Table Of ContentAKADEMIE DER WISSENSCHAFTEN DER DDR
ZENTRALINSTITUT
FÜR ALTE GESCHICHTE UND ARCHÄOLOGIE
BIBLIOTHECA
SCRIPTORVM GRAECORVM ET ROMANORVM
TEVBNERIANA
LEIPZIG
BSB B.G.TEUBNER VERLAGS G E S ELLSCHAFT
1973
HEPHAESTIONIS THEBANI
APOTELESMATICORVM
LIBRI TRES
EDIDIT
DAVID PINGREE
VOL. I
U1PZKX
BSB B.G.TEUBNER VE RLA GS GES E LISCH AFT
1973
BIBLIOTHECAE TEVBNERIANAE
HVIVS TEMPORIS
REDACTOR: GÜNTHER CHRISTIAN HANSEN
VLN 294 . 375/52/73 · ES 7M
1. AUFLAGE
COPYRIGHT 1973
BY BSB B.G, TEUBNER VERLAGSGESELLSCHAFT, LEIPZIG
PRINTED IN THE GERMAN DEMOCRATIC REPUBLIC
SATZ: CG INTERDRUCK LEIPZIG
BUCHBINDERISCHE VERARBEITUNG:
OFFIZIN ANDERSEN NEXÖ, LEIPZIG
PRAEFATIO
I.DE HEPHAESTIONE EIVSQVE
APOTELESMATICIS
Hephaestio natus est Thebis Aegyptiorum meridie
30. diei mensis Athyr anno 97 a Diocletiano (26. Nov. 380)
conceptus a matre sua, ut ipse computavit, hora secunda
noctis 26./27. mensis Mecheir (20. Febr. 380)1). de vita
eius nihil aliud memoriae proditur, sed eum anno fere
415 tres libros Apotelesmaticomm compositos amico
Athanasio dedicavisse noscimus. sunt qui verbis υν σ ·&εω
in initio operis positis inducti eum Christianum fuisse
credant, quibus verbis tarnen librarii Byzantini saepius
opera astrologica ornaverunt, ne operibus paganis
suspiciosisque descriptis ipsi irreligiosi putarentur.
Hephaestionis libri tres Apotelesmaticomm tria genera
astrologica complectuntur, quorum primus elementa
huius scientiae ex opere Ptolemaei maxim e excerpta et
ex scriptis Aegyptiorum veterum e Babylonica Chal-
daeorum doctrina derivatis nobis tradit, secundus
genethlialogiam e Ptolemaeo et Dorotheo praecipue
haustam praebet, tertius Dorothei quinto libro praesertim
assumpto de electionibus certiores nos facit.
Hephaestio propria pauca addidit, sed opera aliorum
compilavit, coartavit, mutilavit, quomodo nonnulla ex
scriptis perditis astrologorum nobis conservat. librum
definitionum astrologicarum περί ης τ ουράνιας διαθέσεως
inscriptum manuscriptis aliquotiens Hephaestioni attri-
1) Vide Neugebauef-Van Hoesen, Greek Horoscopes p. 131s.
No. L 380 ad Heph. II l et 2; II11.
PRAEFATIO
butum eum re vera composuisse pro certo non haben-
dum, pro certo autem negandum est eum auctorem
fuisse capituli περί 'ΰησα.νροϋ in codice U solo nomine
ον τ Ηφαιστίωνος ornati1). quae igitur hie eduntur omnes
scriptorum genuinorum Hephaestionis reliquiae videntur.
testes autem trium librorum debiles sunt, validiores
itaque inventum iri speramus.
II.DE PTOLEMAEO DOROTHEOQVE
HEPHAESTIONIS FONTIBVS
Hephaestio maximam Ptolemaei Apotelesmaticorum2)
textus partem exscripsisse videtur, hie illic autem excerpta
coartata inveniuntur, vide — exempli gratia - II15,18.
et quis pro certo affirmet, utrum Hephaestio ipse textum
compresserit an codice Ptolemaei iam defecto usus sit?
sed lectiones Hephaestionis cum illis codicum Ptolemaei
comparare licet, etiamsi igitur alio in loco argumenta
nostra de textu Ptolemaico fusius dilatabimus, hie iam
iudicia quaedam de codice ab Hephaestione lecto summa-
tim exponenda sunt. primo ergo codicem Σ codicesque
classis γ in Ptolemaei editione lectionibus Hephaestionis
contaminates esse iudicamus, quare tantum nostra
interest codices DMS (id est classis ) VY Ptolemaei
operis inspicere. quo facto Hephaestionem saepius
cum Υ aut V Υ, aliquando tarnen cum classe/S (praesertim
MS) vel V vel cum V solo consentire dilucide intelle-
gimus. quae cum ita sint textum codicum Ptolemaei
Apotelesmaticorum in classes a Boll — Boer cognitas post
fere annum 415 diremptum esse concludendum est.
Quae e Ptolemaeo decerpsit Hephaestio hac tabula
ostenduntur.
1) Editum a G. Kroll in CCAG 6, 62.
2) Utimur editione a F. Boll et ^E. Boer facta atque typis
B. G. Teubneri Lipsiae 1957 excussa.
VI
PRAEFATIO
Ptolemaeus Hephaestio
II I pr.
13 I pr.
14-7 12
19 13-5
I 15-17 I 9-11
121 II
I 23 I 19
Π 4 I l et 15
Π 5-9 I 20
II 10 I 24
Π 12 II
Π 14 I 25
ΠΙ 2-5 Π 1-4
ΠΙ 6-13 Π 6-13
ΠΙ 14-15 Π 15-16
IV 1-2 Π 17
IV 3-4 II 18-19
IV 5-10 II 21-26.
Maximam etiam partem operis Dorothei — quinque
libros poematis de astrologia dico — vel versibus retentis
vel sermone soluto usus Hephaestio excerpsit. miserrime
enim perierunt Dorothei hexametri praeter eos, quos
servat Hephaestio, et paucissimi alii, sed fortuna
benevolentissima translatio Arabica ab 'Umar ibn al-
Famikhan anno fere 800 de recensione Pahlavica facta
nobis superest. cuius translationis Arabicae e duobus
codicibus Constantinopolitano Yeni Cami 784 Beroli-
nensique or. oct. 2663 nunc praeparamus editionem.
excerptis Hephaestionis cum textu Arabico comparatis
ilium ipsum vel librarium codicum nee capitula exscrip-
sisse integra nee immutatum sententiarum ordinem
conservavisse patet.
VII
PRAEFATIO
Inscriptiones tarnen capitum Dorothei translationis
Arabicae capitulaque Hephaestionis ex eis derivata hie
notare utile nobis videtur.
Dorotheus Hephaestio
I l.Introductio 16-7
I 2. De planetarum exaltationibus I 8
I 3. Utrum genitura matri bona an
mala App. I
I 4. Utrum nascens vivat an non
I 5. De locorum virtutibus 112
I 6. De septem planetarum potesta-
tibus
I 7. De nascentibus qui adolescant
I 8. De signis masculinis femininisque
I 9. De nascente qui crescat
110. Utrum nascens eiusque mater
serviant an non
111. Usque ad quam aetatem serviat
nascens
112. De statu victuque nascentis Π 4
113. De patrum sorte
114. De matrum sorte Π 4
115. Utrum pater an mater primo
interibit Π 5
116. Utrum parentium divitias capiat
nascens ut hereditatem an non
117. Quot mater eius pariat filios
118. De fratribus Π 6
119. De sorte fratrum
120. De fratrum amore Π 6
I 21. De fortuna nascentis eiusque
divitia atque morbo ΓΓ 18
122. De planetis bonorum malorumque
causis
123. De gaudio nascentis bonoque
VIII
PRAEFATIO
Dorotheus Hephaestio
I 24. De gaudii qualitate Π 18
125. De gaudii quantitate Π 18
126. De status decessu Π 18
I 27. De signia (vide 11 et 8)
II 1. De matrimonio II 21
II 2. De sorte matrimonii
Π 3. De sorte matrimonii in nativitate
feminina H 21
II 4. De sorte matrimonii Π 2l
II 5. Quot nascens uxores ducet H 21
II 6. De sorte matrimonii diurna
nocturnaque Π 21
II 7. De cinaedis
II 8. Deliberis Π 22
II 9. Quot habebit liberos
Π 10. De sorte liberorum Π 22
II11. De sorte transitus
Π 12. De liberis masculinis femininisque
H 13. Utrum filii plures an filiae
1114. De aspectibus trinis
1115. De aspectibus quartilibus
H 16. De oppositionibus
1117. De aspectibus sextilibus
1118. De Saturni coniunctionibus
1119. De lovis coniunctionibus
ceteronunque
ΓΕ 20. De planetis in locis
Π 21. De Luna in locis
Π 22. De Sole in locis
H 23. De Saturno in locis
II 24. De love in locis
II 25. De M rte in locis
Π 26. De Venere in locis
Π 27. De Mercurio in
IX
PRAEFATIO
Dorotheus Hephaestio
Π 28. De Saturno in domiciliis aliorum
Π 29. De love in domiciliis aliorum
H 30. De M rte in domiciliis aliorum
Π 31. De Venere in domiciliis aliorum
Π 32. De Mercurio in domiciliis aliorum
Π 33. De planetis in domiciliis Solis Lunaeque
atque luminaribus in domiciliis
aliorum
ΠΙ 1. De prorogatore dominoque
geniturae
ΠΙ 2. De prorogatore dominoque
geniturae Π 26
IV 1. De revolutionibus annorum H 10; II13;
II14; Π 25;
II 27; II28
V l.Introductio HI l
V 2. De signis rectis obliquisque IH l
V 3. De signis solstitialibus III l
V 4. De signis duorum corporum ΓΠ l
V 5. De corruptione Lunae IH l
V 6. De eis qui aedificare volunt HI 7
V 7. De destructione aedificii
V 8. De usu fundi rerumque aliarum
mercedem solvendo
V 9. De mercatu ΠΙ 16
V 10. De agro mercando ΠΙ 16
V 11. De servis mercandis ΓΠ 16
V 12. De pecoribus mercandis ΓΠ 19
V 13. De manumissione servi ΠΙ 21
V 14. De doni petitione ΠΙ 25
V 15. De epistulis III27
V 16. De matrimonio coituque III 9
V 17. De decessu mulieris HI 11