Table Of ContentİHH İnsani Yardım Vakfı’nın üç aylık yayın organıdır Sayı 57 Ocak | Şubat | Mart 2014
Orta Afrika’da İnsani Diplomasi İHH’nın Suriye
katliamdan kaçış ve İHH çalışmaları
!
ONLAR BİLİYOR
Ayda yaklaşık 10 Eğitim, gıda ve barınma
milyon ekmeğin ihtiyaçları karşılanan
ulaştığı 500 bin dünyanın her yerinden
Suriyeli mülteci... 40 bini aşkın yetim…
İnsanlık hakkı için
;
Din, dil, ırk, millet farkı gözetmeksizin mazlumların
1
ve ihtiyaç sahiplerinin yanında bulunanları,
Zorda hissettikleri ve umutlarını kaybettikleri za-
2
manlarda ümit ışığı olanları,
En tehlikeli bölgelerde, en zor koşullarda dünyanın
3
bir ucundan gelip kendilerini bulanları,
Onlar biliyor!
EDİTÖRDEN
Müslüman halkların var olduğu neredeyse her coğrafyada ya-
şanan gelişmeler İslam dünyasının kritik bir eşikten geçtiği-
nin habercisi iken baş edilmesi gereken sorunlara her gün bir
yenisi ekleniyor.
Orta Afrika Cumhuriyeti’nde Müslümanlara karşı uygulanan katli-
am ve katliamdan kaçan yüz binlerce insanın oluşturduğu göç dal-
gası karşı karşıya kaldığımız krizlerin en güncel olanı. Suriye’de iç
karışıklık 4 yılı geride bırakırken rejim güçlerinin saldırısı sonucu
İHH İnsani Yardım Vakfı’nın ülkelerini terk etmek zorunda kalan mültecilere her gün binlerce-
üç aylık yayın organıdır
si ekleniyor. Yakın zamanda 529 kişiye idam kararı çıkan Mısır’da
darbe rejimine karşı çıkanlar ya tutuklanıyor veya sokak protesto-
Ocak - Şubat - Mart 2014
larında vurularak öldürülüyor. Tren istasyonunda yaşanan kanlı
Sayı: 57
saldırı sonrası Çin hükümeti faturayı Uygur Türklerine kesip yıl-
İnsan Hak ve Hürriyetleri İnsani lardır Doğu Türkistan’da uyguladığı baskıcı politikalara yenileri-
Yardım Vakfı adına sahibi ni eklerken ABD’nin 11 Eylül saldırıları sonrası yaptığına benzer
Av. F. Bülent YILDIRIM bir çığırtkanlığa soyunup zaten özgürlüklerini elinden aldığı Müs-
lüman halkı terörist ilan etmekten çekinmiyor. İşgal güçleri Mes-
Genel Yayın Yönetmeni
cid-i Aksa’ya girerek kontrollü gerginlik oluşturma denemeleri
Ekrem ES
yaparken diğer yandan İsrail parlamentosu Mescid-i Aksa’nın İs-
Editör rail hâkimiyetine alınmasını görüşmek üzere oturum düzenliyor.
Abdullah KİBRİTÇİ
Gündemin ve önceliklerin sürekli değiştiği bir zamanda İHH, suni
Yayın Koordinatörü gündemlere, kendisine yönelik saldırılara ve karalama kampan-
Bekir ARSLAN yalarına rağmen dünya Müslümanlarının dertleriyle dertlenmeye,
yaşanan her gelişmeye dikkat kesilerek mazlumların imdadına ye-
Yayın Kurulu
Yasin ONAT tişmeye devam ediyor. Bunu yaparken, yaşadığımız her sıkıntı ve
Emrullah ÖZTÜRK iftira karşısında öncelikle Allah’ın yardımı sonra da siz değerli gö-
Recep KÖSE nüldaşlarımızın sağduyulu duruşu sayesinde daha da büyüyoruz.
Fotoğraf Editörü Bu vesileyle bir müjdeyi sizlerle paylaşalım. Uluslar arası İsrail lo-
Burak BERBEROĞLU bilerinin ve Türkiye içindeki bir takım odakların tüm karalama
çabalarına rağmen İHH, İslam dünyasının en saygın ve etkili ilk
Tasarım
15 kurumu arasında girerek İslam İşbirliği Teşkilatı (İİT) Danış-
nuhuNGemisi
man Üyeliği statüsü kazandı. Bu statü, tüm İslam dünyasındaki
Basım yardım politikalarının belirlenmesinde İHH’ya ve dolayısıyla siz
İhlas Gazetecilik gönüldaşlarımıza eşsiz bir imkan veriyor.
Tel: (212) 454 30 00
Bu sayıda, Orta Afrika Cumhuriyeti’nde yaşanan olayları yerin-
Adres de inceleyen İHH ekibinin elde ettiği bilgiler geniş yer buluyor.
Yaşanan gelişmelerden sonra önemini daha çok hissettiğimiz İn-
Büyük Karaman Caddesi
sani Diplomasi ve İHH’nın İnsani Diplomasi konusundaki öncü
Taylasan Sokak No: 3
rolü bu sayının bir diğer öne çıkan başlıklarından. Suriye yar-
Fatih / İSTANBUL
dımlarımızı, yetim dayanışma günleri çerçevesinde yapılan ev-
Tel: (212) 631 21 21 rensel faaliyetleri ve daha nice hayır çalışmalarını bu iki kapak
Faks: (212) 621 70 51 arasında bulacaksınız.
[email protected]
Dergimizin değişen boyut ve tasarımı dikkatinizi çekmiş olmalı.
www.ihh.org.tr
Yeni İnsani Yardım Bülteni’ni daha çok beğeneceğinizi umuyor,
iyi okumalar diliyoruz.
İÇİNDEKİLER
04 | Orta Afrika Cumhuriyeti’nde
26 | İnsani Diplomasi
neler oluyor
13 | Orta Afrika’yı unutalım! 31 | İnsani Diplomasi 2178 esiri kurtardı
16 | Orta Afrika’da katliamdan kaçış
23 | Çad’a sığınan Orta Afrikalı
mültecilere yardım
50 | Yetim Gülerse Dünya Güler 76 | Suriye krizinin arka planı
52 | 40bin kere Maşallah 80 | Suriye’de insanlık suçu belgeleri
54 | İHH’dan yetimler için 350 proje 82 | Hayalet kasaba Teftanaz
62 | İslam Âlemi’nin Yetimler Günü 84 | İHH suriye çalışmaları koordine ve lo-
jistik merkezi
64 | İHH Midland Yetimhanesi’ne sahip çıktı
88 | Son 3 yılda Suriye yardımları
65 | Ugandalı Latifa’ya İHH umut oldu
92 | Zeytin Ağaçları Altında
66 | İHH’dan yetimhane yöneticilerine eğitim
98 | Reyhanlı ve Kilis’te mülteci hayatlar
67 | Abdulkadir Hirabe: “Sokaklarda kay-
102 | Yüzlerce tır “Komşuluk Hakkı için
bolup gidecekken bir elin tutması ile ha-
yola çıktı
yatları değişiyor”
104 | Haberler
70 | Barış ülkesinin mutlu insanları
2 | İNSANİ YARDIM • OCAK/ŞUBAT/MART 2014
Sayı 57 Ocak | Şubat | Mart 2014
36 | Myanmar diye bir ülkede 44 | Filipinler’de savaşı resmen bitiren
Arakan diye bir yer... anlaşma imzalandı
40 | Arakanlı Müslümanlara battaniye 45 | Hüseyin Oruç: Filipinlerde barışın
ve gıda yardımı bakti geldi
108 | Osman Atalay: Afrika’nın görmeye 114 | Mavi Marmara’nın Adalet Arayışı
ihtiyacı var
112 | Sudan’da 500 katarakt ameliyatı 116 | Mavi Marmara davasının
gerçekleştirildi 5. duruşması yapıldı
120 | Fanon Mendes: “Mavi Marmara
davası dünyaya örnek olacak”
128 | İHH’nın İslam İşbirliği Teşkilatı
124 | İşgal Siyaseti ve Aksa’yı Yıkma Hedefi
danışmanlık statüsü onaylandı
129 | Türkiye’nin yardımlarıyla Nepal’e
İslam Kültür Merkezi
130 | İHH’ya destek ziyaretleri
131 | Tanzanya’da kalıcı projeler açıldı
132 | Hayat bulmayı bekleyen projeler
İÇİNDEKİLER | 3
Orta Afrika
Cumhuriyeti’nde
neler oluyor?
Farklı etnik kültürlerin bir arada yaşadığı
Orta Afrika Cumhuriyeti’nde 2013 Aralık
ayında başlayan olaylarla birlikte 1 milyondan
fazla insan evini terk etti, 1.000’den fazla
insan öldürüldü. 2 milyondan fazla insan
ise temel insani yardıma ihtiyaç duyuyor.
Farklı etnik kül- Orta Afrika Cumhuriyeti’nde 2013 Aralık ayın-
türlerin bir ara- da yaşanan son olaylar siyasi, dinî, iktisadi
da yaşadığı Orta ve insani boyutları olan çok yönlü bir krizdir.
Afrika Cumhu- Ülkedeki çatışma ortamı nedeniyle krizin bi-
riyeti’nde nüfu- lançosu her geçen gün daha da ağırlaşırken
sun %50’si Hris- askerî ve sivil kayıplar da hızla artmaktadır. 2
tiyan (Kat olik milyondan fazla insanın insani yardıma ihti-
ve Protes tan), yacı duyduğu, 1 milyondan fazla insanın evi-
%30’u Animist, ni terk ettiği ve 1.000’den fazla insanın öldü-
%20’si Müslü- rüldüğü Orta Afrika Cumhuriyeti’ndeki kriz
mandır. Ülke ge- hâlinin aşılması ve ülkede normalleşmenin
nelindeki bu or- sağlanması için çok taraflı iş birliği gerek-
talama dağılım, mektedir. Zira Orta Afrika Cumhuriyeti’ndeki
şehirlere ve eya- olayların kontrolden çıkıp Müslüman-Hrıs-
letlere göre fark- tiyan çatışmasına dönüşmesinden insanlık
lılıklar arz ediyor. Başkent Bangui nüfusun adına edişe duyulmaktadır.
en yoğun olduğu yer. Müslüman toplu-
luklar daha çok ülkenin Çad ve Sudan yö- Seleka Koalisyonu’nun rolü
nündeki kuzey kesimlerinde yaşasalar da
başkent Bangui’de de hatırı sayılır oranda Büyük çoğunluğu Müslümanlardan oluşan
Müslüman nüfus bulunmakta. Seleka Koalisyonu 2003 yılında darbe ile iş
6 | İNSANİ YARDIM • OCAK/ŞUBAT/MART 2014
başına gelen François Bozize yönetimini de-
virerek bir geçiş hükümeti kurmuştur. Devlet
başkanlığı görevine Seleka komutanlarından,
daha önce Sudan’da diplomatik görev yap-
mış Michel Dijotodia getirilmiş ve ülkenin
18 ay içinde seçime götürülmesi istenmiştir.
Michel Dijotodia ülkedeki ilk Müslüman dev-
let başkanıdır. Varılan anlaşma gereği Djo-
todia ve Seleka üyelerinin ülkede yönetimi
belirleyecek seçimlerde aday olmaması ka-
rarlaştırılmıştır. Djotodia’nın göreve başla-
masıyla ülkede Hristiyan ve Müslümanlar-
dan oluşan yeni hükümet iş başına gelmiştir.
Son dönemde Djotodia’yı iktidara taşıyan Se-
leka Koalisyonu’ndan bazı savaşçıların isim-
lerinin adi suçlara karışması üzerine, Ağustos
2013’te yemin ederek göreve başlayan Devlet
Başkanı Djotodia, Eylül 2013’te Seleka Koa-
lisyonu’nun tasfiye edildiğini duyurmuştur.
Anti-Balaka Örgütü’nün ortaya çıkışı Fransa’nın askeri müdahalesi
Seleka’nın koltuğundan ettiği François Bozize Aynı günlerde ülkede tırmanan şiddet olayla-
ülkeyi terk ederek önce Kamerun sonrasında rını gündeme getiren Fransa, Birleşmiş Mil-
ise Benin’e sığınmıştır. Kısa sürede taraftarla- letler Güvenlik Konseyi’nden bir karar çı-
rını bir araya toplayan Bozize, beraberinde gö- kartarak ülkedeki asker sayısını arttıramaya
türdüğü yüklü miktardaki para ile hükümete başlamıştır. Orta Afrika Cumhuriyeti’ndeki
karşı atağa geçerek ülkede son dönemde ya- mevcut birliklerine yenilerini ekleyen Fran-
şanan şiddet olaylarını başlatmıştır. Anti-Ba- sa, 1.600 civarında askerini ülkeye yerleşti-
laka ismi verilen Bozize’ye sadık çeteler, özel- rerek sivilleri koruma görevini üstlendiğini
likle Müslüman köylerini, camileri ve Seleka açıklamıştır. Fransa birliklerine 4.000 ka-
üyelerinin evlerini basarak infazlar gerçekleş- dar Afrika Birliği askeri de eşlik etmektedir.
tirmiştir. Yerel halkın Balaka dediği bu çeteler,
her türlü insanlık dışı uygulamaya imza atarak
kısa sürede yüzlerce insanı katletmiştir. Ço- Orta Afrika Cumhuriyeti’ndeki şiddeti sona
cukların boğazını kesme, hamile kadınların ka- erdirmek için silahsızlandırma siyaseti uygu-
rınlarını deşme, timsahlara diri diri yem etme lamaya koyan Fransa, Seleka üyelerini silah-
gibi insanlık dışı şiddet eylemleri gerçekleşti- sızlandırma adı altında Müslüman mahallele-
ren anti-Balaka çetesi hükümet güçleri ile ça- rine girerek silah ve kesici aletleri toplamaya,
tışarak iktidarı devirdi. Seleka Koalisyonu’nun üst-baş aramaları yapmaya başlamıştır. Bu
Eylül 2013’te resmen sona erdirilmesi akabin- tek taraflı silahsızlandırma girişimi Müslü-
de saldırılarını yoğunlaştıran anti-Balaka çe- manları güçsüzleştirirken karşı saflarda yer
tesi, Eylül ayı ortasında Bouca köyünü basa- alan anti-Balaka çetesini daha da cesaret-
rak sabah namazı vakti 40 kadar Müslüman’ı lendirmiştir.
katletmiştir. Ülkenin şu an içinde bulunduğu
krizi tetikleyen son olaylar dizisi ise 2013 Ara- Yaşanan şiddet olayları üzerine Fransa’nın
lık ayı başında yaşanmıştır. tarafsızlığını yitirdiğini düşünen Müslüman
ORTA AFRİKA | 7
topluluklar Fransa’yı eleştirmeye, sokak pro-
testoları ile tepkilerini göstermeye başlamış-
tır. Son olarak yürüttüğü tek
taraflı silahsızlandırma si- Ülkede bankalar, okullar ve ticarethaneler uzun zamandır
yaseti dolayısıyla Fransa’ya kapalı durumda, kamu kurumları ise çalışamıyor. Yaşanan
uyarıda bulunan Müslüman- ekonomik sıkıntılar sebebiyle hükümet memur ve asker ma-
lar, bu tutum değişmezse aşlarını ödeyemez duruma geldi. Başkent sokaklarında Fran-
Fransa’ya karşı mücade- sa ve Afrika Birliği askerî araçları kol gezmesine rağmen so-
le vereceklerini açıkça ilan kaklarda sivillerin serbestçe dolaşması neredeyse imkânsız.
etmişlerdir. Fransa’nın ül-
kedeki askerî varlığı Müslümanlar ile Hris-
tiyanlar arasındaki dengeleri değiştirirken
ülkedeki hükümeti de etkisizleştirmektedir.
Ülkedeki kriz politik mi dinsel mi?
Orta Afrika Cumhuriyeti’ndeki krizin dinî te-
melleri olmayıp siyasi bir kriz olduğu sık sık
dillendirilmektedir. Ancak yaşanan olayların
Müslümanlarla Hristiyanları giderek kutup-
laştırdığı da aşikârdır. Ülkedeki Müslüman,
Katolik ve Protestan liderler sık sık sulh çağrı-
sında bulunmakta, şiddetin bir an önce sona
erdirilmesini istemektedirler.
Bu çağrılar kısmen etkili olsa da şiddetin ana
kaynağı durumundaki anti-Balaka milisleri- İnsani kriz
ni durdurmadan olayları yatıştırmak müm-
kün gözükmemektedir. Ekonomik ve insani Siyasi arenadaki krizin yol açtığı insani du-
krizlerle bütünleşen siyasi kriz, giderek din- rum ülkedeki Müslüman-Hristiyan tüm ke-
sel bir çatışmaya kaymaktadır. simleri etkilemektedir. Kriz sadece başkent
8 | İNSANİ YARDIM • OCAK/ŞUBAT/MART 2014
