Table Of Contento
ro
3
o
7"'
OJ......
�
-·
n
::r
Q)
DEMOKRASİ
phoenix{6ı
Demokrasi
CharlesTllly
OrljiKnüanlyD ee:m ocrocy, CambridUgnei verPsrietsy2s 0,07
ÇevirEebnr:Au r ıcan
KitEadpi töGrüül:be Sna lman
KapaTka sarıvemS ıa yfaD üzenGaim:z eU çak
KapaRke smTih:i cQhu angD ucB,u distylöernee lbiaks kılkaarraş ı
kendiynaik aVni etnaBmuldıi Rsath i1p9,63
<C>PhoenYiaxy ınTeüvmiH aklaSraık lıdır.
1. BaskTıe:m muz20 11
2. BaskŞıu:b a2t01 4
PhoenYiaxy ın-e2v6i5
ISBNNo :97 8-605-5738-82-2
PhoenYlaxy ınevl-Onal Sevindik
ŞehiAtd emY avuSzo kH.i tAiptt 1.4 /1
Kızılay-Ankara
Tel0: (3 12} 419 97 81 pbK
FaksO :(3 12) 419 16 11
http:ww//w .phoenlxyaylnevl.com
Baskı
DeseOnf seAt.Ş .
BirlMiakh .44 8. Cad4.7 6. SkN.o :2
Çankaya/AnTkealOr: (a3 12} 496 43 43
Daiıtım:
SiyaYsaaly ıDna iıtım
ŞehiAtd emY avuSzo kH.i tAiptt 1.4 /1
Kızılay-Ankara
TelO: (3 12} 419 97 81 pbK
FaksO :(3 12} 419 16 11
e-posltnaf:o @slyasalkltap.com
http:ww//w .slyasalkltap.com
.
DEMOKRASi
CHARLES TILLY
Charles Tllly (1929-2008), Chicago yakınlarındaki Lom
bard'da doğdu. Harvard ve Oxford'da öğrenim gördü. Sos
yolog, siyaset bilimci ve tarihçi olan Tilly, siyasal süreçler,
eşitsizlik ve Avrupa tarihi üzerine monografiler, altı yüzün
üzerinde makale ve elliyi aşkın kitap yayımlamıştır. Tilly,
Columbia Üniversitesi Sosyal Bilimler Bölümü'nde taşıdığı
Joseph L. Buttenwieser Profesörlüğü ünvanından önce
Delaware Üniversitesi, Harvard Üniversitesi, Toronto Üni
versitesi, Michigan Üniversitesi'nde ve New School for
Social Research'de görev yapmıştır. Sosyal Bilimlerin pek
çok alanında eserleri olan Tilly, tarih, siyaset bilimi ve sos
yoloji arasındaki "sınır"ları çoğu zaman yok saymıştır.
Türkçe'de yayınlanmış kitapları;
(Phoenix Yayınevi, 2010), Kolektif Şiddet Siyaseti
(imge KitaZboerv, i SYearymınalayerı ,v 2e0 A01vr),u pa Devlet
lerinin Oluş1u4m92u- 1992 (Literatür Yayıncılık, 2005A), vrupa'd a
Devrimler (Babil Yayınları, 2008). Toplum
sal Hareketler
İçindekiler
Önsöz
....................................................................................................
9
DemokraNseid ir?
..............................................................................
13
Tarihte Demokrasi
.............................................................................
51
Güvevne G üvensizlik
.......................................................................
137
EşitvleiE kş itsizlik
.............................................................................
179
İktivdeaK ra muP olitikaları
..............................................................
221
AlternYaotlilfa r
...............................................................................
265
DemokrasiGneiçnm ivşeiG eleceği
..................................................
305
Kaynakça
..........................................................................................
337
Dizin
.................................................................................................
367
Kutular
1-1. Freedom House'un Siyasal Haklar ve Sivil Özgürlükler İçin
Kontrol Listesi (Karatnycky'den uyarlanmıştır 2000: 583-585). 15
2-1. Metropol Fransa'daki Devrimci Durumlar, 1648-2006 71
2-2. Görece Hızlı Demokratikleşmenin Mevkileri, 1850-1979 79
3-1. Demokrasi, Demokratikleşme ve Demokratikleşmenin
Geri Çevriminin Tanımlanmasına Yardımcı İlkeler 105
3-2. Demokratikleşme ve Demokratikleşmenin Geri Çevriminin
Çalışılmasında Sonuca Götüren Sorular 127
4-1. Güven Ağlarının Kamu Politikalarından Ayrılmasının
Önemli Tarihsel istisnaları 152
4-2. Güven Ağlarının Kamu Politikalarıyla Bütünleşmesinin
Göstergeleri 153
5-1. Tarihsel Olarak Öne Çıkan Eşitsizlik Yaratan Kaynaklar 190
5-2. Kamu Politikalarını Kategorik Eşitsizlikten Yalıtan
Mekanizmalar 200
5-3. Sampie Terreblanche'a Göre Güney Afrika'daki
Eşitsizliğin Altı "Sistemik Dönemi" 206
6-1. Devletleri Kamu Politikalarına Tabi Kılan ve/veya Halkın,
Kamu Politikaları Üzerindeki Etkisini Artıran Mekanizmalar, 233
6-2. İspanya' da Demokratikleşme ve Demokratikleşmenin Geri Çevrimi,
1914-1981 249
8-1. Dünya Bankası Kalkınma Raporlarının Başlıkları, 1991-2006 307
Şekiller
1-1. Rejimlerdeki Çeşitlenme 40
1-2. Basit Rejim Tipleri 43
1-3 Kazakistan ve Jamaika'ın 2006 Yılındaki Rejim Yerleşimi 45
2-1. Fransız Ulusal Rejimlerinin Yörüngesi, 1600-2006 68
2-2. Freedom House'un, Sosyalizm Sonrası Rejimleri Siyasal Haklar
ve Sivil Özgürlükler Yönünden Değerlendirmesi, 2006 85
2-3. Dört Sosyalizm Sonrası Rejimin Freedom House Tarafından
Yapılan Değerlendirmeleri, 1991-2006 86
3-1. Freedom House'un Hindistan Değerlendirmeleri, 1972-2006 98
3-2. Seçilmiş Avrupa Rejimlerinde Temsil ve Oy Kullanma Hakkı 111
3-3. lsviçre'nin Ulusal Rejimlerindeki Dalgalanmalar, 1790-1848 124
4-1. Amerika Birleşik Devletleri Başkanlık Seçimlerinde
Toplam Nüfus ve Halk Oylaması, 1824-1900 166
5-1. Güney Afrika Rejimleri, 1948-2006 184
5-2. Güney Afrika' da ırksal Kategoriye Göre Kişi Başına
Düşen Nispi Milli Gelir, 1917-1995 215
6-1. Rus Rejimleri, 1985-2006 226
6-2. Değişen iktidar Konfigürasyonlarıyla Demokratikleşme
Arasındaki Nedensel Bağlantılar 229
6-3. ispanya Rejimleri, 1914-2006 259
7-1. Demokrasiye Giden idealleştirilmiş Üç Yol 266
7-2. Venezuela Rejimleri, 1900-2006 280
7-3. Freedom House'un Venezuela Değerlendirmeleri, 1972-2006 283
7-4. İrlanda Rejimleri, 1600-2006 300
Ön söz
Elinizdeki kitabın ismini Demokrasi, Demokratikleşme, Demokra
tikleşmenin Geri Çevrimi ve Karşılıklı Bağlılıkları koymalıydım
ancak bunu göze alamadım. Bu kullanışsız, tuhaf başlık birçok
okuyucuyu kitabın çok önemli olan konusundan uzaklaşbra
cakb. Ancak umuyorum ki, kitabı sonuna kadar okuyanlar,
demokrasi olarak adlandırılan ideal politik sistemi basitçe ta
nımlamanın, sonrasında da bu sistemin hangi koşullar albnda
ortaya çıka�ildiğini ve de ayakta kalabildiğini anlatmaya çalış
manın "neden bir şey ifade etmeyeceğini" anlayacaklardır.
Demokratikleşme, her zaman tamamlanmadan kalan ve sürekli
olarak tersine çevrilme riski alan -demokratik}esmenin geri
çev�:- dinamik bir süre ·r. Zıt yönlerde hareket eden, ya-
an kili süreçler hem demokratikleşmenin hem de de
·
mokratikleşmenin geri çevriminin ortaya çıkmasına yol açarlar.
azından elinizdeki kitap enine boyuna bunu tarbşmaktadır.
En
9
Uzun yıllardır, demokrasi demokratikleşme ve demokra
tikleşmenin geri çevrimi konularının çalışılması gerekliliğini
aşama aşama fakat engellenemez bir şekilde hissediyorum. Bu
çalışma, hayat boyu süren, sıradan insanların önemli kolektif
taleplerde bulunmak için kullandığı araçlann, yani çekişme
repertuarlarının nasıl çeşitlendiğini ve değiştiğini açıklama
çabasından ortaya çıkh. Bu meseleyi tarihsel perspektiften dik
katli bir şekilde ele alan herkes eninde sonunda iki gerçeğin
farkına varacakhr: İlk olarak, demokratik olan ve olmayan re
jimler çok farklı çekişme reperhıarlan içerirler ve aslında etkili
reperhıarlar, belli bir rejimin .demokratik olduğunu ya da ol
madığını saptamaya yararlar; ikinci olarak, demokratikleşme ya
da demokratikleşmenin geri çevrimi ortaya çıkarken, reperhıar
ların çarpıcı değişimleri de ortaya çıkar. Örneğin, jç sava�lar
demokratik olmayan rejimlerde yoğıeınla�k n, tgplumsal.J:ıa
�
r etler neredeyse yalnızca demokratik rejimlerde şekrnenirler.
Bağınh kusurlu ve olumsaldır. Dolayısıyla, demokrasinin yal
nızca bir dizi talepte bulunma performansı gerektirdiği, de
mokrasi olmayanın da başka bir performansı gerektirdiği du
rumda olacak olandan daha zorlayıcı ve ilginçtir. Halkın müca
delesi demokratikleşmenin gerçekleşip gerçekleşmeyeceği ve
nasıl gerçekleşeceği konusunda etkilidir. Bu kitap nasıl ve ne
den diye sormaktadır.
Elinizdeki kitabın belki de yüzde 20'si, özellikle önceki iki
Cambridge Yayınları'ndan çıkan kitapta -Contention and De
mocracy in Europe, (2004) [Avrupa'da Çekişme ve
Demokrasi] ve Trust 1a6n5d0 R-2u0l0e0 ( 2005) [Güven ve Yönetim]-başka
bir şekilde yayımlamış olduğum bilgileri içermektedir. Bu toplu
ödünç almayı savunmama izin verin. Bu kitapta yer verilen
bilgiler, bu bilgilere olabildiğince yeni anlamlar kazandıran
farklı bağlamlarda ortaya çıkmaktadır. Contention and De-
10