Collectio Sabbaitica Contra Acephalos Et Origeniastas Destinata (Latin Edition)

284 Pages·1965·11.651 MB·Latin

by  Eduard Schwartz

Unauthenticated
Download Date | 9/6/15 10:31 AM
ACTA CONCILIORVM
OECVMENICORVM
IVSSV ATQVE MANDATO
SOCIETATIS SCIENTIARVM
ARGENTORATENSIS
EDIDIT
EDVARDVS SCHWARTZ
TOMVS TERTIVS
MDCCCCXXXX
WALTER DE GRUYTER & CO.
VORM.G. J. GÖSCH EN'SC HE VERLAGSHANDLUNG —J. GUTTENTAG, VERLAGS-
BUCHHANDLUNG — GEORG REIMER — KARL J. TRÜBNER — VEIT & COMP.
BEROLINI
Unauthenticated
Download Date | 9/6/15 10:31 AM
COLLECTIO SABBAITICA
CONTRA ACEPHALOS ET ORIGENIASTAS
DESTINATA
INSVNT ACTA SYNODORVM
CONSTANTINOPOLITANAE ET HIEROSOLYMITANAE
A. 536
EDIDIT
EDVARDVS SCHWARTZ
MDCCCCXXXX
WALTER DE GRUYTER & CO.
VORM. G. J. GÖSCH EN'SC Η E VERLAGSHANDLUNG —J. GUTTENTAG, VERLAGS-
BÜCHHANDLUNG — GEORG REIMER — KARL J. TRÜBNER — VEIT & COMP.
BEROLINI
Unauthenticated
Download Date | 9/6/15 10:31 AM
Printed in Germany
Archiv-Nr. 47 13 65/5
Foto mechanischer Nachdruck 1965 von Walter de Gruyter & Co., Berlin 30
Unauthenticated
Download Date | 9/6/15 10:31 AM
PRAEFATIO
I DE CODICIBVS
In codices collectionis quam olim [Abkndlg. d. Bayer. Akai. d. IFt'ss. N. F. 10
(1934) p. 288] Sabbaiticam dixi, primus docte atque sagaciter inquisiuit O. Günther
[Nachr. d. Gott. Ges. d. WYss. 1894, 117 sq.] ; quae disputauit, auxi correxique 1. c. hic
satis habeo breuiter codices quorum phototypa mihi praesto fuere, recensere.
Siglo O communi signaui eos codices qui eandem atque sine dubio primariam
collectionis formam exhibent: sunt hi
0a = codex Monacensis chart. 186, transcriptus, sicut sub fine fol. 130' alia
manu notatum est, de codice bombycina bibliothecae s. Sophiae mense Octobri a. 6954
ind. vini, i. e. a. Chr. 1445 [non 1446, quoniam anni mundi Constantinopolitani a
Kalendis Septembribus incipiunt].
Ov == codex Athous Vatopedianus 620 s. xim ; phototypis iam utor integris.
Oe — codex Parisinus 418 chart, s. xvi [utitur littera s finali] ex bibliotheca Jo.
Huralti Boistallerii. inde transcripti sunt codices Vaticanus 832, scriptus pro Paulo
pontífice mi, Vaticanus 1182, cuius marginibus adscriptae sunt ab homine docto
s. xvii lectiones codicis Or [Vat. 1179], Ottobonianus 28.
Or = codex Vaticanus bombyc. 1179 s. xim ; marginibus adscriptae sunt ab ho-
mine docto s. xvii lectiones codicis Vaticani 1182. inde transcripti sunt codices Vindo-
bonensis 46, Parisinus suppl. 308, olim Palatinus 279, quo utebatur Binius in editione
principe [1618] actorum Graecorum concilii a. 536 [Lietzmann, Panly-Wissowa RE 11,
500. Biedl, Byz. Zeitschr. 37, 25].
Horum codicum librarli secundum quas rationes muñere suo functi sint, facillime in
gestis synodalibus quae collectioni Sabbaiticae insunt, dispicitur. proxime a communi
uterque archetypo distant av ; plenissimos exhibent catalogos eorum qui adfuerunt epi-
scoporum uel monachorum atque formulas subscriptionum, omittunt autem quae Latinis
litteris perscripta erant, codex a plerumque ita, ut spatio uacuo relicto aliquid desiderari
significet. codex e inter omnes optime seruauit Latina, sed subscriptiones abbreuiando
mutilauit. Latina partim extant etiam in r, in omnibus episcoporum clericorum mona-
chorum catalogis et nomina et subscriptiones praeter pauca sunt omissa; in breuissi-
mum redactae sunt depositiones 5, 34 p. 99, 29 — 101, 22. 104,12 — 106,11 atque
5, 98 — 101 p. 167,13—32. si igitur ipsam gestorum formam respicis lectionum
singularium ratione non habita, archetypum codicum av proxime iudicabis abesse ab
origine, ceteros recensionibus quibusdam fuisse subiectos. quominus tarnen minoris
aestimentur, obstant praeter Latina quae in e atque r seruata sunt, lectiones inprimis
codicis e haud raro unice uerae.
Proprius locus debetur codici Athoo 'Ιβήρων381 chart, s. siue xv exeuntis siue in-
euntis XVI ; utitur littera finali ç. non indiligenter, quamuis non ad amussim accurate
descriptus est a Lambro in catalogo codicum qui in montis sacri monasteriis praeter
Lauram et Vatopedi extant, primum innotuit per Paulum Koetschau, qui in uol. ν
Brought to you by | Stockholms Universitet
Authenticated
Download Date | 9/6/15 10:58 AM
VI PRAEFATIO
editionis academicae Berolinensis operum Origenis [1913] usus est [cf. p. CV] collatione
quam a. 1902 H. Geizer locorum Origenis Περί άρχων confecerat, quos Iustinianus
edicto contra Origenem adnexuit [p. 208 sq.], cum uel ex hac parua parte collectionis
Sabbaiticae codicem singularis pretii esse perspexissem, ab amico H. Lietzmann sollerter
adiutus id egi ut iuuenis doctissimus W. Eltester in monasterium Ιβήρων dirigeretur.
qui a monachis, quibus summa debetur gratia, liberaliter receptus totius collectionis
optima phototypa confecit praeclare de hac editione meritus. codex quem siglo I notaui
ab O eo differì quod partes 1—3 collectionis omittit, epistulas ad Petrum Fullonem
aliter collocai, in parte 5 non habet capitulationem et notam quae extant p. 25, 28 —
27, 10, inscriptioneslibellorum aut epistolarum mutât uel de suo addit. ceterum deri-
uatus est de codice qui arta cognatione cum exemplari codicis Or coniunctus erat;
lectiones enim plerumque concordant eodemque modo atque in Or mutilati sunt
nomina catalogi atque depositiones quae extant 5, 34. 98—101. at si I non aliud esset
quam alterum exemplar eiusdem stirpis cuius est Or, opus non fuisset itinere longo ut
eius accurata notitia caperetur. iam uero multas unus habet lectiones quas unice ueras
esse quiuis fatebitur apparatu uel obiter perlecto. inspiciatur ipse ille locus qui me simul
atque eum in uol. ν Origenis operum legi, fecit attentum p. 208, 28. in O exhibentur
είναι ώ yáp εστί, corrupta sine dubio, in 0e infeliciter correcta in είναι ών έστι τί: uerum
habet I είναι διτερ εστί. addantur e. g. 210, 9. 211, 17. 212, 12. p. 206, ι unus I teste
ipso Basilio seruauit titulum orationis unde écloga excerpta est, atque rectam quandam
lectionem p. 206, 16. conferatur etiam alia écloga quae ex Basilio desumpta est,
p. 203, 28. 29. exemplari Latino epistularum Hormisdae [Coli. Auell. 140. 237] confir-
mantur quae in I leguntur p. 53, 40 [πάλαι pro πάλη]. 55, 27. 37. 56, 13. 25 [γραμ-
μάτων pro πραγμάτων]. 58, 4· ex gestis synodalibus addo paucis exemplis contentus
P· 73. 7/8. 23. 77, il. 81, 21. 82, 23. 84, 8. 85, 19. 95, 19. 97, 20. no, 19. 24. quoniam
uero istae bonae lectiones a codice gemello Or alienae sunt, debentur correctori exem-
plaris quod transcripsit I ; ilium uero non meliora tantum consuluisse exempla, sed etiam
coniectura usum esse haud raro bona, saepe etiam mala minime desunt loci qui demon-
strent. nescio an similiter iudicandum sit de codice 0e, quippe qui et optimis lectionibus
et coniecturis emineat; haud raro bona communia habet cum I, cf. e. g. 53, 11 [teste
exemplari Latino], 76, 17. 77, 13. si quis uero quaerat cuius generis homines fuerint isti
correctores, in Lambri catalogo perlustret quae continet codex I ; plurima inueniet quae
ad ius ecclesiasticum pertinent, deinde inspiciat notas marginales, quas primus edidi
ex codicibus Oe [p. 135, 3. 139, 16. 141, 15] et Or [p. 135, 32. 179, 18]. ibi ab homine iuris
ecclesiastici perito agitur de causa Anthimi patriarchae Constantinopolitani ; p. 179, 18
mentio fit Nicolai Muzalon, qui postquam de Cypri archiepiscopatu in monasterium
fugit, in thronum Constantinopolitanum euectus est a. 1147 et per quattuor annos in
eo consedit. sunt quibus mouear ut Theodorum Balsamonem patriarcham Antiochenum
ab adnotationibus illis non alienum fuisse censeam, impedior tamen temporum horum
iniquitate quominus altius in has res inquiram. quaecumque autem felicior quis eruerit,
hoc constare mihi uel nunc uidetur iuris ecclesiastici peritos s. xii et xm operam collec-
tioni Sabbaiticae dedisse ut textum emendarent siue antiquis exemplaribus adhibitis
siue ex coniectura.
Codicis totam praeter Iustiniani edictum collectionem continentis locum tenet
uersio Latina [Λ] quam primus publicauit Merlinus in altero tomo Conciliorum editionis;
Merlinumrepetiit a. 1551 Crabbeinaltera CONCILIORVM OMNIVMTAM GENERALIVM QVAM PARTI-
CVLARIVM editione, qua usus sum, quoniam codicem uersionis per multos annos multis-
que locis frustra quaesiui. quin facta sit medio aeuo ab homine Graeci sermonis parum
Brought to you by | Stockholms Universitet
Authenticated
Download Date | 9/6/15 10:58 AM
PRAEFATIO VII
perito, nulla est dubitatici, ecce aliqua ex multis exempla inscitiae : p. 30, 1 ευαγών
μοναστηριών ~ euagorum monasteriorum; 50,22 υποθηκών— πονηρών ~ per ma-
lignos suppositos sibi; 31, 32 άξιωθέντι τών ευσεβών υμών ιχνών ~ uestigia fia digna
fadenti', 73, 7 έν τώι πρεσβυτερίωι ~ in antiquitate; 76, 17 έπετρέπησαν ~ conuerte-
runt se; 88, 10 διακόψαντες ~ dilaniauerimt; 95> 9^. 21 όπό σκηνής ~ de tugurio;
96, 12 στηλιτευθέντες ~ sculpti; 97» προς τό παριστάμενον ~ ad assistendum sine
102, 27 ~ ad assistentiam siue 128, 17 ώς— παρέστη adstiterit ; ιοί, 23 οίκούντων
~domesticorum; 104, 13 λιμένα ~ pratum; 107, 18 δράματος ~ tmlneris; 107, 29 δί-
κην αιχμαλώτων λαβείν ~ accipere causam captiiiandi. accedunt Latinitatis medii
aeui certa uestigia: 40,7 λεωφόρο ν — strata; 62,26 έξορισθέντας ·~ banniti ; j8, 17
όμόψηφοι siue 113,12. 127, 31 σύμψηφοι ~ consententiatiui ; 92, 12 έψηφισμένων
siue 141, 33 ψηφι^όμενα ~ sententiata; 123, 2 ψηφι^όμεθα ~ sententiauimiis; 97. 23
αν απεφάνθη ~ sententiatus esset ; 82, 13 ερανισθέντες ~ pronistonati ; 82, 34 άμέσως ~
immediate; 83, 5 εναντίως εχόντων ~ contrariantibiis; 83, 14 εΰχάριστον <~ regratia-
bilem; 92, 32· Ι03> 24· Ι06, ΐ3 ίσον ~ copia ; 95-Ι4· 9^.9 άττόλειψιν ~ caresliam.
istum barbariae thesaurum in Occidente confectum esse certum est, quo autem loco,
conicere non audeo. neque tarnen inutilis erat labor eum cum Graeco textu corifene;
translatus enim est ex codice stirpis Oe et antiquiore et hic illic meliore quam codex
recentissimus Parisinus 418. inprimis bonae lectionis indicium est consensus inter
Λ et I, cf. e. g. 39, 15. 41, 37. 42, 26. 43, 28. 85, 9. 91, 26. 93, 9/10. 95, 25. ιο6, 21.
Partículas collectionis exhibent codices
Ρ = Vaticanus 1455 bomb, s.xiiii. egi de hoc codice t. π ι, 2 p. vim sq. inde a
f· 235r — f· 234" uacuum est — habet epistulam Iohannis Constantinopolitani ad
Iohannem Hierosolimitanum [5, 28 p. 76] ; epistulam eiusdem Iohannis ad Epiphanium
Tyrium [5, 29 p. 77]; responsum Iohannis Hierosolimitani ad Iohannem Constantino-
politanum cum subscriptionibus [5,30 p. 77] ; f. 237" epistulam Epiphanii Tyrii ad
synodum Constantinopoli peregrinantem cum subscriptionibus et acclamationibus
[5, 31. 32 p. 80]; terminatur in p. 90, 25. proxime accedit ad Oav siue ad Ov.
Β = Barberinus 578 olim Sinaiticus s. xi. de eo latius egi t. 11 1, 2 p. vu sq.
post Chalcedonensia quae illic enumeraui, habet f. 237:
σύνοδος ε. άναγινώσκεται ή σύνοδος αύτη κυριακήι τών άλακτών [cf. 1. c. ρ. νπ9]
όροσ τήσ άγίασ και μεγάλησ συνόδου τήσ κατά τήν βασιλίδα συνελθούσησ πόλιν κατά
του δυσσεβοΟσ σευήρου καί τών τά δμοια αύτώι φρονησάντων αιρετικών
Ό αγιότατος καί μακαριότατος πατριάρχης Μηνάς είπεν ή συμπαροΰσα — είπά-
τω [p. no, 8/9]: —
Ή άγία σύνοδος είπεν Ει καί τι νεώτερον — ψυχαΐσ ένιέντα [p. no, — 1x3, 17]·
secuntur acclamationes fere eaedem atque eae quas transcripsi t. 11 1. c. p. vin; in fine
adduntur ήμεΐσ δέ τήν ευσεβή πίστιν κρατοϋντεσ τον εν τριάδι θεόν ημών άπαύστωσ
δοξά^ομεν νύν καί αεί καί εισ τούσ αίώνασ τών αιώνων, αμήν.
Eadem extant in cod. Vallicelliano F 22 s.xv, de quo cf. quae exposui t. n 1. c.
p. vu.
D = codex Vaticanus bomb. s. xim. est codex Nicetae Choniatae siue Acominati,
cf. inscriptio quae extat fol. 1 δογματική πανοπλία του χωνιάτου, sequi tur longa in-
scriptio, cuius finem faciunt καί ετερα τινά πονηθέντα παρά του σεβαστού νικήτ(α) του
χωνιάτ(ου) τοΰ καί γεγονότος επί τών κρίσεων εφόρου γενικού επί του (secuntur littenie
ligatae quas non extrico), ε'πειτα δέ καί λογοθέτου τών σεκρέτων. ibi extant
Brought to you by | Stockholms Universitet
Authenticated
Download Date | 9/6/15 10:58 AM
Vili PRAEFATIO
f· 253Γ ψηφοσ επιφανίου πατριάρχου Κωνσταντινουπόλεως καί τής ενδημούσης
συνόδου κατά σεβήρου και jcoópa καί πέτρου: •— inc. Ή ενδημούσα άγία σύνοδος εΐπεν
εΐ καί τι νεώτερον — ή ασέβεια αΰτου [p. no, 24—ili, 28]
f. 254- ψήφοσ μηνά πατριάρχου κατά σεβήρου καί πέτρου καί ^ωόρα: — inc.
Ό άγιώτατοσ καί μακαριώτατος οίκουμενικόσ άρχιεπίσκοποσ καί πατριάρχησ μηνδσ
είπεν ΐωάννου του θεσπεσίου — ψυχαίσ ενιέντα [ρ. ιιι, 29—ΙΙ3, *7]
f. 255" άναθεματισμόσ άνθίμου μητροπολίτου τραπε^οϋντοσ: — inc. Πολλών
παραβάσεων — καθολικού προσηγορίασ [ρ. 178, ι8 — ι8ο, 14]
f. 257Γ ó άγιώτατος καί μακαριώτατοσ οίκουμενικόσ άρχιεπίσκοποσ και πατρι-
άρχησ μηνδσ είπε: του σρσ ήμών ιυ χυ —καί ημείςκατακρίνομεν: — αί ύπογραφαί [ipsae
subscriptiones desunt] : — [p. 180, 15 — 182, 6]
f. 258" ή διάταξισ ίουστινιανοϋ βασιλέως κατά άνθίμου σεβήρου πέτρου καί
3coópa: — inc. έν ονόματι δεσπότου ιυ χυ — τήσ βασιλείασ κεκυρωμένα: — ή θεία υπο-
γραφή: — [ρ. Hg, 26 — 123, 12]
sequitur epistula Iohannis Hierosolimorum ad Iohannem Constantinopolitanum
[5, 28 p. 76], qua iam non usus sum, et florilegium dogmaticum copiosum, f. 302' περί
τής εκτησ συνόδου.
Ceteri codices quos adhibui, non collections Sabbaiticae ipsius, sed singularum
partium sunt, de codice Borbonico 11 Β ΐ5 bibliothecae Neapolitanae anathematismos
habente, qui in fine sunt edicti contra Origenem, egi 1.1 1, 1 ρ. χ sq.
De ceteris codicibus, qui ab ipsa collectione alieni sunt, sub iis agetur capitibus,
ad quae pertinent.
II DE COLLECTIONIS TEMPORE ATQVE INTENTIONE
Inter ea quae continet collectio Sabbaitica, latissimum occupant spatium gesta
synodi quae iussu Iustiniani a. 536 Constantinopoli contra Anthimum neque minus
contra Seuerum Petrum Zooran congregata est, ultimum locum obtinet edictum contra
Origenem, quod ab eodem imperatore ad Menam Vigilium Zoilum Petrum patriarchas
[cf. 208, 18 sq.] destinatum Hierosolimisque menseFebruario a. 542 publice propositum
est teste Cyrillo Scythopolitano in uita Sabae 86 p. 192, 13 editionis meae [Texte u.
Unters. 49, 2]. inter synodum illam anni 536 edictumque contra Origenem artum ex-
tare rerum hominumque conexum demonstraui in libro quem modo commemoraui,
p. 388 sq., quae hic quam breuissime repeto, magnam partem imprimis eorum quae
ab illa synodo anno 536 contra Seuerum et consortes decreta atque ab Iustiniano per
constitutionem quae extat et 5, 41 p. 119 sq. et in Nouella 42, sancita sunt, habuerunt
monasteriorum quae erant in deserto sub Hierosolima, apocrisiarii qui uel ante synodum
inde ab anno 535 Constantinopoli peregrinabantur. delegati erant partim ex lauris
Magna et Noua, quas Sabas multis annis ante condiderat, qua de causa olim [Zeitschr.
f. neutestamentl. Wissensch. 25 p. 75] collectionem monachis Sabbaiticis attribuì atque
Sabbaiticam nuncupare pergo, quamuis hoc nomen non ex omni parte aptum congruum-
que interim intellexerim. nam non Sabae tantum Magna et Noua Laura, sed etiam
alia quae Sabas ipse non condiderat, apocrisiarios delegauerunt monasteria Theodosii,
Martyrii, Firmini, turrium in campis qui ad ostium Iordanis sunt, quae paene omnia
Origeniastae ex Noua Laura, antiquo suo seminario, diuagati occupauerunt, quorum
duces inter delegatos illos extiterunt duo Νεολαυριώται, Leontius cognomineByzantius
Theodorusque Ascidas atque pro mercede strenuae operae quam in synodo anni 536
Brought to you by | Stockholms Universitet
Authenticated
Download Date | 9/6/15 10:58 AM
PRAEFATIO Villi
defensioni synodi Chalcedonensis [cf. Cyrilli uit. Sabae 83 p. 188, 28] uel ut accuratius
secundum illorum temporum dictionem loquar, quattuor synodorum contra Seueri
machinationes dederunt, gratiam acceperunt imperatorie illos familiaritate intima
dignati Theodorumque etiam ad archiepiscopatum Caesareae Cappadociae promo-
uentis. at Gelasius anticus Sabae discipulus, qui statim post synodum autumno a. 536
Magnae Laurae praepositus est [Cyrill, uit. Sabae 84 p. 189, 13], pro recta fide non con-
tra Seuerum tantum Acephalosque, sed etiam fortius contra Origeniastas certandum
esse ratus quadraginta Origeniastas de Magna Laura eiecit. inde acris exorta est rixa
inter monachos deserti Hierosolimitani, dum initio a. 542 Origeniastarum machina-
tiones supprimere uisum est Iustiniani edictum contra Origenem. éclogas et ex patri-
bus et ex ipso Origene desumptas quibus pro disputationis fundamentis imperator
utitur, ueri non est dissimile suppeditatas esse libello quem Gelasius et Sophronius prae-
positus Theodosii coenobio obtulerunt Petro patriarchae Hierosolimitano atque ille ad
imperatorem destinauit. huius duplicis aduersus Seuerum Acephalosque et Origeniastas
certaminis monumentumessecollectionem quam appellauiSabbaiticam, ante plus decern
annos probasse mihi uisus sum et nunc uideor, ñeque casu accidisse putauerim, ut col-
lectio statim post initium exhibeat ilium ipsum locum Basilii quo Theodorus episcopus
Petrae olim monachus coenobii Theodosiani prooemium encomii in Theodosium deco-
rauit. facilis probabilisque igitur coniectura esse uidetur collectionem Gelasii Sophro-
niique auspiciis compositam esse siue ipso anno 542 siue non multo postea, nam simul
atque Theodorus inuitus edicto subscripsit, imperatorem theologi laureae infeliciter
studiosum callidissima machinatione quaestioni impli'cauit trium capitulorum, quae
contra imperatorem non aliter quam ipsam synodum Chalcedonensem defendenda
sibi esse Gelasius et Petrus patriarcha censuerunt. huius uero inutilis uanique conatus
in collectione ne minimum quidem extat uestigium, immo apte iusteque earn puram
putam apologiam synodi laudemque Iustiniani illam uindicantis dixeris. mira est
gestorum synodalium dispositio. priore loco posita est ultima actio qua Seueri et con-
sortes condemnantur, secundo quattuor priores de Anthimo, quibus praemittitur Iustini-
ani constitutio [p. 125, 5—7], etsi posterior est ultima actione, quae omnibus ceteris in
collectione praecedit. cuius inconcinnitatis explicatio est haec quod prior gestorum in
collectione pars exhibet ipsa gesta synodi Constantinopolitanae, altera gesta synodi Hie-
rosolimitanae in qua lectae atque receptae sunt actiones de Anthimo, praemissa autem
est, sicut dixi, Iustiniani constitutio qua uniuersa synodus Constantinopolitana sancita
est. confirmatur igitur opinio quam supra exposui collectionem in Palaestina esse com-
positam, sed oboritur quaestio quomodo factum sit ut ultima actio contra temporum
ordinem praeponeretur. quod non casu quodam contigisse, sed certo quodam collectoris
Consilio institutum esse apparet ex capitulatione quae gestis 5, 1. 2 p. 25, 28 sq. prae-
missa est, et scholio 5, 3 quo actionum synodalium constitutionisque tempora accurate
notantur. res ipsae ita processerunt. postquam apocrisiarii monasteriorum deserti
Hierosolimitani constitutionem quae d. 6. m. Aug. a. 536 ab imperatore subscripta est
[p. 123, 14] et Menae patriarchae litteras [5, 48] quibus adiuncta sunt gesta syno-
dalia [p. 125, 1], Hierosolima portauerunt [p. 123, 28], congregata est Hierosolimis
a Petro patriarcha synodus episcoporum trium Palaestinarum d. 19. m. Sept. 536
[p. 123, 16 sq.] atque lectae sunt ilio die constitutio et quattuor actiones priores synodi
Constantinopolitanae, dilata est in alium diem lectio ultimae actionis, quippe quae
dudum nota sit patriarchae episcopisque Palaestinis [p. 125, 32]. facile suppletur gesta
ultimae actionis statim post illius diem, qui erat d. 4. m. Iun. a. 536, ab apocrisiariis
monasteriorum deserti Hierosolimitani ad Petrum patriarcham Hierosolima esse desti-
Acta conciliorum o«cumenicorum. Tom. Ill t>
Brought to you by | Stockholms Universitet
Authenticated
Download Date | 9/6/15 10:58 AM
χ PRAEFATIO
nata, antequam ipsi redierunt constitutionem uniuersaque gesta portantes, quoniam iis
Petroque patriarchae condemnationis magis intererat Seueri et consortium quam An-
thimi. eandem ob causam is qui collectionem composuit, ipsa ultimae actionis gesta
priore posuit loco, actiones de Anthimo ita distulit ut synodo Hierosolimitanae in-
sererentur. ceterum etiam ultra progressus esse uidetur. toti collectioni inscripta sunt
Πρακτικά τησ άγίασ ττέμτττησ συνόδου τησ έν κωνσταντινουττόλει ττραχθείσησ [breuius
τησ έν κωνσταντινουττόλει άγίασ πέμτττησ συνόδου Oe] ; quae inde in I deriuatae sunt
quattuor librorum inscriptiones, nullius sunt usus, nisi eius ut illam quam modo ex-
scripsi, antiquitus esse traditam manifestent, ñeque dubium est quin ab ipso ilio qui
collectionem composuit, inscriptio sit concepta, ñeque enim quisquam ausus esset
synodum anni 536 quintam dicere, si praecessisset synodus quinta uniuersalis anni 553 ;
collectionem uero ilia antiquiorem esse cum ex eis quae supra exposui, constat, tum inde
quod edictum anni 542 contra Origenem exhibet neque decreta concilii uniuersalis
contra Origenem Didymum Euagrium. monachi igitur deserti Hierosolimitani qui
collectionem composuerunt quamquam non eo progressi sunt, ut synodum appellarent
uniuersalem, tamen earn quattuor conciliis adnumerarunt uniuersalibus non sine quadam
ratione, quoniam non sicut moris erat in synodis episcoporum Constantinopoli peregri-
nantium, a patriarcha solo, sed iussu imperatoris congregata est, quod in uniuersalibus
conciliis fieri solebat; cf. p. 29, 22. 30, 4 sq. 128,17 et formulam quae praescribi solet
catalogo episcoporum qui adfuerunt [e. g. p. 27, 17] συνεδρευόντων αύτώι [patriarchae
Menae] και συνακροωμένων κατά ευσεβή κέλευσιν του φιλοχρίστου και θεοφυλάκτου ημών
βασιλέως Ιουστινιανού των όσιωτάτων και θεοφιλέστατων έπισκόπων. numero quinto
autem illam synodum dignati sunt, quoniam ultima actione praecipue per ea quae ex
eis quae Constantinopoli a. 518 gesta sunt, relecta et inserta id actum est ut auctoritas
quattuor synodorum Nicaenae Constantinopolitanae Ephesenae prioris Chalcedonensis
contra Acephalos firmaretur. pro qua auctoritate uel sub Anastasio imperatore a. 516
contra Seuerum acriter certarunt monachi deserti Hierosolimitani, quando Theodosius
exclamauit coram magna multitudine Hierosolimis congregata [Cyrill, uit. Sabae 56
p. 152, 4] : είτις où δέχεται τσς τέσσαρας συνόδους ώς τα τέσσαρα ευαγγέλια, έστω ανά-
θεμα. similiter in supplicatione siue contestatione a Theodosio Sabaque ad Anastasium
destinata scriptum est [1. c. 57 p. 155, 18] iv φρόνημα και μίαν ιτίστιν έχοντες άπαντες οι
της αγίας γης ταύτης οίκήτορες τέσσαράς τε άγίας συνόδους εύαγγελικώι χαρακτηρι τετι-
μημένας όμοδόξους έν ένί ττνεύματι καί φρονήματι άσμένως δεξάμενοι.
Etiam diu post concilium uniuersale quintum synodus Constantinopolitana a. 536
quinta dicta est in synodico codicisBarberini 578, cf.suprap.viinescio an ex hacambi-
guitate orta sit consuetudo utriusque synodi gesta in unum coniungendi, cuius consue-
tudinis exempla sunt descriptiones gestorum concilii quinti quae extant in definitione
synodi iconoclastarum anni 757 [L vu 421 = Μ χιιι 236] et apud Photium in biblio-
theca cod. 18. denique non absona mihi uidetur esse coniectura exemplar Graecum
gestorum concilii uniuersalis quinti ea de causa periisse, quod extabat collectio Sabba-
tica titulo quintae synodi decorata.
Cum ab iis qui gesta conciliorum Epheseni et Chalcedonensis redegerunt, ut in
publicum ederentur, mos esset introductus ipsis gestis epistulas uel alia quae apta
uidebantur, praemittere, etiam ii qui collectionem Sabbaiticam instituerunt, initio
quattuor scripta uarii generis initio ante gesta synodi anni 536 collocarunt. atque primo
quidem loco exhibetur Gregorii episcopi Neocaesariensis confessio. meum erat officium
textum edere qualem habuit collectio, neque ipsam confessionem recensere, quod fieri non
potuit nisi codicibus plurimis adhibitis non confessionis tantum, sed etiam uitae Gre-
Brought to you by | Stockholms Universitet
Authenticated
Download Date | 9/6/15 10:58 AM