyor
Atatürk m. Milâdî TDK Türk Dil Kurumu Önce / Sonra
Üniversitesi md. Madde TİEM Türk ve İslâm (yayım yeri)
llâhlyat m.ö. Milâttan önce Eserleri Müzesi İki yerde
Fakültesi m.s. Milâttan sonra TMK Türk yayımlanıyor
ed. : Editör MS Manuscript Medenî Kanunu • Madde başı
BİBLİYOGRAFYA KISALTMALARI
AA Abdülkadir el-Bağdâdî, Ahrned b. Hanbei, AO e, Târih (Giese)
At//ıfc Ansiklopedi, Hizânetü'l-edeb el-İlel (Koçylğit) Açta Orientalİa, Copenhagen 1923 - Dle Altosmanlsche Chronlk
l-V, İstanbul 1944-50. Abdülkadir b. Ömer el-Bağdâdî. Ahmed b. Hanbei, des 'Astkpasazâde
Hizânetü'l-edeb KltâbüVllel ue ma'rifetü'r-rtcâl AOH (nşr. Fr. Giese),
AAS ve lûbbü lübâbl llsânl'l-'Arab (nşr. Talat Koçylğit - İsmail Cerrahoğlu). Açta Orlentalla Academlae Lelpzig 1929 Osnaburg 1972.
Aslan and Afıican Studles, (nşr. Abdüsselâm M. HârÛnJ. I-II, İstanbul 1987. Sclentlarum Hungaricae,
Jerusalem 1965 - I-XII, Kahire 1967-86. : Budapest1950 - Atâî, Zeyl-i Şeküik
AKsarâyl, Müsâmeretü'l-ahbâr Nevlzâde Atâullah (Atâî).
AASBrat. Aclûnî, Keşfü'l-hafâ3 Kerîmûddin el-Aksârâyî, Ar.O Hadâlku'l-hakâlk
ABsralaÜns laavnad 1A9fı6ic5a n- Studles, IKsemşâfûli b'1.- hMaufhSa' muem medü zeîl-lüA c'll-ûllnbîâ, s Mueû smâmûseâreyteür e'l-tüa'hl- baâhry âr: Archlu Orlentâlnl, Praha 1929 - f(in ştre. kAmbdllüeltkl'aşd-Şire Ökâzclka n), II,
'amme'şlehere mlne'l-ehâdlş Moğollar Zamanında İstanbul 1989.
AIAbr(bSVn.cbbAüşühddrzb2cü.hü dheElhelüetbhaütltUüaay'a1'l ''yllîl-b--- mH he.h eaalFe-asHlusa-vaâaâHhânUsmrat eeAırdFsrn lv dei î e.ive nn enî ,'-n N-nedevuîâ),ş 1ır- VİH, AlAlIfa-si nhl/lflââ,oeb m nUâHeirîjm/a)l s;'li l.e-Bn EApeen,Why dtmbrs'eunâ.elt- rü nc (s1MâmM 3seûe 5k(cnc1tameş- r5b.û 2eA'a.tü h 'mt-teüdrâ esl-i'Kl-alâş), ÂA(M(Tnnlülşîşeî rr,rMnk .. MâOiIuybksseenıtmb UnaS-fâalıaee kn mHl ıEçTbiüunfu-enk rıaMnel undralv)aih.,e .nmA r ânunTkdH aa Krrüiahen mie 1ra9vl)4e,4 r.â n AAADALNorrrreeca..nn OSwhbd it lHvoatAu.nan rm g a1uSb 9eltau 7Ond14t lt-9eoS1s6m9t,u9 9ad-0nle;l csu, m, AAAAllâÜnnvhkkfİlîaaFy, rarDaat LÜF1üan9bki5vâüeb2ltr -essitie Dsie rgisi,
Haydarâbâd 1350-90/1931-70. (nşr. Ibrâhim ei-Ebyârî), istanbul 1926. Exeter 1993- Muhammed b. Muhammed el-Avfî
Abdülhay el-Kettânî, Kahlre-Beyrut 1401/1981 ÂİÛsî, Rûhu'l-mecânî Artuk, L(nüşbr.â Eb.ü G'l-.e Blbrâobw ne-
j/FihrİBÜ'l-fehâris Ahbârü'd-devleti'a- Şehâbeddln Mahmûd et-Alüsî. İslâmî Sikkeler Katalogu Muhammed Kazvînî), l-II, •
SelcûJzıyye Rûbu'l-me'ânl fi London 1903-1906.
MbF.^uAhhbraidsmüül'mkl-efeebdhî râA reblsld- Küuleeht'alt-âyen şîb, ât AAlhi bbâ. rNüâ'ds-ıdr eelü-Hleülls'se-ySneî l[c7û],b ıyye Btveeuf'slsai-rksi e1b'l3-'lİ0'Sl-1mu f-eâ>şn âBl'ln'eal,yz rllmu-Xt ,X tXs., İİTbsetraaşnhhbiimrud leA Akritr ukİsekl oâ-l moÇj'iıe SvMriiükykeze eAlleertrru i k, Acyânü'ş-Şt:a
u>c mu'cemü'l-me'âclm (trc. Muhammed İkbal). (Dâru ihyâl't-türâsri-Arabî). Kataioğu, 1-11» İstanbul 1970-74. Muhsin el-Emîn. A'yânü'ş-Şfa
u»c7meşfftât ve'l-müselselât Lahor 1933; Beyrut 1404/1984. (nşr. Hasan el-Emîn), l-XI,
(B neşyrr. uİht s1a4n 0A2b/b1a9s8),2 l.- IİI, ASehlbcâûrküı'ydy-ed evle{Ltiu'sg-alj AAMsla Majör, Lelpzig, 1-10, 1924-35. ÂAoşrş ııTkk eÇ zÇekleeeblreei,b Moi,f e'AşşaıikrüM 'şÇe-şeşâuleiarbrüiâ 'ş -şuarâ ABYeyBr ut 1403/1983.
Aenbld-üTlehraâytî beü'll--Kideâttrâiynyî,e (öze I) AAlhi bbâ. rNüâ s'dır- deel-Hvlüestle 'ysn-Sî e[?lc].û kıyye Amasya Târihi (Lnoşnr.d Go.n M 1e9re7d1l.t h-Owens), Aİsztaenrbbauyl c1a9n3 2Y-u3r4t .B ilgisi,
N^uhammed Abdülhay {trc. Necâti Lugal), Ankara 1943. Hüseyin Hûsâmeddin |Yasar|,
fc>.Abdûlkeblr el-Kettânî. Amasya Târthl, Âşıkpaşazâde, Târih (Atsız) Ayn Ali,
&Terâ tibü 'l-İdâıiyye: Ahlvvardt, Verzeichnis l-IV, İstanbul 1327-35. Âşıkpaşaoğiu Ahmed Aşıkî, Kavânîn-i Âl-i Osmân
Mz. Peygamber'in Yönetiminde VVllhelm Ahlvvardt, Verzeichnis der Teuânh-l Al-l Osmân Ayn Ali Efendi,
Sosyal Hayat ve Kurumlar Arablschen Handschrillen der Anaii GHB (Osmanlı Tarihleri I, Kavânln-l  l-l Osmân der
(tfc. Ahmet özel). Mil, Könlgllchen Blbllothekzu Berlin, Analİ Gazi Husrev-begove blblioteke, nşr. Çiftçloğlu N. Atsız). Hulâsa-l Mezâmîn-l Defter-i Divân,
İstanbul 1990-93. l-X, Berlin 1887-99. Sarajevo 1972- İstanbul 1949. İstanbul 1280 İstanbul 1979.
Ayvansarâyî, Bekri, el-Muğrib Brockelmann, GAL Suppl. Cevdet, Târih Devletşah, Tezkire
Hadîkatü'l-cevâmi' Ebû Ubeyd el-Bekri. Cari Brockelmann. Ahmed Cevdet Paşa, Devletşah, Tezklrelü'ş-şu'arâ*
Hüseyin Ayvansarâyî, el-Muğrib /î zikri bllâdl Ifrifayye Geschichte der arablschen Târih, I-X1I, İstanbul 1309. (nşr. E. G. Browne). Leiden 1901.
Hadikatü 'l<euâml', 1-11, ue'l-Mağrib: Descrlptlon de Lltteratur Supplementband, I-III,
İstanbul 1281. l'Afıique septentrionale Leiden 1937-42. Cevdet, Tezâkir DÎA
(nşr. ve trc Mac-Guckln de Siane). Ahmed Cevdet Paşa. Tezâkir Türkiye Diyanet Vakfı
Ayvansarâyî, MI, Algiers 1857, 1910. Brovvne, LHP (nşr. M. Cavid Baysun). I-IV, İslâm Ansiklopedisi, İstanbul 1988 -
HVüesfeeyyinâ tA-yıv ansaSreâlyâî,t în Belâzürî, Ensâb EAd Lwltaerrda Gryr aHnvlsiltloe rBy roovfvPneer.s la, I-IV, Ankara 1953-57. Dİhhudâ, Luğatnâme
Vefeyât-ı Selâtin ve Meşâhir-l Rlcâl AEhnmsâebdü b'l-. eYşarhâyf,â Ie l-Belâzürî. Cambrldge 1906, 1924, 1928, 1951. Cevheri, eş-Şıhâh Ali Ekber Dİhhudâ, Luğatnâme,
(nşr. Fahri Ç. Derin), istanbul 1978. (nşr. Muhammed Hamîdullah). BSOAS İesşm-Şâlılh bâ.h H: Tamâcmüâ'l-dl ueğl-aC evherî. I-XXVIII, Tahran 1346 hş./1967.
AEOkysrvmeemarn dHlİı,a kkıM Ayimvearrdîls, i I BBK(neeaşyyhr.rri ruMuettu 1h119a93m579948m;;/ e1IİIÜd9 7Bfn7âş-k7rı.r8 Ae; bi-dMüalahzmîzû eddî)-D. Qrî}, LBOourntleldenotltnna l o1afn9thd1e 7AS-fcrihcoaonl Sotuf dies, uKeaşhıihreâ l}1u3'l*7A6r-a7b7ly/1y9e5, 6-l5-V7.I l, AD(nHİşh r.Eh Mkubudehâra ,Dm Lİmhuheğudad tâMn.â uLmînue ğ- atnâm(Me uîn)
istanbul Ml'mâri Çağının Menşei IV/1 (nşr. İhsan Abbas). Cezîri, Ca'ferŞehîdî). Mukaddime + 1-XV,
Osmanlı Mi'mârislnln İlk Deurİ: Beyrut 1400/1979; İV/A (İ97IJ-IV/B BTTD el-Mezâhibü'l-erbaca (Kahire) Tahran 1993-94.
630-805 (1230-1402), (nşr. M. Schloesslnger). Kudüs 1938; Belgelerle Tûrlc Tarihi Dergisi, Abdurrahman el-Cezîrî,
İstanbul 1966. V (nşr. S. D. R Goiteln). Kudüs 1936. istanbul 1967- el-Ftkh 'ale 'l-mezâhlbl'l-erba'a, Dîneverî, el-Ahbârü't-tıvâl
Ayverdl, Osmanlı Mi'mârîsi II Belâzürî, Ensâb (Zekkâr) Buhâri, et-Târîhu'l-kebîr M(DVâ,r üK'la-khitirâeb,l 'lt-sA. rabî). Aelh-Amhebt âbr.ü D't-âUvûudâ te d-Dîneveri.
Ekrem Hakkı Ayverdİ. Ahmed b. Yahyâ el-Belâzürî. Muhammed b. ismâll el-Buhârî, (nşr. Abdülmün'im Âmir),
Osmanlı Ml'mârîslnde Çelebi Ensâbü'l-eşrâf Kltâbü 't-Târih, l 'l-keblr CHIr. Kahire 1960-» Bağdad, ts.
ue II. Sultan Murad Deurİ: (nşr. Süheyl Zekkâr - Riyâz Zlrlklî). I-XIII, (nşr. Abdurrahman b. Yahyâ The Cambrldge Hlstory of Iran, (Mektebetü'l-Müsennâ).
806S55 (1403-1451), Beyrut 1417/1996. el-Yemânîv.dgr.). İ-IX, I-VII, Cambrldge 1968-91.
İstanbul 1972. Haydarâbâd 1360-80/1941-60. Dîvânü lugâti't-Türk
Belâzürî, Fütûh {Fayda} Cuinet Kâşgarlı Mahmud,
AOysvmearndlİı, Mi'mârîsi III-TV AFhûmtûehdu 'lb-b. Yüaldhâynâ el(-tBrce.l âMzuüsrît.a fa Fayda), MBuuhhaâmrim, ed be.t I-sTmâSrIîlh eul'-şB-uşhaâğrîîr, VLalta Tl Curuqinueiet. d'Asle: (Dnîşurâ. nKüi lisLlui gMâutia'tl-lTimü rRk lfat), Mil,
Ekrem Hakkı Ayverdl. Ankara 1987. et-Târihu'ş-şağlr geographle admlnlstratlue, İstanbul 1333-35;
Osmanlı Ml'mârîslnde (nşr. MahmÛd Ibrâhlm Zâyed). I-II, l-IV, Paris 1891-94. Ankara 1941 (tıpkıbasım).
Fâtih Deurİ: 855-886 (1451-1481), Belâzürî, Fütûfy (Rıdvan) Kahire 1396-97/1976-77.
İstanbul 1973-74. Ahmed b. Yahyâ ei-Belâzürî. C. Zeydân,.Âctö& Dîvânü
Fûtûhu'l-büldân BuhÜtî, Keşşâfü>l-kınâc Corcî Zeydân. lugâti't-Türk Tercümesi
BA (Knaşhr.i rReı d1vâ9n3 2M -u>h a1m9m78e.d Rıdvân). MKeaşnşsâûfrü b '.l- Yktûnnâu*s * eain-B muheÛtntîl,' l-lk:nâ< 1T-âIVri,h Bue yrâudt â1b9l'8l-3lu.ğ atl'l-'Arabiyye, KDâluşâgnaürlı MLüaghamtlu'td-T, ûrk
Başbakanlık Osmanlı Arşivi, (nşr. Hilâl Musayllhî Mustafa Hilâl), (trc. Besim Atalay), I-III,
istanbul. BEO l-VI, Beyrut 1402/1982. C. Zeydân, Âdâb (Dayf) Ankara 1939-41.
BA, HH IBnusltlletutltn Fdr'aĞntçuadles sd eO Drleanmtaalse,s Bustânî, DM CToârrcîtî ıZue ydââdnâ, bl'l-luğatl'l-'Arablyye DMBİ
Başbakanlık Osmanlı Arşivi, Damas-Beyrouth 1931 - Butrus el-Bustânî. DâUretü'l-ma'ârif, (nşr. Şevki Dayf). I-IV, Kahire 1957. Dâ'lretü 'l-ma'ârif-l
Halt-ı Hümâyûn. Beyhaki, el-Esmâ3 l-XI, Beyrut 1876-1900. TBaühzrüarng -1l 3Is6lâ7m hlş, .I --,
BA, KK ve'ş-şıfât (imâdüddln) Bündârî, Zübdetü'n-Nuşra Dağıstânî, Fihrist
BKaâşmbial kKaenplıekc iO Tsamsannifil.ı Arşivi, AK(nhİşLmrâ. eIbmdü â'bl-d.E üHsdümdsiâney *A inuh eeml'-şeB-deş yıHfhaaatyk dJa, r), MI, ZKüıvbâdmeütüd'dnl-nN Fueştrha bu. eA Hn eulh-Bbüentüd'âi-r'ui.ş ra AFliih Hrisiimt üi 'Dl-kaüğ ıtsütbânl î't,- Tûrklyyetl 7- DDMâ'iTre tü'l-ma'ârlf-l Teşeyyu'
BA, MAD Beyrut 1405/1985. (nşr. M.Th. Houtsma). Leiden 1889. mtfldeiuuclyûydee, Kfl'al-hkiüretü b1h3â0n6e. ll'l- (Bzaîrh nâaezdadri:n A Hhmüreredm Sşaâdhrî -) . KTâamhruarna n1 F3â6n9i --
BMaâşlibyaekdaennl ıkM üOdsemuaunelrı DAerfşleivril,e r. Beyhakî, Târîh (Behmenyâr) ZBüübnddeâtürî'n, -Nusra (Bursian) Danişmend, Kronoloji D'Ohsson, Tableau general
BBMAaüş hbl,maMkmDaen lıDk eOflsemri.a nlı Arşivi, Tİ(Tbnaânşhrr i.rFh aAu-nlnh Bdm1ue3eky1d hA 7Bal iehl şbhş:.m . ,Z ee1ny3yd6â 1er)l .-h Bşe.y hakî, KZI(rtürıavcbkâ. dmKueıüetvüd âH'dmnol-nürN adFusdesaltnrnha BS buu.e reAlsç liuain enkull)-hu.B blaüennt üd'âTl-rauî.rs ihrai : İİl-szImaVh,a liıils OHtaasnmmbuia Dln la1t n9Tiş4am7ri-eh5ni 5dK.. ronolojisi, MPTl'Eaaomrbuislrpee la1dreug7 e8gOa8e t-dnt1o'ĞO8mrh2aas4lsn .od , nel-, V Il,
BA, TD Bİben yFhuankdiu, kT AâJrI îbh. Ze(yHd üesl-eByenyhî)a kl. istanbul 1943. Dismanaiilş Hmaemni dD, anişmKernodn.o loji2 Dozy, Spanish islam
Başbakanlık Osmanlı Arşivi, Târilj-l Bey hak (nşr. BZ İzahlı Osmanlı Tarihi Kronolojisi, R. Dozy. Spanish İslam:
IkTBıasuahnlrtlîmarr aDınlae drf lıeşBrıani.şd baa akannsliıkkl oOpsemdiadnel ıg eçen KHâaryî dSaeryâybldâ dK e1lî9m6u8ll.a h Hüseynî). MByüznacnhÜennl s1ch8e9 2Z-eltschrifl, lİO-sJtsVamn; baVun: llB ı 1aT9tai7 r1iDh-il7lele2rir., i nde A(Ltor cHn. dlFso.t noG ryr1l f9foi1nft3 hS,e to1 k9Me7so2)s.. lems in Spaln
Arşivi'nce kullanılan kısaltmalardır.) BIFAO Câhiz, el-Beyân ve't-tebyîn Dâvûdî, DTCFD
BFraanbzln Bgaebrln g(Oerç. oOks) man/ı Tarih Yazarlan BdL'euA lCrlecathlinĞre o-dPleoa glr'lilesn sO1tlrt9iue0tn 2taF-lrea,n çab Aelm-Br eby.â Bna uher 'et-l-tCebâhyilzn, T(Laebcanfey)& tü'l-müfessirîn Auen kTaarraih -ÛCnoluğerarsfyltae sFl aDkiül ltesi Dergisi,
ue Eserleri (trc. Coşkun üçok). (nşr. Abdüsselâm M. Hârûn), I-IV, Muhammed b. Ali ed-Dâvûdî, Ankara 1940-
Ankara 1982. Bilmen, Kamus Kahire 1388/1968. (Tnaşbr.a Lkeâctnüe 'l -mminüefe'l-susltermin â'), MI, DÜİFD
Bağdâdî, el-Fartt (Abdüihamîd) ÖHmukeur kNi aIssulâhml Blyilmyee nu.e Istılâhatı Câhlz, Kitâbü'l-Hayevân Beyrut, ts. (Dârü'l-kütübl'l-limiyye). Dokuz Eylül Ûnluersltesl
Aebl-dFüalrkkâ:h blre yenl-eB'al-ğfidraâkd î, - İFsıtkahnlbyuyel 1K9a4m9-u5s2u., 1-VI, AKmILrâ bbü. 'Bl-aHhary eel-uCâânh iz. DB lİlzâmhliyr a1t 9F8a3k-ültesi Dergisi,
(nşr, M. Muhyiddin Abdüihamîd). (nşr. Abdüsselâm M. Hârûn). l-VIl, Dlctlonnalre de la Blble, l-V,
Kahire, ts. (Mektebetü dârl't-türâs). Bilmen, Kamus** BKeayhriruet 11338587/-16976/91.9 38-47-> Paris 1912. EAm.
Bağdâdî, el-Farlt (Kevserî) ÖHmukeur kNi aIssulâhml Blyilmyee nu,e Istılâhatı DB2 The Encyclopedla Americana,
Abdûlkâhir el-Bağdâdî. Fıkhlyye Kamusu, 1-VIII, Cehşlyârî, James Hastings. Dlctionary l-XXX, New York 1928.
el-Farlf: beyne'l-ftrak İstanbul 1985. el-Vüzere? ve'l-küttâb ofthe Blble (second edltion),
(nşr. M. Zâhld Kevserî). Muhammed b. Abdûs el-Cehşlyârî. Edinburgh 1963. EAÜİFD
Kahire 1367/1948. Blochet, Catalogue Kltâbü'l-Vüzerâ1 ue'l-küüâb Atatürk Ûnluersltesl
Edgard Blochet. (nşr. Mustafa es-Sekkâ - DBİst.A llâhlyat Fakültesi Dergisi,
Barkan, Kanunlar Catalogue des manuscrits Ibrâhlm el-Ebyârî - Abdüihafîz Şelebî). Dünden Bugüne Erzurum 1982 -
Ömer Lutfi Barkan. turcs-BlbllothĞque Hatlonale, l-II, . Kahire 1401/1980. İstanbul Ansiklopedisi, İ-VIII,
XV ue XVI ncı Asırlarda Osmanlı Paris 1932-33. istanbul 1993-95. EB
İmparatorluğunda Zirai Ekonominin Cessâs, Afykâmü'l-Kur'ân Etudes Balkanlques, Sofla 1964 -
Hukuki ue Mali Esas/an: Kanunlar I, BRISMES Ebû Bekir Ahmed b. Ali el-Cessâs. DBS
İstanbul 1943. Britlsh Soclety for Ahkâmü'l-Kur'ân, Dlctlonnalre de la Blble: EBr.
Bekri, el-Mesâlik LMoidnddloen E 1as9t7e6m- Studles, I-III, istanbul 1335-38. Supplâment, Paris 1928, 1985. E1-nXcXyINcl,o Cpaheicdalag oB 1ri9ta7n2n, ic1a9,8 1.
Ebû Ubeyd el-Bekrî, Cessâs, DDL
Kitâbü'l-Mesâllk ue'l-memâllk Brockelmann, GAL Ahkâmü'l-IÇur'ân (Kamhâvî) Doğu Dilleri, Ankara Üniversitesi Ebû Nuaym, Hilye
(nşr. A. P. van Leeuwen - A. Ferrö), i-ll, Cari Brockelmann, Geschichte Ebû Bekir Ahmed b. A11 el-Cessâs. Dil ue Tarih-Coğrafya Fakültesi Doğu Ebû Nuaym el-isfahânî.
Tunus 1992. der arablschen Lltteratur, MI, Alykâmü'l-Kufân Dil ue Edebiyattan Hllyetü'l-eullyâ', I-X,
Leiden 1943-49. (nşr. M. Sâdık Kamhâvî), l-V, Araştırmalan Enstitüsü, Kahire 1394-99/1974-79.
Bekri, Mıfcem Beyrut 1405/1985. Ankara 1964 -
Ebû Ubeyd el-Bekri, Brockelmann, GAL (Ar.) Ebü'l-Bekâ, el-Külliyyât
Mt/cemü me'sta'cem Car! Brockelmann, Târihu'l-edebt'L'Arabı Cevâd AH, el-Mufaşşal Devhatü'l-meşâyih, Ebü'l-Bekâ el-Kefevî Eyyûb b. Mûsâ,
min esmâ'l'l-bilâd ue'l-meuâi? (trc. Abdülhalîm en-Neccâr- Cevâd Ali. el-Mufaşşal fi târihiVArab Ahmed Rifat Efendi. Külllyyâtü Ebfl-Belfâ' (nşr.
(nşr. Mustafa es-Sekkâ). i-IV, Seyyid Ya'küb Bekir- Ramazan fcable'l-lslâm, !-IX, Beyrut 1968-72; Deuhatü'l-meşâylh maa zeyl, Adnân Derviş - Muhammed el-Mısrî),
Kahire 1364-71/1945-51. Abdüttevvâb). I-VI, Kahire 1983. l-X, Beyrut 1976-78. İstanbul, ts. İstanbul 1978. Beyrut 1413/1993.
Ebû'l-Ferec, Târih Evliya Çelebi, FME Hamîdullah, HI
lbnü'1-ibrî Ebû'l-Ferec, Târih Seyahatname (Dağlı) Ahmed Ateş, İslâm Peygamberi (Tuğ) Hamdard Islamlcus, Karachi 1977-
(trc. ö. Rıza Doğrull. I-II, Evliya Çelebi, Seyahatnâme İstanbul Kütüphanelerinde Muhammed Hamîdullah,
Ankara 1945-50. (haz. Yücel Dağlı v.dğr.). I-Vili-, Farsça Manzum Eserler, İslâm Peygambed (trc. Salih Tuğ), I-II, Hlttl, İslâm Tarihi
İstanbul 1996-2003-. İstanbul 1968. İstanbul 1411/1990. Philip K. Hlttl.
Eflâkî, Menâltıbü'l-ârifîn Siyâsi ue Kültürel İslâm Tarihi
A(nhşmr. eTda hEsfilna kYia. zıcMı)a. n1-â11kı,b aVârlfın AEhzbraârkuî, Mekke (Melhas) Gazzâiî, İhya3 JH. avomnm Hearm m(Aetrâ. DBeeuyl)e t-I Osmânlyye (trc. Salih Tuğ). I-IV, istanbul 1980-81.
Ankara 1959-61. Muhammed b. Abduliah el-Ezrakl, Ebû Hâmld Muhammed ei-Gazzâlî, Târihi (trc. Mehmed Atâ). 1-X, HM
Ahbâru Mekke ve mâ câ'e fi-hâ Ifyyâ'ü culüml'd-din, I-IV, İstanbul 1329-37; XI, İstanbul 1947.
El mlne'l-âşâr{nşr. RüşdîSâlih Melhas), Kahire 1332. Hayat Mecmuası, Ankara 1926-29.
ITflhrset Eendcltylocnlol,p 1a-eVd, lLae oldf eİsnl a1m9 08-36. I-II, Beyrut 1399/1979. Gazzâiî, İhyâ° (Beyrut) JH. avomnm Hearm, mGerO, R MHuuhdûadraî,r ât: 'Abbâsiyye
E1E-lrV tc, (yLFcerl.yo)dp eĞ d1l9e1 d3e-3 l8'is. lam, AAEMfi-fhzuhybrhâbaâa âkrmmurîu, mi n Mee'delM- kâbkeş.e kâA krub eed u mllaâ(Wh c eâül'-seEt zernafkeî,l d) EfBBobeeyûyyâ rr'Hüuu âtt ,m' u1tsll4dû. 0 mM(2Dl'u-dâ1h-r4adü0ml'in-3m,m /1aeM9'dr8i Vfee2 i)--(.GV8 a3: mz; züâilhî,a k). GRI(-n1eeşVrlsc., c hHPhee.l csDsh,t uhtÎed- X a1d),8 e. P3s14e -OI-sV3ts,i5 lm 1;1 9a86n23ls7-c6-h34e3. n; MMteâduur-ihhhDaâl'elmd-uüamlmerâeteüldüm eVll'-lA-Hbbulbâdâmasrllîyy Byyeee:k, ,
Kahire, ts. < DSrO'l-fIkrl'l
Etf (Fr.) (nşr. F. V/üstenfeld). I-Ill, Gazzâiî, Hammer, HEO Beyrut, ts. (DârO'l-IIkrı. (Dârü'l-ma'rlfe).
E(nnocuyvdeollep Ğeddlletlo dnel, lL'iselladmen 1954 - Göttingen 1275. eElb-ûM Haâkmşladd Mü'ul-heasmnmâ ed el-G(Faazzzâluİîh, ) JH. ivsotonlr He admem l'Eerm, plre Ottoman HBcvîrî, Keşfü'l-mahcûb
•TEhe/5 E(nİncgyc.)l opaedla of İslam İFMHauihkhaöremddâmtd eind be(.Nr Ö-eRmşâşezârî ,re )r -Râzî. e(Benlse-şmMyr.r âaFu'katü şzl1âalu9hdh7iü 'Şl1'-lh-e, ehü1sâs9ndn8âeâ2 ) f,.i şerhi (PHtraacr.im sH m1ei8ele3rr,5t )-.4 I1-X. VSIltla, atsverfassung TEKabehöşr'fla-üHn'la- ms1a9an7h 9cAû.H b b (.n Oşrs.m luakno vesl-kHl)ö. cvîri,
(rtew edlElon). Lelden 1954 - Nlkâdâtü fırakı'l-müsllmin und Staatsverıoaltung Hücvîrî,
EE&ncSyucploppl.Ğ dle d(eF rl.')is lam (Kvneaş'hrl-.i mrAeül i ş1Sr3âlkr5nin6î /e1n9-N38e.ş şâr). GİEsdDtaeAnbbAiyuDal t Ü Fnaivkeürltseitsei sGi üney-Doğu JDS.t evasoa onts sHvmeaarmfnamlsssecurh.n egn Runedlc hes KeEleb-Hüşü'fl-ücH'vlaî-rsîm,a naK hAecşliû fbüb.'l -Omsamha(clnûii bu:d ağ),
ESIu%p plSeumpepnlt., Le(iidnegn.) 1980 - İFHaihkareddâtd in e(Sr-aR'dâ)z î, Aİsvtarunpbau l A1ra9ş7tı2r-maları Dergisi, SWtaieant s1v8e1rw5a. ltung, MI, Hisataknikbautl B19ilg8i2s.i (trc. Süleyman Uludağ),
oLTefh lieds elEanmn c 1yS9cul8op0pp-aleemdlean t, TMfvtâelkuh'âlh-âdma Aâmütbmüşdr elükdrin frıba r.aû( nÖkfSşım'rla-.e m'dr ü-esr-llRmâiznî . SGGtllaaarssjennslikkln VstruhaoV vuInS So gF RIsJla, mSsakraojge vo. HHKMâânnbbbhâââb-bây âiM , üÇşââFpri,îh -Fyriilh sFrti âsrt-sli , 1-V, HHSeüüsfsleneyeyin-itn VE aVuslaslyâsâfs.- âyıf , EbSreâfr,i n1e-V ,
EElnrc, yclopaedla Iranlca, London 1985. MKauhstiarefa 1e3l-9H8e/v1â9rî7).8 . EGdöiKrnbelI glnv,e Paşa Livası THaâhnradnm 1îr3,5 0-5H3 ahbşîb. ü's-siyer SYaüziemyam Baanğlyıeşl aKr,t pn.r, . 2305-2309.
EJd. MFaehfârteîhdud'iln- ğeary-bR âzî, MXV. T-XayVyIl.b AGsSırklablridgian , Edirne GHıaybâîsbeüd'dsi-ns iby.e Hr ûfim aâhmbüâdrld einf r(âHdâl'nl-dbmeşîre),r , IC
JEenrcuyscalolepmae d1l9a7 2Ju-7d8a.l ca, l-XVI, MMuehfâaUmfmrue'l-dğ ba.y bÖ:m eet-rT eer-fRsiârüzî'i.- kebir (nşr. uVea kPıaflşaar- MLiüvlaksleı:r -Mukataalar, 1-IV, Tahran 1342 hş. . Islamlc Cullure, Haydarâbâd 1927 -
istanbul 1952. Harîrîzâde, Tibyân
EEHlalmr/nca alDılhıi niMıi, u KHhuaarmk'a mn eDdD iliHin: ai mdl Yazır, M!B-Xe. yXMrXuuIthI,,y tiKsd.da lhni rAeb d1ü9l3h4am-6î2d J, GAbödlûpiıbnaakri lGı,ö lpınKaarltıa, log HfTi albbreyîrâyizânânüdi e s uKeeelâsmsâlâ'lMll'et-'dlt-adbrianâk,' lâk',l kI -IH, IoTDfh Bteh eIn Btelbrplere, tle-IrV's, Dlcllonary
Yeni Meâlll Türkçe Tefsir, Fâsî, el-İkdü'ş-semîn Mevlânâ Müzesf Süieymanlye Ktp., Fâtih, nr. 430-432. New York-tlashvllle 1962.
1-IX,İ sİstatannbbuul l 11997395. -39; Tba. kAıhyymüeddd lne l-MFâushîa, melm-clekdd ü 'ş-şemln 1Y-1a11zm, Aanlakra Kraa ta1l9o6g7u-,7 2. HHaassaann D Dumuamna. nİs,t anbKual taKloügtü phaneleri IIOsmS el Orlental Studles, Tel Aviv 1971 -
(EDnOnşrvs. leMûrmüî,kâ rDmimeûin-sl EHtûnavlrieln r|Yîâ ımnaneç |). f(MKin aaşhrhtâ.i mrMreiûh . dlH1'l -M3âbr7e.n 8elled-t-d8 Tel8'all--/nF1eâım9kh5iî l-)n8 . -IF6-uV9âl.ld l, S eyyld - GİTbüörarvkhs iaMm, e ATşlhüâuerkdrl dainn GAönMvsseaikş,l houperldairsıi , AİTsortaappnlu b HuKal ar1tfal4i lo0Sğ6üu/r1e 19li8 82Y68.a -y1ı9n2la8r, ITQh e Islamlc Quârterly, London 1954 -
İstanbul 1928; Mükrirnin Halil [Yınanç], İstanbul, ts. |1946|.
Dusturname-l Enverî: Medhal, Fatîn, Tezkire Hasan Ibrâhİm, İslâm Tarihi lrâkı, Fethu'l-muğîş
İstanbul 1930. Fatin Davud, Gülzâr-ı Savâb Hasan ibrâhlm Hasan. Zeynüddln el-lrâki. Fethu'l-muğls (nşr.
ER İTsetaznkblruel- l 1H2â7t1lm. etü'l-eşâr, NGeüflezsâzrâ-dı eS aiburââbh lm. Sİsllyâams l-TDalrnihi-iK (ütrltcü. rİeslm-Saoils Yyiağli t v.dğr.). I-VI, M13a8h8m/û1d9 6R8e,b l1'l.4 K08a/h1ir9e8 81.3 55/1937,
(Tehde. ME.n Ecyllacdloep)e, ld-XlaV oI,f Rellglon Ferheng-i Fârsî (İsntşar.n Kbuilils l1i 9M3u8a-3lli9m. Rifat), İstanbul 1985-86. IS
Nev/York 1987. Muhammed Muîn, Ferheng-i Fârsi, Hatîb, Târîhu Bağdâd Islamlc Studles, Karachi 1962-
EBE I-VI, Tahran 1342 hş. Hacvî, el-Fikrü's-sâmî HKaahtibir ee l-1B3a4ğ9d/â1d9î,3 T1â -r>îh u Bağdâd, I-X1V, Isl.
Encyclopaedla of Rellglon Muhammed b. Hasan el-Hacvî, Medine, ts.; Beyrut, ts.
and Elhlcs, I-XIII, Feridun Bey, Münşeat el-Flkrü's-sâml
Edinburgh 1979-80. fi târHj.l'1-fıkhl'l-lslâmî (nşr. Hayyât, el-İntişâr Der İslam, Berlin 1910-
Feridun Ahmed Bey, Münşeâtü's-selâtin, Abdüiazîz b. Abdülfettâh el-Kârî). 1-11, Abdürrahîm b. Muhammed
Erflnsal, !-!!, istanbul 1274-75. Medine 1396-97/1976-77. el-Hayyât, Kitâbü'l-lntlşâr ue'r-red
TTüarrkih i II Kütüphaneleri Fesevî, el-Macrife ve't-târîh Hadîkatü'l-vüzerâ '(anlşâr . IHbn. Sl'r.- NRyâbveerngd).i Beely-mruüt lf1ri9d5 7. Mİs lâm Ansiklopedisi, !-Xlll,
İsmail E. Erünsal. Ebû Yûsuf Ya'küb el-Fesevî, Osmanzâde Ahmed Tâlb, iIsbtnan Abbuld ü1l9b4e0r-,8 8. Behcetü'l-mecâlis
KOTausrrmkuKatunüşltıtü apVnh aakTnıafe nlKezürimit üapTth'aaa rKniheai ldIeIa:r ir, K(Bnalştâğr.bd Eüak'dir-e M1ma9 Z'7di4yfeâ-7 e6v!.-e Ö'tm-tâerrîîh), Mil, Hİ(szateadyniîlkbleaurtil ü İ1'lle-2v 7bü1ezr ea-•rbâFe,rr )e. iburg 1969 AHHhuamlzâreşedac tbüî,. HATbuedl?âuhşlilabatlh üT eel-hHzalbzlrT'el-ecKîze, hmîbâ l IB(bneşnhr A.c Mbedt.ü üM'llb-ümersre ie cenâl--liNHse ûumlle)e. rIüî-,In I,s ü'l-mücâlls
Ankara 1988. el-Fetâva'l-Hindiyye [i esmâ'l'r-rlcâl Kahire 1962.
Hafâcî, Reyhânetü'l-elibbâ (mukaddime: Abdülfettâh EbQ Gudde).
Eş.'an, Makalât (Ritter) el-Fetâva'1-Hlndİyye, l-Vl, Şehâbeddln Ahmed Bulakl301 -»• Beyrut 1399/1979. Ibn Abdülber, el-latfâb
Ebö'l-Hasan el-Eş'arf. Bulak 1310. b. Muhammed el-Hafârî, Ibn Abdülber en-Nemerî,
WMveai elfsIihlbâlaltlaâd'felü-nl'sl -lmâ1m3u8şlya2yl/ll1nin9 6(3n.ş r. H. Ritter). KFBiaühhtrüâib sAhthüâm'nl-eetdi 'el-i-HMiedyîhvîi yv.ydeğ,r ., Ru(neeş ryz.l ejAâhbnrdeeültüülf e ''ltl-t-âetjhlalb yMbââUu h'da-mdümneydâ e l-Huiv). HBHeaeğdddiiyyayytleıe tItüsü'ml''lâ-ârliCif âiPnra ifşîane, smâ'ü'l- mü'elli fin e(KIlba-lnhs ilHrfâeab c1 e3lri, 2 e8ml.- alş'râtbfeet l'İlç-ainşdheâ).b I -IV,
PEHMoer.ta rhnIsEnuli.idaMs nlcCa, r aiCpOttaafsftl iaocilgenoMu, g tleuh-aI eeIn, uoLsfl boPcrfrea irprsyti as n FmHFlîihadrûrbilvsfzlmtyâüyab e â, d'lb-îl-,kl V'lü-İKtIü,ü bKtlü'al-bh'Ahirârean be1ity3l'yl0-e5tl-'1l-310. IHHe(-nlIââ-şIM,krk .iK müiMmas ueht,esn itrde-aeNrlf e-aîs1k MAâ 3(abbü8lûdse6rüt /ie',1lşk d-9aŞr6dea7irkh . A ihtaây)(.n A1 -tIâV), AT((vInnbeavşşnn hrrâü..ir şlaAKIebânkminrl tiüuüsl1n'çllli3e- )MmmM.8 İ7auiusnh/şta1 amaMl9lnnium6abndh7u i fmR.lKi nleu1f,a md9tI 5 aK-1l)e-;m 5II5a l - IIe(bnbl-şnnlrs .A tAAfbâlbdib üdM lü[b.i elebrml -eeBarnl,'cd- âNefevelî-tm)l',İl -es1art-îşIfV,âh b,â Kb ah(Bireic â1v9î6) 9.
OMord 1903-37; London 1980. el-Kümûsü'l-muhît Beyrut 1411/1990. Ibn AbdOlhakem,
Fîrûzâbâdî Ebü't-Tâhlr, Herevî, Menâzil Fütûlıu Mışr (Torrey)
EH.t hEĞth, âT. âTrâirhî-h-İl EdeEbldyeybâit-yıy Fâât rsi Bele-Kyrâumt û1s4ü0'l-6m/1u9h8U6,. HHaallifîefe b .b .H aHyayyâty. âett,- Teât-rîTh ârîh (Ömerî) HMâecneâ Azbllüd u'sll-ashâ-'ı/ rHîne rielev'î/,- /la/c/cı'l-mübin, AFbüdtûufrrrua hMmıaşnr ube. A abhdbuâllaruhh bâ. Abdölhakem.
T(tarhcr aRnız â1z3âd5e1 Şhaşfa.;k 2).5 36 şş./1977. Flögei, Handschriften (Nneşrc.e Ef k1re3m8 6Z/i1y9â 6e7l-.ö merî). ' ' Kahire 1908. [nşr. Ch. C. Torrey), Lelden 1922.
Göstav Flögei. Hezârfen, Telhîsü'l-beyân Ibn Abdürabbih, el-'İ/ıdü'l-fertd
Evliya Çelebi, Seyahatname Dle arablschen, perslschen und Hamîdullah, İslâm Peygamberi Hezârfen Hüseyin Efendi.
Eİİssvttaaliynnabb Çuulle l11e3b9i12, 48S--e13y88a;. hValtln-Xâm, e, I-VI, WtKHüaorleklfsbnlsel bcr1lhlll8coeh6tnh-5 Ke-hk6öa 7nnz.ig duls lcWchhelreinfnt e, n1 -ldlie, r Mİisstluâahmnab mPumle y1eg9da8 Hm0a.b merîdi u(tlrlac.h S, alih Tuğ). I-II, MOTesslsmh Tîâsunür,'c l-Psba,e rnyisrâ.,n 4B 0lb. fliioKtahueâqnuien -lnÂal-tll onale, bE(Kn.ba şAûhr.b i ÖrAdehmü mr1eae3rb Ad9b h3iEhm/m,1 e9îcnd7l -v3b%..d. dğMrü.u)'l,h- lfa-eVmrlİdmI, ed