Table Of ContentÖZET
Yılmaz, Ömer, PKK Terör Örgütünün Siyasal Alan ve Legalleşme Faaliyetleri (1975–
2006), Yüksek Lisans Tezi, Danışman: Doç. Dr. İhsan Bal, 300 s.
PKK terör örgütü, 1984 yılında gerçekleştirmiş olduğu Eruh ve Şemdinli baskınları
ile birlikte Türkiye’nin ulusal güvenliğine yönelik en ciddi tehdit kaynağı haline
gelmiştir. 1984 yılından önceki dönem de göz önünde bulundurulduğunda 30 yılı
aşkın bir süredir faaliyetlerini devam ettiren örgüt, 2006 yılı sonuna kadar yaklaşık
6.000 güvenlik görevlisinin şehit olmasına, bir o kadar sivilin katledilmesine ve
24.000’den fazla teröristin hayatını kaybetmesine sebep olmuştur. Sadece sebep
olunan can kaybı ile bile Türkiye’nin iç siyasal, sosyal, kültürel ve ekonomik
dinamiklerini sarsıntıya uğratan bu terör hareketi, ayrıca doğrudan veya dolaylı
olarak Türkiye’nin dış politikasının şekillenmesine etki etmiştir.
Türkiye ise PKK terörü ile mücadelesinde, diğer sebeple birlikte, hem böyle bir
tehdide hazırlıksız yakalanması hem de yaşanan bölgesel gelişmeler sebebi ile 1994
yılına kadar göreceli olarak başarısız olmuş ve terör örgütünün önemli kazanımlar
elde etmesine mani olamamıştır. 1994 yılından itibaren ise güvenlik güçlerinin
strateji değişikliği ile silahlı mücadele alanında önemli başarılar sağlanmış ve bu
başarılar 1999 yılında terör örgütü liderinin yakalanması ile zirveye çıkmıştır. Ancak
bu gelişmeler, Türkiye’nin PKK terör örgütü ile mücadeleyi salt güvenlik merkezli
olarak ele alması ve siyasal alanda faaliyette bulunma inisiyatifini terör örgütüne terk
etmesi sonucunu doğurmuştur.
Türkiye’nin PKK terör örgütü ile mücadelesinde kesin sonuç alabilmesi ise silahlı
mücadele alanında elde edinilen kazanımların diğer alanlarda geliştirilecek sağlıklı
politikalarla desteklenmesine bağlıdır. Özellikle liderinin yakalanmasından sonra
terör örgütünün söylem değiştirdiğini iddia ettiği ve legalleşme faaliyetlerini arttırdığı
bir dönemde PKK terör örgütü ile siyasal alanda yürütülecek mücadelenin ilk
adımını, PKK’nın bu alanda hangi faaliyetleri, nasıl ve hangi amaçlarla
yürüttüğünün ve kendisini, özelde müzahir hedef kitlesine ve genelde uluslararası
kamuoyuna nasıl lanse ettiğinin tespit edilmesi oluşturmaktadır.
i
ABSTRACT
Yılmaz, Ömer, The Legalization and Political Field Activities of PKK (1975-2006),
Master’s Thesis, Supervisor: Assoc. Prof. Dr. İhsan Bal, 300 p.
The terrorist group, PKK, emerged as the most serious threat against the national
security of Turkey after the Eruh and Semdinli raids in 1984. The terrorist group,
which has been waging a terror campaign for thirty years – when the period
preceding 1984 was also taken into consideration – claimed lives of nearly 6.000
members of security forces, as many civilians and more than 24.000 terrorists until
the end of 2006. Just with those casualties sustained, this terrorist campaign
traumatized the domestic political, social, cultural and economic dynamics of Turkey
and also affected her foreign policy, directly or indirectly.
Until 1994, Turkey remained relatively failed in the fight against PKK terrorism, inter
alia, due to having caught unprepared for such a threat and the regional
developments and could not avoid the PKK earn substantial advantages. Together
with the strategy changes of the security forces, significant achievements were gained
in the field of armed struggle and these achievements reached their climax in 1999
with the capture of the terrorist group’s leader. However, these developments caused
Turkey to undertake the fight against PKK with a military-only strategy and to leave
the superiority of initiative to the terrorist group in the political field.
The absolute victory of Turkey in the fight against PKK terror mainly depends on
supporting the achievements in the field of armed struggle with proper corroborative
policies in the other fields. The determination of by which means, how and why PKK
acts in the political field and how it presents itself, particularly to its core target group
and generally to the international community would be the first step of the fight
against PKK in the political field, especially in a period in which the group has
claimed to change its arguments after the capture of its leader and has sped up the its
legalization efforts.
ii
ÖNSÖZ
Otuz yılı aşkın bir süredir yürütülen ancak ihtiva ettiği eksiklikler sebebi ile bugün dâhi
devam eden PKK terörü ile mücadeleye ufak da olsa bir katkı sağlama amacına yönelik
olarak hazırlanan bu tez, bu yolda canlarını veren tüm şehitlerimize ve yaralanan tüm
gazilerimize ithaf olunur.
Tez çalışmaları sırasında desteklerini sürekli yanımda hissettiğim başta tez danışmanım
Doç. Dr. İhsan Bal olmak üzere Polis Akademisi’nin kıymetli öğretim üyelerine, Polis
Akademisi ve Genel Kurmay Başkanlığı Terörle Mücadele Mükemmeliyet Merkezindeki
mesai arkadaşlarıma ve aileme teşekkürlerimi sunarım.
Ne var ki, en sıkıntılı anlarımda varlıkları ve duruşları ile beni tekrar tekrar motive
eden sevgili babam Ali Yılmaz, muhterem hocam Prof. Dr. Halil İbrahim Bahar, değerli
büyüğüm Binbaşı Ergün Erün ve bu gerçeği gülerek reddedip teveccüh gösteren bir-iki
can yoldaşım olmasa bu tez hazırlanamazdı.
Ömer Yılmaz
iii
İÇİNDEKİLER
ÖZET................................................................................................................................i
ABSTRACT.....................................................................................................................ii
ÖNSÖZ...........................................................................................................................iii
İÇİNDEKİLER..............................................................................................................iv
TABLOLAR...................................................................................................................vi
GRAFİK VE ŞEMALAR.............................................................................................vii
KISALTMALAR.........................................................................................................viii
GİRİŞ...............................................................................................................................1
BÖLÜM I
PKK TERÖR ÖRGÜTÜNÜN KURULUŞU................................................................8
1.1. Örgütün Kurulduğu Ortam, Fikrî Temellerinin Atılması ve Altyapı Çalışmaları
(1972–1978)..................................................................................................................8
1.1.1. Dönemin Özellikleri.......................................................................................8
1.1.2. Abdullah Öcalan’ın Dönem İçindeki Faaliyetleri ve Örgütün Temellerinin
Atılması...................................................................................................................10
1.2. PKK’nın Kurulması ve Yurt Dışına Çıkış (1978–1980).....................................18
1.3. Kurucu Belgeler Işığında PKK Tanımlaması......................................................26
BÖLÜM II
KURULUŞUNDAN 1999’A PKK İDEOLOJİSİ VE
SİYASAL ALAN FAALİYETLERİ...........................................................................32
2.1. PKK Terör Örgütünün İdeolojisi.........................................................................35
2.2. Siyasallaşma Çalışmalarının İlk Durağı - Silahlı Mücadele Stratejisi.................43
2.2.1 Hazırlık Safhası (1980–1984)........................................................................43
2.2.2. Uzun Süreli Halk Savaşı Stratejisi (1984–1998)..........................................52
2.3. PKK Terör Örgütünün Siyasallaşma Çabalarının Temeli Olarak Cephe
Faaliyetleri..................................................................................................................66
2.3.1. Basın-yayın faaliyetleri.................................................................................69
iv
2.3.2. Yurt dışı faaliyetleri - Avrupa’ya Açılım ve Uluslararası Destek Bulma.....72
2.3.3. Legal alan faaliyetleri...................................................................................96
2.3.3.1. Siyasi parti faaliyetleri ve Halkın Emek Partisi.....................................97
2.3.3.2. Demokrasi Partisi.................................................................................101
2.3.3.3. Halkın Demokrasi Partisi.....................................................................103
BÖLÜM III
ÖCALAN'IN YAKALANMASINDAN 2007 YILINA PKK’DA İDEOLOJİK VE
STRATEJİK DEĞİŞİKLİKLER VE SİYASAL ALAN FAALİYETLERİ.........110
3.1. Abdullah Öcalan’ın Yakalanması ve Mahkeme Süreci (1998–1999)...............110
3.2. Öcalan’ın AİHM Savunmaları Çerçevesinde İdeolojik Stratejik Değişiklikleri
(1999–2007)..............................................................................................................113
3.2.1.Demokratik Cumhuriyet Tezi......................................................................114
3.2.2. Demokratik Cumhuriyet Tezinin Güncellenmesi, “Devlet”in Reddi” ve
Demokratik Ekolojik Toplum Paradigması..........................................................120
3.3. Öcalan’ın Strateji Değişikliklerinin PKK Terör Örgütüne Yansımaları...........133
3.3.1. Altı ve Yedinci Kongrelerdeki Gelişim......................................................133
3.3.2. Sekizinci Kongre ve KADEK’in kurulması...............................................139
3.3.3. Dokuzuncu Kongre ve Kongra-Gel'in kurulması.......................................146
3.3.4. Yeni PKK’nın İlanı.....................................................................................159
3.3.5. KONGRA-GEL III. Genel Kurul Toplantısı ve Kürdistan Demokratik
Konfederalizm Sözleşmesi...................................................................................166
3.4. Yakalanma Sonrası Süreçte PKK Cephe Faaliyetleri........................................174
3.4.1. Kitlesel faaliyetler.......................................................................................177
3.4.2. Basın-yayın faaliyetleri...............................................................................194
3.4.3. Yurt dışı faaliyetleri....................................................................................200
3.4.4. Siyasi parti faaliyetleri................................................................................214
DEĞERLENDİRME VE SONUÇ.............................................................................237
KAYNAKÇA...............................................................................................................252
v
TABLOLAR
Tablo 1 1995 Seçimlerinde HADEP’in Batı illerinden aldığı oy sayısı ve
oranlarını gösterir tablo..........................................................................106
Tablo 2 1995 Seçimlerinde HADEP’in Doğu ve Güneydoğu Anadolu
Bölgelerinde aldığı oy sayısı ve oranlarını gösterir tablo……………..106
Tablo 3 AİHM’de PKK propagandası içeren kararların Sözleşme maddelerine
ve ileri sürülen iddialara göre değerlendirilmesi………………………206
Tablo 4 1999 Seçimlerinde HADEP’in Batı illerinden aldığı oy sayısı ve
oranlarını gösterir tablo………..………………………………………217
Tablo 5 1999 Seçimlerinde HADEP’in Doğu ve Güneydoğu Anadolu
Bölgelerinde aldığı oy sayısı ve oranlarını gösterir tablo…………......217
Tablo 6 2002 Seçimlerinde DEHAP’ın en çok oy aldığı illerde oy
oranlarının önceki seçimlerle karşılaştırmasını gösterir tablo………...224
vi
GRAFİK VE ŞEMALAR
Grafik 1 PKK terör örgütünün yıllara göre eylem sayıları (1984-1999)…………66
Grafik 2 2002 Seçimlerinde DEHAP’ın bazı illerde aldığı oy sayılarının
önceki seçimlerle karşılaştırılması…………………………………….225
Şema 1 KONGRA-GEL Kuruluş Kongresi Neticesinde Örgüt
Yönetim Şeması……………………………….………………………158
Şema 2 Kürdistan Demokratik Konfederalizmi Sistemini
oluşturan kurumlar…………………………………………….………172
vii
KISALTMALAR
AB Avrupa Birliği
ABD Amerika Birleşik Devletleri
ABGS Avrupa Birliği Genel Sekterliği
ADYÖD Ankara Yüksek Öğrenim Kültür Derneği
a.g.a. adı geçen adres
a.g.e. adı geçen eser
a.g.k. adı geçen karar
a.g.m. adı geçen makale
AİHK Avrupa İnsan Hakları Komisyonu
AİHM Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi
AKPM Avrupa Konseyi Parlamenterler Meclisi
ANF Fırat Haber Ajansı
ASALA Ermenistan’ın Özgürlüğü için Gizli Ermeni Ordusu
ASF Avrupa Sosyal Forumu
BEL-KOM Belçika Kürt Dernekleri Federasyonları
BSP Birleşik Sol Parti
CIA Merkezi Haberalma Teşkilatı (ABD)
CIK Kürdistan İslam Toplumu
CPT Avrupa İşkenceyi İzleme Komitesi
CVRIA Avrupa Adalet Divanı ve Avrupa Toplulukları İlk Derece
Mahkemesi
DDKO Doğu Devrimci Kültür Ocakları
DDP Demokratik Değişim Partisi
DEHAP Demokratik Halk Partisi
DEMOS Demokratik Uzlaşma ve Kürt Sorununda Çözüm Girişimi
DEP Demokrasi Partisi
DGM Devlet Güvenlik Mahkemesi
DİE Devlet İstatistik Enstitüsü
DTH Demokratik Toplum Hareketi
DTP Demokratik Toplum Partisi
viii
ECHR Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi
EGM Emniyet Genel Müdürlüğü
EMEP Emeğin Partisi
ERNK Kürdistan Ulusal Kurtuluş Cephesi
FED-BIR Britanya Kürt Dernekleri Federasyonları
FED-KOM Hollanda Kürt Dernekleri Federasyonları
FEKAR-KURDISTAN İsviçre Kürt Dernekleri Federasyonları
FEYKA-KURDISTAN Fransa Kürt Dernekleri Federasyonları
FEY-KOM Avusturya Kürt Dernekleri Federasyonları
FEY-KURD Danimarka Kürt Dernekleri Federasyonları
FHDC Filistin Halk Demokratik Cephesi
FHKC Filistin Halk Kurtuluş Cephesi
FKÖ Filistin Kurtuluş Örgütü
HADEP Halkın Demokrasi Partisi
HEP Halkın Emek Partisi
HPG Halk Savunma Güçleri
HRK Kürdistan Kurtuluş Birliği
ITC Irak Türkmen Cephesi
İDB İstihbarat Daire Başkanlığı
İEM İstanbul Emniyet Müdürlüğü
İHD İnsan Hakları Derneği
İ-KDP İran-Kürdistan Demokrat Partisi
KADEK Kürdistan Özgürlük ve Demokrasi Kongresi
KARSAZ Kürt İşverenler Birliği
KAWA Kürdistan Proleterya Birliği
KDP Kürdistan Demokrat Partisi (Irak)
KHRP Kürt İnsan Hakları Projesi
KJB Yüksek Kadınlar Birliği
KKK Kürdistan Demokratik Konfederalizmi
KNK Kürdistan Ulusal Kongresi
KONGRA-GEL Kürdistan Halk Kongresi
KON-KURD Avrupa Kürt Dernekleri Konfederasyonu
ix
KUK Kürdistan Ulusal Kurtuluşçuları
KYB Kürdistan Yurtseverler Birliği
MHA Mezopotamya Haber Ajansı
MİT Milli İstihbarat Teşkilatı
MKM Mezopotamya Kültür Merkezi
NATO Kuzey Atlantik Anlaşması Örgütü
OJ Resmi Gazete (AB)
ÖDP Özgürlük ve Dayanışma Partisi
ÖTP Özgür Toplum Partisi
PÇDK Demokratik Çözüm Partisi (Irak)
PJA Özgür Kadın Partisi
PJAK Kürdistan Özgür Yaşam Partisi (İran)
PKK Kürdistan İşçi Partisi
PRD Demokratik Kurtuluş Partisi
PWD Yurtsever Demokratik Parti
PYD Demokratik Birlik Partisi (Suriye)
RMMK Doğu Kürdistan İnsan Hakları Örgütü
s. sayfa
SBKP (B) Sovyetler Birliği Komünist Partisi (Bolşevik)
SDP Sosyalist Demokrasi Partisi
SHP Sosyal Demokrat Halkçı Parti (2. Bölüm)
SHP Sosyal Demokrat Halk Partisi (3. Bölüm)
SİP Sosyalist İktidar Partisi
SP Sosyalist Parti
TAKSAV Toplumsal Araştırmalar Kültür ve Sanat için Vakıf
TDK Türk Dil Kurumu
TEMÜH Terörle Mücadele ve Harekât Daire Başkanlığı
THKP/C Türkiye Halk Kurtuluş Partisi/Cephe
TİKKO Türkiye İşçi Köylü Kurtuluş Ordusu
TİP Türkiye İşçi Partisi
TKP/ML (B) Türkiye Komünist Partisi/Marksist-Leninist (Bolşevik)
TÖİP Kürdistan Öncü İşçi Partisi
x
Description:yöneticilerinin kitap ve açıklamaları, örgüt mensuplarının anıları ve PKK'nın
yayın organları olan özellikle Serxwebun dergisi, örgüte müzahir internet siteleri
ile