Table Of Contentmariyfıe6l,,s. a y1ı,B. a har 29070- 162,6 s.
HADİSİANRAP DİLBİLİEMTKİİNsEİ
HADİSLİES rtŞHADM ES'ELESİ
VE
MuhitUtYiSnA L'
INFLUENOCFE H AOITHO N THEA RABICL ANGUAGAEN D MATTEORF
EVIDENWCIET HH ADITH
Ing enertahlIe,s lasmciice nces eiancofhtl hueucrne,dd o ubtEesdplelycl.ity ah,i s
mutuailnltye rahcatpipoennb eedt weheand iatnhdA rabliacn guaignem e thod,
terminoloagnydp, r ascttTyihlceeee r .u dites of hdaedtiatichlo needdxi patoinsoden ds
ruleirnts h eir diBsucti plAtrihanebe lisic.n gufiosltslo twheeed r udiotfhe asd ith,
togetah elorofl t a ckainndgr,,e prodtuhceceiodrn diatnirdoun lse rs.
Accoirndtgo s cholarrse swehaor tchheme adt toefre videinncl ea nguwaigteh
hadith, suitfaoberl vei dehanarcdetei h tohsPser :o phreeegsi stheardeidit nhfs i rst
centufraym;o us coannsde chuatdiivteth hseh; a diutshesd ipnr atyheer s; prophet's
shorcto,n cainsdpe i thhayd ithpsr;o phleett'tsPe rrosp;h septe'esc fhoers Arabic tribes
witthh eliorcl aaln guaangdte hshe a diths rumdoiuffreerdce hnfatrn onbmeu lttsh ,e ir
utteraanricede esa nLti.c
GİRİş
Hadizsa,m an-zcaamhaindl öinyeem diena et ıfylaapra röazke,l lHizkP,le ey
gambdeörn eminidneskain ölravfre ıa nd etglüenrliyü,ak § antdıilnvaierk ıü,l türel
hayathlaakrkııs nadğal yaoml lbairllgai baikirtl airma nd Baulb ıadğılarom.nd uan,,
doğoallareafks FiTır k,Tı ahr,vi eAh r aDpi lbiilldieom ğir uidlain§b kuilsuin maktadır.
Hatdtaah sao nrdaöknie mlbearğdıem islıidzma llarıg ehlaSeliniy nKeeer l,a vme
Tasavvuifl igmiIdbeeHir a idnii lsae l ı§verbiu§lluenrdbiuinğliuin n meHkatdeiidlsie r .
diğielri malrears ınbduia 1kiis§ ökzi , koinluidsmau l larbıanzdıailnça irhnıa yati
önemdeSdöigzre .l" iA§cia,Hb aad oilsm asFaıykdSııih y,ve eTra savivluifm bIuegrüin
ortaodlaum ru ydu§?e"k lindeki bgierr evskeyol eriru i,n dsbeoi rzbucideru r.
HadiilsAe r apaçraa sıinldia§kkibi i rvbeiyryaia nrdaernla annlmaam ıanlıd§av e
ri§, teadhimlvieesnn ö ylenendlaehsraıd kbeıini r 1 iv§eka il ı§veÇrail§ıt§imra.n ın
ilerlbeöyleünm legröirnüdleeg ciebhğiai,d isAlrearpioçnla m asseıb ebdioyğlael,
olarAarkad,pi lbiillbieum i il im ardaalsımı nedtaot te,r mintoelnokvjieei ts, etre lif
yöntgeimhbiu is usbliatrrü derat kilveeb§ iirmb iryianrdaernls aönkzmo an usudur.
Arapbçuag,ü dnü nyaydaay goılna ryaak§ aydainl leenr iensv kei sueizn u n
ömürlüsSüadmdüiir l. ailesmiük ieçmimaneldla en Aıeydnnıd ıri .l ailİebsrianndcean,
Aramvceao nun dloeğhuç edsaiynaenS aünr yavnackat,gi eynlbiei§a r l aynaay ıldıkla-
.Y rd.Ooç.DrÜ.n,i veSreİslliçatuhekfis ayika ütl mtueyssia.lc @uske.ledu.tr.
98 MuhiUttyisna l
rıh aldbeu,g ünne redyeoykso el ugpi tmi§Bluenrmadu ikLa bAirla pbçöay le bir
sonukçalra§ ılas§amhaoimlpıud§ ğ ,ue snekil§itkiv,kem a ekc azze ngisnalyieğsii nde,
bikrü ltvüemr e denidyieoltli a rvaakr lısğüırndıü rmBüu§ tüdgLie llieenkc tdee
ölmeyecveeğ idneiğ edrilolleimr aidynea v aemd ecekğeisnoiiln a rsaölkye yebiliriz.
Zira, vKeHu ardaginis ib kimi u hkekma lesyaeh iptiL
Aradpi illiue ğ raf§ialno lgoögrlbeau,dr ai lKiunr 'ane'tdkainl veenh daitğtia
Kur'abnud' iılnki any noağlıd uğu taorltaırk§aamkbae usdlıi zl diğhia idhsalledrei,n
durumveuo nlairsltai k§ohnaudsd ui,l cairlaesrıg nödraaü y§r ılbıuklluanrbaıin r
meseollem u§tur.
Bui tibçaarllıa§ maömnıc"zeHd aa,di ilsm iAnriadnpi lbilöizmeilnlmeie,kt loet ,
terminvoeel soetjrei lt iefk naiçğıis ından etkileri""A riadnpic leilnednee cek, bilahare
hadisliesrtlie§m heasd' eilredseil"e nPercoebklt"eiAmLr, a p dilbilimi" terimine,
Morfooj(lis avreSf e)n taks (husuiskkiiı snamayahr iıGvlr)aa nmd (eiıryl em u'n-nahv)
ilbei rlkiekltiem,e leritne stpvoiepdt loiağ nrıup kullanımLıeyklsai koiglrgaiflie nen
(ılmuü'flra-etmd=zslöükbgiilbiimv )ei u lnismu rtlaamraımnkı anpıs aybaiacrna lka m
yükleneelreae lkı nacAaykrtııcra. esdöizlmüee ns elehlaedries löerrndeeknl er
sunulacak, byuagzüısnlöeıy plk eandeanrl erdkeonn buhi,asr ro enkubecatağl lea,n
mayçaa lı§ılacaktıL
"Hadiilsm iAnriandp i lbileitmkiiknsoein "u sudnidğdaei,r l bvielh iamdk iasy
naklyaarnıı nİdsak,e ndÜenriivyeer EsdietbeisFyiaa ktü lAtreasDpii lÖiğ retim
üyelerOiLn Şdeerne fuAldied ri-nR atcairhaif kıanldeamne "aMluısntıaau'nll a-lhadis
vee seraulheu' d-dğearvIsiıi l'dIeb-'"lal üd-lçaıar laı§gmear,me ke togte,r meukh teva
açısındaönl çöünydeaemr lair lanbdiıerğs ıemrı zo lmu§AtruaLdp i Yölağizr eatri,m
üyesoil masrıanğam esnö)zk onuessue redrek,ed nö nemleirtdiebnaA rreanp
dilbilimcilerihna,d iösnçeiemltlekiri dlöeelnnç ddüiadkikelra en raiantvelu errgiunliu ,
birdaaiz d dibaiürls ıl uoprltaak yoyaam ktaKdeınLd giönree uklaan§ataıtuğlzıeu rni ,
vee meiks teçyaelnı §vmeam luakra yetseetlkii ukllae§rılkleem sylia§nr gtıalrazrı nda
sunmasıbniır davazhe a maskeotk an üsulyugbubunun lum amabkilral bikatzeı,
tesvpeki atn aaktalyedrai gdöerğüelrvme bü uç§ e rçeevseedreyd aerna ırllmaın§tıL
çalı§maimkıizönıncnei m blai§ loılğaın "dAirlaiHpna ddeii lse isktoin§uhad"
suyillag oillairt aeks,ep dietb ildkiağdiamriızy la, bTuügrüknieya ek'kadadede amri k
çevreilkeçira dleı y§ampaı lmı§tıörn.cH eü sBeuynTilu nar ra,l tayraapfıınldmaın§
"ArDaipl iŞiiıviderHe a dijslSlieş Mleısd'd ealdeklsııis m"aa kaölleç üsüanrdae§ktiı rma
ildea;h sao nMr.aR e§Öiztb altıakrçaıf ıonrdtaany a ko"nArualGprm aum§e riilde
Kur'vdeHı aıd ijslSlieş Madd"l ı,ç odekam heavk e riblimkrii §t çaapl ı§mTaüsrıkdiıyLe
dı§ıynadpaı lmı§ çbailrı d§admM,iau ğ hearm meeld- HHıudesry nt arafıMnıdsaınr
AraDpi Alk ademissuin'unleüm zaekhr aez ırl"aensımt-ıij§şb hia'dl -fh'ilIaü-dğiaasd" l ı
makaleBdui L üçaçl ıb§imzai imç iunf uakç ıvceıö nemölliç üydoelg österici
olmu§ıt uL
ı1 952-y1ı9l5al4ra arsıı EnzdhŞaee ry ohlia gröarkye avp aMnu hammeeld- Hıdr Hbüusm eaykİeiasni',i n
196y5ı lıKnadhai rnee'şdree MdeicellelMneeı cum a'ı'/-Iuğatia'dldl-aeırr agbi3iy.nsy iae ny ısyıanydıam lan
mıştBıurr.ak doan iul iel goillairb auçk a,l ışkmualdlaa nmaydeınğaiık maıdzea mriakş tırmbailra rdan
kaçıandııvnne ır mefmaiyzdo allaıc aktır:
KitapHlaadrie:cl e- HaMdeivsk!ı,f uuh'amnti- nnelihbtii'cla-chia dBiasğid'1aş9t-8,şM1 ea;rh imfu,d
Fecceasl-,S eyriul'el'-lh-absiiis'stl i-fşhiha'adnd!- sn ahnvşiNr'a.ld E-iba hreaal b-iE,d1 e9b8Hi6a,;s eMnu sa
eş-Şaır, en-Nubhsakt1. 9 8vS0eü;'h le-Myhurah daimsmH,ea dl 1iK.fa ez,a eyla- isbtii'şlh-afhdia 'dnis
nahvveş evaifdiu'hl -MMautğnbias,a- tsua'1a9d8eH2,a; dA it ıyMyaet ealr -HiRliaylaid,e tu'fli-'ils-tişhad
��
HadiAsr'iaDnip l biEltikmviiesHn iae d iİsstlşeh Maeds 'elesi 99
i
ıHA.D İSİNA RAPF İLOJLİOsİENTEK İsİ
İslaimk'kiia ny noalğaıKn u r'ialhnea diAsrlaeprç,a k'enlıivnmec e ü mylaep ısı
nad,i lbiklugriaslilv aer ıendsaea bnia tltaerseıitnrma i y§ü;z yıblolyaurn dcial in
bozulmöanslıendıgi ikblziee,rn ig inlqdmeke astisknaıeğ laml§lardır.
Diniil imlueğrral§ea nladriılnöi ğnrAier nampoe lyaienh tiyaiçzlaahr ıg,e rek
tirmeykeacdeaakçr ı bki hru susİtbunFr a.r i(s3'9i5n/ 1s0ö0y5l)e diKğuir 'gainb,i ,
SünnveeFt ı kiılhi miielrlgieiynhleeenr kezsoirnu,on llaurA arka pbçial mesi gerekir.
ÇünkKüu r'Aarnad pi liiynlmeiv §etH izPr.e ygamdbebe iArrr ap'tır.v eHK zu.r 'an'da
PegyambeSr'üinnn etbiu'lnudnema ann,a sı hkearkpe alliım veeyyiha a risköaz
dizeasnilnaimi askt ekyie§ni Anrianp,ç öağ'ryeın mebkat§ebknias r e çenyeoğkit ur.'
es-Sudyeau,yt nigı e rekçAerlaepröçlğaer ,e nmfeanrizn-,ı v ekyviafii iicoyilepd uğunu
söeymli§'t ir
Bu ara§tırmanın hiakdiinvsceiih n a dbiöslçürimilüvenardyieen,nt, al kelrii n
sırasında,l ahöıtznae,sl hvliietfk a lhedg fi bkie limeilfeardlee headtialleanr ın
düzeltilAmreaspivçneadd ei lcilnearsydıaelrn a rlandıkdlaao rlıs daid loel aylı
getirilBeusc eebketbpiulrb e.ö, l ümddaehz,ai yaHdaed iilsm igniirni,ç§ etreç evesini
çizdiğainmliazm ıAyrlaadp,i lbilniemy iönnil eredtekni lseodriuğsicu envaa p
bulmaçyaal ı§acağız.
Hadishiinc,r i vieük çiünncacisü ı orrdtaa kyoay dugğeul io§k maed dairk kate
değdeurr umdkaid,ıi rlb mubi inr çaoçkı dbainr,çi olkid ma lına, nöazheilvl iikllmei ne
veb ütüynlAüer adpi lbileitmkiinsei ksoönyulseunnedncaee k kaldeçaror,ko lursa
olsun, aslsaa ymıülbmiialmaağlaı dır.
Öylaen la§kıilA,ır yadopir l bibliirmçdioi,kn i giilbHiiam,d igsö'ligne dsoinde
ğupg eli§mBiu§ tbiarğ.lH aamddiiasl miAnriandp,i lbileitmkiinrleie vraiy,e tlerin
-+ -+
)üğıan dHea lbi.l Ahmed; AbdMuü'kIc-r'reMcl m-S,İa hbltiii'mcl a-ch adimseic'aşl-iaş'sedaer-tnid fi r
H
nahviMyuyhea;m med HDaamrmia deil,- Hadisu'n-nevbeee sveirfyuiyh'u 'dş--deşile-rrlatüsfğa atv iyye
ve'n-naehIv-inLyeeytceu,'n li-yvlyaiet' albiimh attilfaa'leI l'-Ih-akamaşireesnrle a- hIirca1rki4,,0 2;
TezlAebrd:u keFveards ieyIy-eHs,au d'iIı-ılıııleiıbıaeı)v 'ls lvıe'tl--tvleeürğ'kali -b(i SiashfBifiuhbh- air i
ÖrneğDio)k,t oTreazT iu,n uÜsn iversitesi;K iSlÜüiSll,ne byltı 'lDf-aıi-v�sf/Sustlıidih (1alyYdıülıkı,sı e k
LsanTse zeil,- C.3mi'atu1'4I0-A5İh;sm !eaMdmu ihyaymem,Fe üde lyhe,I -H{aiz'{l -ehıatd-iıısıı eıbieıvıi
ıııkıiitlRalibyiıd zl'sY-üSkAslLiesIkaı nTieslzı Y,ie ,r mÜunki ver1s9i8tH7ea;sm iiS,du aliyyekr,- Rdblılı'l
If/{fziliiiğ aılıiad'iIse- ş-ş(eMruihsfta aru'z-ÖZrenbeiYğdüiik) ,sL eska Tnesz Yie,r mÜunki yer1s9i9t0e;s i,
MuhammDeadr Hia mmadeil,-H saud'iıı-vıee ıseebr{eui'vldiı-s dlielrIti- iliivğea-'vmıiı;ıy!ıyyvyeYe ü,k sek
LisaTnesz i, ÜBnaiğvdeartAs riatpeBçsöail ,ü m1ü9,7S 3ü;l eyİmbarna him ele-lM-İastbtriiCı'şd/liı,ll d
hadeiıs/ -lvıeee sbeervaıi/ı eml'eıls ie/ıiıl- ııvae!'ısv-isyaYyrüe{ik ysyleeik,s aTnezsİi m,a Mmu hammbe.d
Suuİds lÜanmi ver1s4i0te3el;s- iM,eK kılsded /i-,İ /buli�c/ll-ec1ı ıtf/-dıi{iıs'e /b,üYe ğüvaik sek Tleizs5ia.,n s
MuhammÜendi ver,Es dietbeiFsyaiaktü l1t9e9s5i.,
Makaleesl-eSre:Ry ıyziekdt -Taİvmialm,u 'n-vneku ahz.liıttyu y'el-ibsit'ilş-h1ha9ad8dM 8iu;sh ,a m
medF ülfül, Mevkıfu Abdilkabdii'rl -ehla-dBiafsğiid''annd--inn aemhbiMveneivec'i'el ll--laierhtatubi ic,a c
Cami'at1ı9'9lM0-i;Bn aş'.liOsvs,im aAnb bQedl,- İhbtii'cl.1-fchi a'dliA-shl müeğHdai ;n dHaavrif eClış,
Hadisu'nm-ansedbaemrviuinn m es.1dıriR'iny-anKtaü,hl vl,i yetuH'aşl-BiŞülen ryiae'nla -sjHüs an ,
BağdÜanti verEsğiitteFisamik, ü lMtaehsmiu;Hd u sni MaMhemnuşdCıM re,c elmleectmua 'ıe'il-Iüğa
arabiÜyrydeü,n .
2 EbHO useyn Abh.Fm aerbdi. Zs e kereisy-aS,df /{iıı kı'/lbii-ıiğ/i av es üııeııfjki'e /l-liamtriahlbıke dos, - Seyyid
AhmeSda kKra,h itryse,5., 0 K.r şŞ.e refAluide dri-nR aMcıısitah/ilıau,'/I -uıdis vee smıal/me 'd-dersn-/üğavi,
1b. sDka.r u'n-enla-hadraa.B heiyyr1yu9et8,,s3 1., 5 .
3C elaluAdbddiunr rabh.Em bain Beesk-rSu eylU-tMiü,fz iul /{jtmr;fr- lvüetğ IaI vd3l.bl sıkDd.a, r u't-tür.lis,
thkM.u hammCeadd e'I-BMeeğv alvraek adatşyl.a3 r02ıe;,s -Suey/O-tİikf,tid ii rlUdlSliUı / i'InIş-rf/(.I !ıv,
ll,
A.S upFhuir at, ÜİnsitvaenrbEsudilet beiFsyaiak,tü lYtaeysıinİ lsatraın1,b9 u74l52,,.
100 MuhiUttiyns al
nakliinsdnesa id stemkiunlilna nılmtaashıanmdmvaüenel ,d ay öntemrlaevriid,e
aranşaanr tsleanrveıetm etin kontuesnukvnietdt ea r icilhk erlievraiay,de atvb eı
kittaep'y löinftv eemü spllOarkıandaba irçr o kko nuda çoırktmaaykat adır.
"Hadiilsm iAnrianp ça'ya kadteik fıaelddaeer ıb"i ldebicuyee eğt ikmibilizer ri,
kabça ıhlaılki önzdeet leçmaelyıeı acağız.
A.İ SNADS İSTEMİ
Hadriisv ayeitsinnadkdeuı lnl anıblamıalyazada ımğaınt ıanmo lartaeks piti
zoorl mabkilral biakzttıae r,i hiv evi eırairleietsrlnf eairdk, r iilnvkieb n a sıietk liyle,
HzE.b uB ekir'ler abıhaiaıtll aidyföaennle emri inlgikün n lerdionğddeu ğourntua ya
koyamktaSdaıhra.b eH'zn.i nP eygadmubyeurls'aödznel nbe arıik alaakrtıanram anın
dinbiig rö roelvduğubniulni noclimnadyleaa nrıın "dHazP,.e ygambbielre'y-eab lialne
isnadının cehebnignrüe nmaeoh l"ga örttaaükvr soeinnfl ia,r ı hadis rivayeti konusun
da tdiatvirza nsmeavykae tOmnilıatbriuıt. ni tiZıiği bihraçköokrkın nbedukal mak
mümkündNüirt.e kEibmO Meuls-'aEa ıriH'zn.Öi nm,e rz'iiy aarmeatc ıgyellai p,
kapıüsçıd neıf a çaslodnıgrkeatr ain dönmÖemseir,'s ioHnrz g.u lsaomnauscıu nda
EbOM usa'"dkaanp,üı çdy eıf çaa ldıskotnarna d ögneürlinm ite asvis eidyeehn a"d isi
HzP.e yagmbers'öiynl eddiağiıiran hedi etlv,ie il s piastt eomleasyibı uö, r'n eklerden
biriYdiinHrez. Ö. m erç'oikn hraidviaesyt etti ğEib OHi uçrieny ruey'ayrim aHszı., '
Ali'hnaidnri isv aeydeetn lyeermei n ettiurymgeuslia mgHaizlb.Pai er y,g'a mber'e
isneadti lbeinr sdöozğüronul uopl madıağrıanııt dıürımüan ceos giünnilne,r de
mevcudigyöesttiernriiev na yeBtlute ürurdy igru.l amhaaldairs,çi islnseairtsi tne mine
zemoinl uıtuirsmnuanıdü,ıv ne tseiınekiti mli ıtir.
Yaygaınnl amidsan uaydg ulamaissıen,ı ntd aebvir'ibOnandı el atdaıhğmıi n
edilmektekdaiyrn.a kBlKaaazrtıda abd,.De i 'aemse- Se(d1O/1s77i3 5)s'ennient le
rivaybeutltuen madığınıonl mzaibskuıri ,eh'dt iiglmümaçillıie ndirÇmüenkktüe dir.
bizzbauht a bertlaebrid,'ö Onne miçnedıeıi ethliir lerde hçaodğiusnlleurğiu ns enetle
rivayet aentltaimgkıelnleair ri 'K atZaigdrieabs ie nentaskiizbl udleu nçaonka z
sayıkdiaı ibnuti ünir h malblieirrs it,it senıeakd iilyv oegr e nueylg ulaymaanysıı tmı
yordu.
Diğer taraftAarna,pi çliNaela ghiiillvii md Ivaeei rre ö blaçzübıle elri rfliekme
rinrianı,hi atl ifeHlzeA.rl dziea nm anıdnodğad ubğiul inmeAkrtaepdiçilaire l. g ili
ilimiIleokrr it akyoay akni ıoil arbaikl iEnbeun' l-eEds-vDeü(de6 l9i/ 6n6a9h)i,v
meseelleleriildnkde efHnaz .A li'snöizen t tisğöiynlie mekStuebdheiisr -l.Si ah'in
kadyettgiiğbbiiuk , o nuda erdiivhlaaeybnee tHr ziA.nl in'iyseep deitl mteashia,m mül
vee dyao llarçıonkdı anhö,an cekluelrlia nıglödsıtğeırbnmaıek sıim ıbnidiras nn ad
çeısiadyiı lır.r'i vSaieyıneietnt ilPnee yHgza.md beevrr iynadyego ılna rbaakı lama
masınbıisnre behbeir,k esin gbüivrebnyiierpki,dn ieğt earsidenitikm eksiim,s enin
kimsyeaylia nciıtlhıaekmtl mae mesAindciaHkrz .A. l iil Hez .M u'avairyaes ındaki
4H adiiçsbi knzB .u haİrsit,i 1'3z;a nDE,ab vuuE ddıe 1b2ı8 .
5 Ahmeidb Hna ceelr- Askea/ı·ajsnfdib1t.ie"ı zıtısy/ui-ibsea1,.b s kD.a riuh yta-it'üarla-sa ra bi, Beyıut, 1328,
IV2,0 9.
6S ahabtea bvie' hOand'iusn rivayetinde gösktoenrudsiuğdniad hfaada izbklikalai gtçi i vne bckizd.d iyet
MuhammAecdc ealc -HaUstnitbu',/ -/IIıMamdiivlseml uEs tafd/3w.bl st,Dk a.r u'lD-ifmiek1§r9k,7,5 5 .,8 4-94.
7E bAOb diMlulhaahm miebdSn a 'eıd-,T abd'Mlwi-bkri,Da arSua dBıeıy,tr t,uy V.I 2I3 ,1 .
8S ubehsi- SUallfiimuh',I- /vuemı udsiUls/ (/.l3ıub.hs ,Dk .a ru'lli-'ıll-mmB ee!y.ra1uy9ti6,sn5 3.,,1 9.
9S ubehsi- SUalliiwhw,' I,- 3ls1u.ı8 d.i s
HadiAsr'iaDnip l biEltikmviiesHn iae d iİssttei Mşehsa'de lesi 101
ihtilafdıenr escaeuvslaaişşn omelı mşa soırntıançy ıak arfdiıtğonıre t ahmeır,k esi,
rivayestelneerdisinon rimn ao ktasgıentaiN ridtie.k Miumh ammebd.S 1rin'in
(110/7k2o8n)u iylai şsköiznü , "fİintsknaoenp lmaardö annci es nsaodr muyorlardı;
amaf itpnaet lvaekr ibnacket ılasrü,n noeelhtal n-lhiaa rdıins alledrıielnhailbr -i;id 'at
olanlhaardıins lteerreiktn tii lşeerk.l"i ndedibr..M üAbbadr(ue11lk8/l 7ah9d 7e),
LO
"İsndaidn,d eEnğdeiirrs .no aldm asadyidlıei,ys etinğe idrniiv aeytemtek yael kı1ş1ı rdL"
demiştir.
But argiehriç aetğyıeaf p mamaızsıınl sebueybgiu,l aimsainslaoıkdln aırna,k
sünnentaiknl ignödreü ldüvğurügnuül aEmlabketbtıutrİ,e.s laiml'dkıö nn emlerinde
dindrıişvıa yetleörndeevm e irsinlamadenadl iağmiı na gAenlcmaiky doAirrl.ai pn e
ilişkins irsitveamhyiaendtii ns,i n gölgeksaibneudtlem egke lgieşrteikğiirn.i
"Ardaipl imnüdtee aehdheibri yastöçzılleairrsiıtynil şebh ualtutnau lamaz" öl
çüsü, übzüetrüailnni dmel geörribüniş r livğairndeıb kiliral rkıeI dlİi şrtbueg örüş
birliği asleibmeilbledikröy ,nl eem,l esraey ırasiiıvtza Ayreatpiiç lai miIçeirdniae h il
etmişlİesrldayimer't.ai şeCmaehyielndi eyvyşreai i rleriCnaihni,ld iehyveyhrmeei m
deİ slam dönemeitnmişi aşi irdlreadrkei Cn a,h ibldiieryv yregi önrim esyaidpe ce
İsldaömn emyientei şomliaşşna irşlieirrdilenbe urr iiv ayaertalseıbrnu dlau nmakta
dır.
13
Verdiğbiimligzhi adreenk İestllöaenm,c edsöin emde nhaakbleiirns dnseai ds
temiknuilnl anıollmdaukdğtüuaş ülneübiKloinrub.yu ap encerbeadkeavnneh atta
hadriisv ayeştiiriniriv na,y evteCi anhiinlş iayier leetrkiinsikinan lddeıi ğnıannaa n
bazçıa ğdaarşa ştırmacılar Onblualrguıennrm eakkçtealdbeıirrrdi.ien H,di erne
hükümdarı bN.eu l'-mMaünn z(imr.'6i0bn2ü )y,üA kr aşpa irleşriiinrilvnee r ini
hanediaçniyına pılmmeıdşh iyieçleerrbeiind r i vabnuıl undvueğb uud ivanın
sonraElmaervıi leelriinne hguesçutdsiauğkbniii r ri vtatyIieS'ra yıçloaakrz ı oblua n
türri vaydeotğlreur ekdaibbluisllbe eu ,n lCaarh,i lhiaylykevı enş ıani rlhearbienrilne ri
senentalkel eatdmeet bluelruin dudğeulsniaaly ılaBmuta üzbr.i ury gulmaemvac ut
olmuoşl sbai l-eSb uhie s-S'aialnni lha tıkmiımy laç-dıakb,ıu pş evahgiedrienk
İslamö'ndcagene, r eİskl asmo nrasrıanşdiat hdaelvirfirenildveeare y deitl dikleri
tarzbdiazu el akşltaıriıdndeıid ae biMluihra?d dihsalderirisiv na yektuilnldaen dıkları
isnad siasztv eemyiçaon kie nt kiskianldmea bdüant übnuş evahniadkil etmek
onlarbdiarnki ınsem oeltm muşu duSro?n rsae,k izaisnaıclrii mleErbiuCn ad'eefnre r
Ru'a(y7n7i9 /13s7d 7e)d'ignğiiibn il, kakdeilma mAırnaapr, i vsaaymheuitthlt ea sıl
isnatlarbdiayrno v lba marış dkıar ?I'
LOe I-Haetli-bB ağeld-iaKI(dIi)rl,ıeı /ıııtr-Dıiavrllu)ı'el,e- lk-üıtlümbBi eyyyre1u,9t 8,s8 .1, 2 2İ;b Hna cer,
List1l1zu'dll3-ı.m,b i skM.ü essesetlui''ll--am'Baleteybmrüi1u' 9ta8,It6 7,,,.
iiE bAub dilMluahha mmeeld- Haekni-mN isKaibtaObrıiı'r,elilt (/u/aI Mm/'I-h1a.bds iskD,.a riuh yai'l-ulum,
Beyr1u9t8,s66 .,;e l-lertTa-akkyiivd, e 'l-liizıduıhtı fdi vkeaı ığ/ıikıııı iııİ bkıiıtia'bsi- S1ab.1s 4hk,. Utsahmke.
bA.b dilHlayaahDt a,r u'le-lb-eışlaBmieiryy ry2eu00,t4 ,I,7 , 5 2.
12e s-Sueylu-tİikfi,t ı i1rumasihCı 1i'n3-7n.a hv, s.
1A3b dulkbaÖ.dm ieerrl -BağHıdzallIIde'ııf,ü-be ,dIe 3,,2 0.
14e s-SueylO-Mtüizr/,ıt/ i lıM im'I-lvıeeı nğvlıl lıIlI4l7,t4l e;, l-İkst3.i3 r.K arhşN,.i haM.dÇ etEisnkA,iı apŞ iiri,
İstaÜnnbiuvle rEsdietbeiFsyaiak tü lYtaeysıinİ lsatraın1,b9 u7sl32.,,3 .
isE bCua 'fer bA.Yh umsebud.Mf a leirk- Ruh'aakyknıibn idliagç biik nz . İbnŞue'zeIr-ViiItI,mI4 aI4d9,e;, z
ZiriekI-l'iA,lIil ı,2ı7 ı4,;Ö .R ızKae hhaMlııe',c eııııı'/I-,3ı3ı 0ı;ül eylalbid{ A ibıdı,u ııatif eI-Kaysi ve
arkadaelş-lMaevrswıı',il'- lııııii1yb.ess skMea.lnt clh,e st2e0r0,3 455.6 .
16S ubehsi- sUaIlfii/lhl,I ı'5I.-3h2ıı2d-i3s2,4 .
102 MuhiUttyisna l
Kalkdieı,s Akir aşpi iriinntiinuk zaulznia ,m ahna fızdaayyaa nsaönzr liüv ayet
şeklionldmeu şBtuud ru.r uymi,n seö zrliüv ayetledro lhaatşlaairnni dhhe a lv e
tercümdeasibirin leg idlede errilne ynaizpıl mbaasşılnaahn diıciğrkıli nacsriı n ilk
yarısınsaü rkmaüd§Yatarzü ırn.ı n hyaefrıaizlnamina ısnı o lkmoalmabıyimşrü, d det
heirk i byiorlb imruivnaoezl ia dreakv am etmişttairraYfe tsDaAkinriğ,a eş pri irinin
sonrdaöknie mlienrteiv kema leiv sOkkioyneutsiu çnodckai dşdüIp hevleeh rait't a
onlasroınnr audyadnu ruldduaiğidurdn iaoa rltaaaryt aı lmiı9ş tır.
Soniutçi başruinsyuöl yel eiyreiMbzüi:sl lümanlar arasvıenrddai kEitne patlak
tesno nrraa,v lalrears ımnudttaa sıl kuilslnaaindşmc iai ddailyıen vmeı ş ilimierin
tasndiöfnie miönzdeel,l ikle dsiennziei dnr ciivmrauiytnetitoantls emı als çıonökaz en
gösteriBlimliaşhatayirnkreıi., ş illüegra,nt a hvveşi invi,erb enzeri şreavvaihliedriin
olmuşalnacrba,uk n lrairvıae ydeetr dkIenrnIi vayektatdöeazkrei gn ö steremseem işler
deH,a diilsm ivneHi and çiisleorritnay a kooyrdiujikislnnaasarlidı s teemtikniisni yle,
Cahidleivyrei onlddeu ğudnadhtaain t diazv ranmışlardır.
B.S ENETDE NKİDİ
Senteetn kkiodniu suennid laçg eik oilcaihn u sudsi,l cihlaedriisntç,ai rlaefrı n
daonr takyoan ugpe liştteikrniilke nt yeaor lidmulgğeiurby iiad,, ab enzkeerl imelerle
terminolokjaitlmeoırlşim nael aÖrırdnıeorkl. a rEabku,' l-Bİebrneuk'alt- Enbarl
(5/71721)8h,a distçairlaefrkı unldlaann ılan v"e"m aühtatedev"ra itmilrAe"rr aipn in
dilinkdaerkşiı lıikşlaarreıtşn ucae ü tmtliedğliiek rkeead te lim:
"Bkiinl a kiikkliı smayar ıtleıvrav:te aü hra Tde.v atKüurr,' alna'fSızünın ,n et
veA rakpe lamımnüdtaenv oaltainirlç akirun l laBnuık lıısrın.ma ,h vkiantd 'e!l illerin
denol uipl,ii mf aeddee Arh.a ids bea,z dıi lcinlaekrliitnne dkkea ldıvkelt aervıa tür
şargteır çeklerşimveayyeentB luze arndbnilird r.e liÇlodğiurn.ol nuukzn a ni fade
ettkiağnia atiTnedveadştiaürrr.nt aık,l edesnalyeırsoiıd nne ırne cuelyaeş maksiı,d ır
bus ayıİdnas aynaılnüa zne ribnidrel ecşamioezls mia" 20z .
Rivaymeüttienv saatyiırl abiiçlimne,s ig ereskalyiı sotılınapdHnkaa ı,dr iasv i
ilmionlddeu gğiubf ia,r skalyııv learri l5m,1i 24ş,0, , gi7br0ia kamtlealraıef dfeunz
dilcoillmeurş tur.'i
İbnü'l-"Efnehbcaadbr ei1rç,d"i e nh adisçtialıeıcmihınen mıne,n -haeymneıns ını
vermi"şRtiivra:y deitlicnidbleie rridtneeiknkna ldvıeoğ nıd an hbiaçşkbkiiamr s enin
nakletmreidviağyie t.""
17N ihMa.dÇ etEisnk,/ AŞriaipsr 2.i5, .
1N8ö ldeWk.Ae l,l ıwWa.rM dutiv,re R .R assebta tgbıiilbliıg ibnutl üerr ,ş üdpihgleeelt eirrim işlerdir. Daha
fazbliali gçii nN ibhkMaz.d.Ç etEisnkA,ir aŞpi isr2.i0, ·4282-,5 7.
1M9a rgoli1o9u2yt5ıh l,ıy nadmyalı admıağkıa lyeadzeıi,yn at ikaölnicnAerd aepn �iibroiznuilnd uçğouk·
nub,ud evrueyddeu rmahcaıkloiılmğd ıunğ suönyul eCyaehrielkd ieyvyreii snneead ti �lieinr hleemreinn·
hemehne psiİnsilna misyoenturtyaed nu rulmuş iodldvdieuia ğs upenatutm eçyael ıAşytnfııi. k irlerin
Şarkm'ütmae sosliaTlnai h Haü sey1i9n2,6n 'edşar eCtdtltiiğŞliii iyarydieel sıe rvieno dneut akeidpeb ni r
diğer kietsakebidı enbdidaya,ami trea t vienr ivayehtilcierkriii annsc ıiur yddau rulfdikurmğiüund iM aa
etBtiil.ig çibi knzN .i hMa.dÇ etaig.n. ,s 4e.9. .
20K emaluEdbdui'nI -BAebrdaukrartab h.mMaunh amİmbendu 'I-LEiimnab''aul·reid(,iiul lsieıl i'IHlnaşl!ı.v ,
Sa'eiId· EfMğaatnbia',aI at-muCi'aOtrii'yDsyi·emS,e �1k9,5 71,4 3Ks.r. şS .u yOetli-,İk lsi4.r8 (fl.. l/ı .iJI, ':" \rlıl
.,. h.)/ t..;.uı. \&.!J>-<� ' .... �, \,.\.·1. ,.ı-��..I.,., •.I>.. I..-JI;/� �i,), I'"'"".i.oI""'-�.. ..J"� ,')5;'-� � }i'LO �.:. .w>ı ;..ı.,�rıO "i> ,,.. .. 11 'J:1 "",;.'"";J r-!--'-'<
..�..�,p c!ı.o.,."'.tl!-jlJs ,j;, /"-..<,li..\;., .. ..&ı. .:oih -.ı�. r'';"�;"""""!';"':" ;?�'1 1;..\,l;,.>- � l.hJ :.�.ı. r').
21Ş erduAdldeiir n· RaMcııishtia/,a hu'/5.·8 l6I8,a7d i.s ,
22Ş erefAulide dri·nR aacg.i. hs ie.,. ( •.oS 8 h.8\ili. .,t ;w.' ı..\& 1..:." 1.."";..i ...; >.-"" �lo ).
HadiAsr�naD ipl biEltikmviiesHn iae d iİssltei Mşehsa'de lesi 103
"Sahtiehr"i İmbiDnnu ir eCyedl ıılıeErzahleTUre'iilI bı-uzlğ'iaIiC,-ğe lvaih,ie ri
e5-
5.ılıafidlleııs erlekruilnldaen meısşu-lySalrdie,to in u, İbnu'ln-aEknlbeadreir'edke n
açıklaçmaalyısaşa dm aı,ş bnişeret k iolrdtea ya koymoadlaa mabma"şıAaşhrtaııdlr"ı.
terimine, thaandıimbsıeçnniazlb eeitrrra i nngı emt irmerlaeğrmi"ennae,h amdüf, r ed
vee fratdeur imlbeirribniir inden aHyMıerrmfalJm'ı,ş lamrüdsınmrea.dk ,t u'm,e vkCıf,
mu'dmaüld,e lgliebtsie" r imkluelrlia nmaImIımşülratsreeırr ilmi isnieilıd k ö nem
dilcileErbiliAn mdreb n.e l-A(l14a5/ 77v1e)e l-As(m12a/6'8i3 g1i)b ail imler,
hadisçkiullelrainnd "ı mkalkliat'rvı e ymau nka"t ı't eriimlaleye nraıin lamda
kullaşnlıaınr"rıd .
Bui tibkaersolilana rsöaeykyl ebikliAi,rr aipz dilubğirlaiişmlaiianymd l aem ları
hadiilsm indehna dviesytçaai rlaefroı rntdaakynoa n amne totvlea rt etkenriikm ler
debni şre kieltdkei lenmişlerdir.
Yukarsıödzaü entüğt iimiz terbmeilnölolilç oübjdeieny iim semeblierrçionki n
sebeabria sınödnae meldnii slica,ir laesriı snndaaad nıcnha,ik c ürçıü nvcedü ö rdüncü
asırylaayrgdaıaşn mlasıdır.
Aradpi liinsdnseai ds iilkteias bia kadear mseokntBaeu dnilra.br idraintn acbia
kadEab,u Abm.er l -A(l14a5/ 771Ha)m,m"a edr -Ra(v51i6y/e7 7H3a)l,ee25lf - Ahmer
(157/79e1l)-,M"u feadd-dDaal(b7 1b0i/ 78v6eb) e"n zdeirlic iiklietnrac;bi a kiasdea,
biritnacbia kadaökğirleenrcbiiunll eurnim akEtnüa ndlıürle.el r-iA,s( m12a/6'8i3 1),"
EbuZe yedl -En(s25a1/r8i3 0E)b,uV" b eyMdae' mbe.er l -Müs(e20n1/n8a2 5E)b,u"
Amre ş-Şey(b2a/1n83i2 8)İ,b"n u'l-(A21'3/r8a4b5iM) u,h"a mmebd. H abib
(24661/)8E,b"uH atiems -iStsia cn( i2 55/8M6u9h)a,m"m be.Sd e ll(a2m38 14/6g)i"b i
dilcilerdir"
Diilli el griilvia ybeuti lkgeirr u,ap l imden alınarnaeks idalaklhteaar es onraki
rılmıştırm.e rDfiiCıls'cn iadldieıyr eibni leicsenğaaiddmg,ıie zç ebnui ktia bakayı
oluştduirlacndi alyearnem akİtsandaıdr,z. a çmoaoğnnu l aurlaa şaomnalzau,rl aa şsa
biloen lagreıç emyeazd ,a e ndeorla roankl agreıç eBrudd iu.r udma d,i lcilerin
isnadhıandıins,ç oilldeugrğdiuebm ie rfbGii'rs ndaedğ aikls,i mnune k taıv 'em ürsel
isnoaldd uğguönsut "e Bruinrlardan ilötkza eblalkiakdslaöekz irlliüev ra yüentllüe
kişilAerradliarrh.ıa nkdkaı unyddau rimdad ivaasrıoi lta nblialbreu lunmaktadır.
23Ş erefAuldeidr i-nR aacg.i. hs i.1e ,0. 21 ,0 3.
24B ilgi iEçbiun' tb-kTezal.yy- iLbüM ğeart'lvıii,bı ı'ıı-tııhakMl.uıv hiaymyimıEeıb,d u 'lİ-bfraadhDlia mr,u 'l
fikr e1l9-5a5s,r.3 a3b-i42İ,;b nu'I-NEiiznhbeıaur'i/-,(ie lıiabbbadk dıı'lt-ıhıkMd.tub hlla, mmbe.dF adl
İbraDhairmu,' n-Knaahhi1dr9a6e,7,2, 4 -29.
25B iligçibi knzM e.r dıibu'II-ls1a.1l 1ı71v,i1 y8İ);lb inluı,' l-NüEzlınebıau'r/i-,dsi ,3b5 h-d3,9 .
2B6i ligçibi knzN ii.z ılelıı'l-st.5/8 i,5b 9b./l ,
27B iligçibi knzM e.r dıiblı'II-sl.Uı1l 1ı6Nv;ii iyızyelirluı',l -es.l5 i6b,5b 7l.l ,
2B8i ligçibi knzM e.r dıibıı'ıı-sıuı.8l0 ı-v1i0Ny5iy;zii lıııt,l lı'ls-.1t 1l2i-b1b2d,4 .
29B iligçii nM ebrklltzi.b- u/'tılavlilyysi.7l3 ı-,7 N6ü;z lutu'l-elsi.b1b 2d5,- 129.
3B0i ligçibi knzM e.r llribıı'ıı-ısw.7h7 v-i7y;9Ny iiizıılıe,r u'l-es.l1 i0b-4b1ll1,1 .
3B1i ligçibi knzN ii.z huu'l-esli.9b3 b·l9l6,.
32B iligçibi kbzN ü.z ltıw'l·elsi.b1b 5ll0,- 153.
3B3i ligçibi knzM e.r dtibu'II-Isf.a1 "5v21i,5y )3l.i lı,
3B4i ligçibi knMz e.r dtibu'ıı-ısıa.l1 ı3v0i-y1)'N3ii2ızi;ıh ,e ru'l-1el8i9b-M1,9 1.
3B5i ligçibi knzM e.r dtibu'l1-lsıa.l! lıONviıi ıyızyelirlu1',l -esl.1i5 b7M1,,5 8.
3Ş6e refAuhde dri-nR aMdııhsiı,al a!ıu's/.9-4 h.a dis,
3Ş7e refAluide dli-nR aMdııhsiı,a/ ·allıma"ds.i9s 3,,9 4.
104 MuhiUttiyns al
NitekCaihmi dlieyv§eri ii rmienvisnoO lkm adıdğaıiindrad ialeançr odzkai nk redileni,
el-Mufaddal ed-D§aabibrri a'vvneHii aynem, m ahmdaq khkuırn adğahıkrüi k müdüL
el-Mufbaudb düaylür,ka vi§niiinbr lierr tdia ashehadi ihl emeöyleçcübedokez duğunu
veb unu ehnda etğai l, ybaiptlıesğröıeymmkli e§t8Bi uLb 3ildgebi i zhia,d isçilerdeki
anlammdera f iOs'n asdaah oilpm aydainl cibliekrrı isnıi ms nadluayrdıunrımna
olabisloencuecğguiön taü rüL
C.C ERHV ET A 'DİL
Cervhet a'ddiillc,i hlaedriisnç ieltekridleeknno dniuğliab riddrai nğ erHiedri L
nek adcaerr vhet a'dil kiolniu§§skauirnntha la adriıs,gç iibaliyer rı nitlıoelr atraıy a
koymamı§dlaab,ru sk ao nubdiar çok eksikle bhiardliiskçttiaelk,el riitg enellikle
etmi§lerdiL
Ebu't-Tealy-yliü(bğ3 a5v1i/ b9u6k 2o)n,ued sake arl eamleai nld ki lcilerdendiL
Medrtibıua'lıııva-idıeylsıye frıniıan hdiev cdielreercieonlr etraiynai kçoaylmıa§ymaı §tıL
EbuT'aty-yiabd,ıg eçebnu e sertdaen,ı nmvaeym ıe §houlrm ayAır,a dpi linin
imamlarından saykıaıbemutalmn ıin§N tiitsLee kbBieambsa irl ai mlsearyidnıik tan
sonrbau,n laarra sıznidkar edilbeab§iakllaei cmdelekbe url undufğauknmauqt,h ur
olmadıvkelykaaer nıd ilerriivnadybeeuntl tuen ulimçaoidrnıi ğelısa erır ziinkdree tme
diğitneir,c ihalleirmieinsnde er lüenrlioüyl lmeav sekı e ndinden bruilvuanyueltmtae
sıniat ibeatrt ikğaidyneit mi§EtbiuL'"t -Teasyeyriibbn,ii rnçy oekr inde "sika"
kelimkeuslilnai nmraasğımnebani ,r inii mdaismla dyemi açkib ni§ ra rotl arialke ri
sürdü"ğ§üö hyraentki,e ndisriinvdeaetyntb eu lunöağnr encviebl ieerrk io lünün
olmasıt ev'elyiaçf oikon limna gsiıbö"il çüilleesrrü ir ehraedki sçiflaerrbkdilerın
tutusme rgilemi§tir. Ayrıca, zhaapvdtei,rs maçü}ir luveeertt ia nk vraa vide aradıkları
giabdia §laertt lahriıçn edstaömnze mi§tiL
Diğer thaardarifastv ainl ervie azydaöapnltle etr siınbkdiıe§r ne kiilndcee len
diklhearlidd iel,c islöekzro dneu su iynaclenAlırezamo pel mayainçliialnres rüir ülen
bi§ra orltm uA§r,ao pl arirliavraıynoe ltdluegğriuikb aib eudli lm0iA §ytriıcLce4arv he
ta'dil, hiaçduiiynsg urlaahvnaidllıldeğüerıg,ir a atv ileri için Huaylbgi.ul l anmamı§tıL
Ahmevde E bu Aemlr- Alsai'konalı dnu eğlu-,A svmeHa a'mim aedr -Raviiysee' nin
rivayeetkıleeyrmaeep tıvkelyayara ıl airitlhaae md ildyiöknlüenrhdiae d,i sçilerin
tenkiadnidnıidr eağne rlendirmedlaeb,ru nylhaaaprdı ilsmçıei§tlskeair siiny le ortaya
çıkbainör z entiden öteye geçmemi§tiL 41
Yine dbialzcıki ilmoe lrd,u bğiul inmkeiy§einl (e�.)rd "-e,,n ,. 'ı�ı�C ,.}j>�,
J-
&» §ekliinsdmeiv,nek ii mo lduğzuinkur etkmıpeadbleiınir f akduel lanyaarpıalka n
rivaykeatbleuetlrm ie ktedNiirtleSekiLibm"e vveeEy zhh egriib i bielsgeirrlielreirn,d e
('"�"'".ii .}�)g ibiif adekluelrlia nrairvaaky ebtluelrudnem u§"l Oayrsdaı r
, ,,"i
hadisçkiil§eiranidinın,vn eır medkeanp,ab liır ifta'add eicylaliieg z ö rmedikleri"
38N ihadÇ.e tMEi.sn kA.ir aŞpi isr5.i2, .
39E btu-'Tayeyli-bl üMğeardvıi'i,Iıbuı -lJlııvi$y.1)I /3Iı7,.
40es -uSyOt,ei l-İkısi.r (ll3i.ll�Yı\ , -'a.lo ,...:-ı.".�..ı ;- � ...i.� .. ,.ı�J"-��) .
41Sa 'iedl -EfFğiı saıılni'ii-ıı,ıı a,!ı vDim1e9�5sk76.,,3 .
4İ2b nu'l-LEiinmb'aal'-rIeifıd,iuis lflie/i 'ıı9-ıı5Ka.hr vŞşse.. r efAuldeidr i-nR aMcusithaifıı,aı'/l -hasdi.s1, 32.
4Ö3r neokl abrkazEk. b O ArnBri şbr.O smaSni vbeyeh,e lK-itatbh,Ak b.d ussHealraumIn,4 , 5I ,I1 ,7I ,I I, 28;
EbMüa nsMuurh ammeeld- EzTheehrıziıi,'bı lt,-hI kAıı.bğ dtussHeaLr.u3Inm2,, 3 , IBIi,l g2ia5 y.ir çıicna
bkze.s.- Sueyıü-tjikı,si3 .r9 d,/ı ,4 0.
Hadis'iDni lAbriEaltpik mviiesHn iae d iİssltei Mşehsa'de lesi lOS
rikni,ş inivne ramdeıkdnaeıpn ba,il irıf adteay'ldei glöir mceadiizbk illeirnim"e ktedir.
Bunuins tistnaabsiı',üb ni'rdisananih nai,bs im vienrim e(d� e1n,J- ..,:1',..,A ,... � tc, " �J';.ı
rL,i)f adesseivykleert itveiatğytii Çrün.k"sü a habhe'enpaisdniik alb eudli lidçiiğni,
ismivneirni lmoelmmiaşs ındrai,v ahayaçedıtisisı p nrdoabngl öerm ülmeAmnicşatki r.
arabdiatr a bbiidire s ahabi soalhuazrbasipya tö, n ündteanbi,ish iee ma dalheetm, de
zapytö nlerairnadşetnı rılmıştır.
Tespeidte bildkiağdiamrihızay dlias çi yöenntç eomkei tnkdielnde inlecni ,
Ebu'l-Biebrneuk'aIt-o ElnmbuaşrBtiuu b ra.ğ laomnddaa nna kledecşeuği ikmii z
cümlaen,l avmedl iık kçaetkg iöcriü nmektedir:
"Dmial lzemnaekslie kdie§nii nsitener,rk ek,k aidsıitnseitr e ri shtküeörrl0, e1 -
sunş,a hsiyetine ve vedrudyiuğlaiad nibh lika rib şeir e oşglaümrvatTestınııp rk.ı
hadniask lişnadrkeıt l ıngdiıbği"ı.E "ğd"ei rml a lzemneaskil ekdiefşnai s iıskne a kli
kabeudli lmez.""
But übre nzerrliakğlmteeernre, e ddoültasrüazk , bduki olncuidlöaelkrçiiü nl e
rinhiand isçiglieboriri injkviien s aılko ıl madısğöıynelıbe iylÇiürnikzgü.e rektiği
durumldairldcai,dl ehe arbiennr aik lekdieşni ynailna ncıvluırğgyıuan pam alarına
rağmeans,a bişyöehtrv,ee it l mrie kakbaeytg ısçıoyğzluaa m agne rçteeğris yüz
ettikhlaetirtniaa, n mavyeaysnaa rhkoişş ilnearkdielnbl uelrudned ugkölraürlım"ü ş
tüNri.t eKkOimfe ek olmüennes buapz ı dilcaillitemar r,a fbsıikinrab dç uaolnku nma
sınraa ğmeeln,- Asma'i'onlidnu ğyiuadnlduai nac ıe tBmuinşdlBaea,rs dvrieaK r O.ef
ekolleri arasınodladkuiağ çutrı ıek"rk aObyestai ne lr-odAlisünsm ioa rtu'mnliunl,u
ğundkaonr ktiuçğihuna driisv ayetgienrddiue rnus pa,d ebcier khaaçd riisv ayet
edeckeakdb auri ştkeanç ıbniaornli d ubğiul"i nmektedir.
Yin"ek eslr-ağtauhl'aadti"s,gç öirlreea rvzeia ypiyt ö nünodleunm skuızlca enr,
hine rivvea yerteidndiyinon lae ç aönn emtlein kniotk talabriırnidMdaeinsr e.l a
Abdurrabh.Mm eahnd( i1 /9881y3a)l,a intlhaea dmi lvmeiyşa çoyka phtbaıitğlaıi nen
kişdiılşeırn da, kimsenin hAahdmiebsd.iH nain bdere"le i dldkieimtm mleezrddie.n"
yazılmşaezk?l"si onrduebl iasrno ruvyear diği" hceesvvaaah pitbaid abo alşukpa larını
hevasdıanvaee td eny,al anhcaıty,aa pıdpah atası kseönydliesnikinanebc uel
etmeykeinş idlıeşrıb"nü dtaiü nns anlyaarzdıalna biklaedyceetğmiinşit"i r.
Buk onuddial c"içlohekar ty aa pmac"eyrıyh oeal ç abni fra ktoölra rzaikk ret
mesedleeb ru nukna rşoıllaırğkaıik t,a pylaaprıdrlaia vna hyaetta ltaersıepndiıet n ve
doğruilşaarerade eten s erklaelrea mlemy ao lusneuç mişNlietredAkilirbim..H amze
(375/9t8a6m)a,m ıbyulk ao nuöyzae ollmak eütze-elTrZıeMli altı eağ affıtıivr'dırt - r
küt'üfb-iIeüIğ-am ufsataa ldZllzıke ibtikarap l eamlem ıeşl,- Mübeelr-rKiaSdma i'lel,le -b
44 EbBue kbr.A h meed.lH . a tei..Blb a ğdeafdi-il{K,i sy3.e7 ,4 .
4e5l -Hatib eell--KıBeıasıfğ4. lld1 )a.5d.i ,
46E bu'I-BKeermaaklauitdb dniun' I-LEünıb'ıaIır-aie{',dlI iııfmliel is'1.ı2 ıK0-r.e �ıs.ı- rSıuheyvjlku,-rt iisff,4. l8 h ,
(.;.""':".,I_,I6;..ı).wi-'<U s;",1,\S" i :,.il....i. J ",\S"i, 'j_J)''J.s.W \JiI,; �.IJ.ı.i-'<;'" ).
47İ bnu'l-aEg..ne bs.a1. r8 i(0,.u ,,.);-i<u.l . w.._..üü..�.� .ıl IS ).
43e l-Ezi.nhİ,eb rDniu 'rneyadl'kidonül � künliülğiü�snköeiz iünç in Tbeıklzzi.../b iı,iıtğ 'ha/kA od dusselam
HaruKna,h i1r9e6,I43 ,,1 ( .J.-\, ı<;ls.� .. r'j5..)> .. w, ..-,�:,�,;. ...;�� .,ı...... ....;.J..... .,).
49E bu'atyy-ieTbl -LüMğearvllir,i bıı's.ı1 ı8-2Şı;.A ıl eairl -ıRvaiacyg.i.ye h is.i.ı1 ,ı2 3,1, 2 4.
50S ubehsi- SUalllfiiıhı,lı 'sl3.-2 h5a.d is,
51e l-Healt-iBba ğedla-ddKyiise,f1.ı 8 3.
5e2l -Healt-iBba ğad.ae ds.i1 .,4 4.
g.
106 MuhiUttyisna l
Fasih,E bu Ubeely-dK abs.ı m SeKliit a'abIml- ğ/eaIr-iIblI ıIeıİ(/b,Sn aülk'ıksi-tS i
(244/f8sa5//9ıl)uI 'IIa-İtbıVnte ılkl(,a3 d3 2/9e4I-4kM)sa"üv re- 'ılııaedıelıskıfie sr lerinde,
İbCni ndneik itaplarınınd iblictriaçlroeağrfu ınnddaa"rn i vyaahypaeıttla alna rına
temeatsm işlerdir.
D.İ LİAMD ABI
Aradpi liu ğrialdşei alncg ielnoeelrla rmaüks lükmiaşnoi lldeurğ udnidlacni,n in
adabınsdöaeznd erkbeiönrl, ç ühdaed isaçidnaibnı nsdöaeznt mekotled uğumuzu
kabeutlm elçiüynikzİü.s ltaomp lumunuonl abbniid rri elyscioi n,u açdtaab dıinnıi
öğretibleesrldeenonel rueşkt Buura,un rl.a şıbliahrbu isluisArt nucra.k bsuörza da
konuestut iğimikze l"iamidelahsebei,"r iilkidima lıdnadö az ebli tre toilma rak
kullavneı" lhaovnce aö ğreniclignyidili erşeanhv seai h laki şdaevkriyalanlnıeışrn id a,
iliymo lunkdual lanacoankuel ladreı ,ve eti mnes anullaarşat ıirzmlaedyae cekleri
yöntekma"s tedilBmuek kotnheued irik rbi.i ldiamml eın suplarınıyne reisneir lerinde
almıdşasö,an cehlaidki,s açiitlteirer ."
Dilctialrearf bıunk doannu öyzae tle,le idfil bmiierşs er oollmuapd ıtğeısnpıi t
edemeOdnilka.er sıenr lebruti ünbrdi el gçielşekiroitn,lu ial raars fıanraşk elkıi llerde
dağılvmeıymşaü nasedbüeşkttç ütee masşleaklrsi enrdpei şmtailruimlkamıtir şı ntıları
olarbaakz,de ena nekdhoatlliabnrud lea bilmekteyiz.
Yinmeu,h addi"silhelrnaiisny ,tev etem izhloicğamiyü,al azemet,a shlaıbneır in
tesvpeiytaa l iis nada ulaşymaap ıaylmoaalncc ıuyllguaik bklioa nru"l adridlac,i leri
önemölliç üedtek ileadırilkalşeırlim aktadır.
"Allarhı'zıagnsö ızneıt imhelv,ae s dünyevi amaçillairşak kiagdöetnü ren bir
çınmmau,h addiilsekid ne bsia"y ıışlmtıBru.r"aa dmaa çla"nhaand,i siçhilnvaiesn ı
niyteetm izliBğuii l"kddeii,lr c.i alyenirıfd aed ealdeerbtliaser l oghaanl igneet irilmiş
ti"rD:i lciyoel aginelş rkae rikthl,li a nsi yvdeeüt r üstlüğüdür.""
But üirl ketleeorro,il ka rhaekmh adishçeimld eer ,d ilcbiulleurn miaçsiınn a
rağmehna,d isdçeivllyeeörtn eticiulzeardkiu nrdmeaçnya al ışdıirlkceingl,ee nreiln
olaroankl ayraako ılnm atyeır ectikthli evrebi u nuyno llaarrıandııb killairnım ektedir.
Yönetiicçikilanel re me alınan bmued tuhriuöymrean teşekiş iekrdilelmen er t,i nler
olakraakbe udli lebilir.
Diğtearr af"thaonc,ap neışnbi ınria kmvaedm ear skiançiı rmaanmlaalmıı ndaki
53E bu'l-Abbabs.M uAhhammembde .Vd e leitd- Temhiamkik ıbnidliagç ibi knz M.u hammeetd- Tantavi,
NeŞt'leı'lvıe- ıtıaerırş!ilı/tvıe ırıi5 '.bIs ıkD-a.Iır Iu1'!jı-bdmite ,'M K,ıahshirifı1r 9e7,31 ,8 2s..
54Ş erefAuldeidr i-nR aMcIiIh5it,'tI ı-lla1ıla2ıd81uf2,sİ9 ,b. On n nie,l -Haasdiellsıie sr "iBnadfibae ğ / l/tIa'rt//b-"
adıayçltabı ağ�ıl ık alttıenmdeaats m kioBşnktuziey.Ira -. H aIsI/2liI7s,3, - 282.
55 Nitekiilmhk a diuss Oleüse kraib ueld ileeIn-M ulsı/aIad'sdIlbi-le( yııev'er'-/r-aavvddile' ıs; e rinde
Ramehur(m3u/6ı90.7i1e a)l,l b/ePyua ııvie'( adll-iıa"ld ılkııiı t abbıinrıçbnoö kl ümüİbnndA eb dilberr
(463/1e0.f7-1Mı)ı,k afid dıiııııııııesı- ı"haa/dai/s2'i7nv.ie n2 8n.e vb'a şlıklı İbbönlüum'lse-rSdael ah
(643/1b2uk4 o5n)u hyaat sıaryıöı llçıüryd eer veHrairtekileb-n B;da i(ğ 4d6a13 0/7e1l)- Cami' ii ahlAkı'r
ravvied ddbi'sv-ees Ia.rııdyKıieir 'ıı lıııiK'ra-dıriyi av(ıa5.y41 e441,/9 e)l -ji/lmAd ''r eıiııı(iıı asfili'vre- rivdye
ıaky-isdeiı'vıseİıb dnC' e ma('7a31 33/3T3ez)k iaırsu-'ısı'dvı ei'/·ılıifiııdiı dıid ıbe.ik'evl/e--'dmii/lıie./lilıaıııa ıd lı
eserltearmianmiıb yul ak onumyıaş laayDrıidrkıkrea.dt i leisresrel,ie sriimdnle es röiı .eütntüi ğimiı.
muhteyvaanysıı şteakcialkird lee nbme.il ştir
5H6a disdçiinsnioi rnu mlvueld uiğkuke attm egseir eakdeandb aari irv ayieçtbilknez er.l .- Healt-iBba ğdadi,
el-mCidl' ia /zldakvvıfe'A rd-aMr'msi-'2s,a.b skM.u hammAecdc aecl -HaMtüiebs,s esetBue'yrr-urti,s ale,
199I41,,2 30-;E1 b7u'lZ-efyanduldA dbidnu rrabh.Hm uasne ey1n- lerıaa-kkTiyv,ied z' dll-Iıi7,,4 4.
5e7s -SueylCı-tMiıfi,/ı ılfiılııiı'-iıliiğlra v ew va'lslI.ı3, d0 ,(2 Y �) ..,....,:1) ....,) ...1.- JJi).
Description:Hadis'in Arap Dilbilimine Etkisi ve Hadisle İstişhad Mes'elesi. 99 ı. HADİSİN ARAP FİLOLOJİsİNE ETKİsİ. İslam'in iki kaynağı olan Kur'an ile hadisler,