amasya yatırım rehberi

28 Pages·2014·6.78 MB·Turkish

Amasya Yatırım Rehberi
A M A S Y A
Y A T I R I M
REHBERİ
Orta Karadeniz Kalkınma Ajansı Amasya Yatırım Rehberi
İÇİNDEKİLER
ÖNSÖZ ..................................................................................................................4
AMASYA İLİ GENEL BİLGİLER .......................................................................6
ULAŞIM .................................................................................................................9
EĞİTİM ................................................................................................................11
SAĞLIK ...............................................................................................................12
TARIM .................................................................................................................13
TİCARET VE SANAYİ ......................................................................................16
ÖNCELİKLİ SEKTÖRLER ................................................................................20
GIDA ÜRÜNLERİ VE İÇECEK İMALATI ..............................................20
MADENCİLİK VE TAŞOCAKÇILIĞI İLE
TAŞA TOPRAĞA DAYALI SANAYİ ......................................................21
BAŞKA YERLERDE SINIFLANDIRILMAMIŞ MAKİNE VE
TEÇHİZAT İMALATI .................................................................................24
DIŞ TİCARET .....................................................................................................25
YENİLENEBİLİR ENERJİ ................................................................................28
KÜLTÜR VE TURİZM .......................................................................................29
NEDEN AMASYA?...........................................................................................40
BUNLARI BİLİYOR MUSUNUZ? ..................................................................43
TEŞVİK VE DESTEKLER ..................................................................................44
MÜRACAAT İÇİN GEREKLİ BELGELER .....................................................50
AMASYA YATIRIM DESTEK OFİSİ ..............................................................51
Orta Karadeniz Kalkınma Ajansı Amasya Yatırım Rehberi
ÖNSÖZ
Amasya, Yeşilırmak Vadisi’nin bereketli toprakları
üzerinde kurulmuş, 8.500 yıldır bulunduğu tarih sah-
nesinden çekilmeden, ya da bu sahnedeki önemini
yitirmeden, geçmişi geleceğe taşıyan sayısız kültür
değerinin saklandığı, ev sahipliği yaptığı uygarlıkla-
rın önemli bilim, kültür ve idari merkezi olmuş nadi-
de bir şehirdir. Altyapısını bu kültürel ve tarihi doku
üzerine inşa ederek, kendine özgü bir gelişme mo-
deli oluşturmayı başaran Amasya, bugün de, ulusal
ve uluslararası yol güzergahları üzerindeki konumu,
tarihsel bilgi birikimi, zengin hammadde kaynakları,
yatırım ve yatırımcı dostu altyapısı ile teşvik olanakla-
rının yarattığı önemli bir potansiyele sahiptir.
Amasya Yatırım Rehberi, tarım, kültür turizm ve sa-
nayideki markalarıyla uluslararası ölçekte rekabet
etmeyi hedefleyen ilimizin bu zengin potansiyeline
farkındalık yaratmak ve tanıtım faaliyetlerinde kul-
lanılmak üzere hazırlanmıştır. Yerel potansiyelleri
harekete geçirmenin kalkınma sürecinde belirleyici
olduğu küreselleşme koşullarında, katma değeri yük-
sek ürünler ve uluslararası pazarların gerektirdiği sa-
nayi altyapısıyla Amasya’nın; bölgemiz ve ülkemizin
kalkınmasında stratejik bir rol üstleneceği inancını
taşırken, bu rehberin yatırımcılar ve ilgili tüm aktör-
ler için önemli bir kaynak olmasını diliyorum.

TARIM, KÜLTÜR TURİZMİ VE SANAYİDEKİ MARKALARIYLA
İ. Halil ÇOMAKTEKİN
ULUSLARARASI ÖLÇEKTE REKABET EDEN
Amasya Valisi

AMASYA
5
-
4
Orta Karadeniz Kalkınma Ajansı Amasya Yatırım Rehberi
Gümüşhacıköy ve Hamamözü ilçe- Rüzgâr; İl genelinde hâkim rüzgâr
leri daha kuzeyde olmaları sebe- yönü Kuzeydoğudan esen poyraz
biyle Bölgenin genel iklim özellik- rüzgârıdır. Amasya kentinin to-
lerini yansıtmakla birlikte en çok poğrafik özellikleri nedeniyle 1.
yağış alan ilçe Taşova’dır. Merkez derece hâkim rüzgâr yönü (NNW)
İlçe, Taşova ve Göynücek İlçeleri Kuzey, kuzeybatı olarak öne çık-
daha çok karasal iklim özelliğine maktadır. Ortalama rüzgâr hızı 1,6
yakınlığı ile dikkat çekmektedir. m/sn olup, yıllık ortalama kuvvetli
rüzgarlı gün sayısı 44 gün, yıllık or-
Yağış; İl Merkezinde 1937 Yılın-
talama fırtınalı gün sayısı ise 7 gün-
dan bu yana ölçümler yapılmakta
dür. En kuvvetli rüzgâr 24.09.1996
olup, son 36 yıllık ortalama yağış
Merkez ilçede 457,7 mm, Mer- tarihinde Kuzeybatıdan 36,0 m/sn
zifon’da 445,6 mm, Gümüşhacı- hızıyla kayıtlara geçmiştir.
köy’de 449,6 mm, Taşova’da 502,0 Bitki Örtüsü; Amasya İli merkez
mm, Göynücek’ te ise 337,2 mm ilçedeki ormanlar büyük ölçüde
8.500 YILDIR Anadolu’nun Bağdatı, Şehirlerin İn- dığı dört bir yanına dağılmış zengin
olarak kaydedilmiştir. Akdağ bölgesinde yayılış göster-
cisi, Alimler Merkezi ve Şehzadeler kültür mirasıyla, Türkiye’nin ve dün-
CAZİBE Sıcaklık; İl Merkezinde yıllık or- mekte, yükseklerde sarıçam, kara-
Şehri olarak da bilinen Amasya’nın yanın sayılı “müze-kent”lerinden bi-
talama sıcaklık 15,6 Co, yıllık or- çam ve kayın, düşük rakımlarda ise
geçmişi 8500 yıl öncesine, Neolitik risi olma özelliğini taşımaktadır. 20
MERKEZİ
talama nispi nem % 57,5 olup, en kızılçam, ardıç, meşe, gürgen ve
Dönem’e, kadar uzanmaktadır. Tür- Nisan 1924 tarihinde il olan Amas-
yüksek sıcaklık 30.07.2000 tarihin- titrek kavak yayılış göstermektedir.
kiye Cumhuriyeti’nin doğum belge- ya, Orta Karadeniz Bölgesi’nde yer
de 45,0 Co, en düşük sıcaklık ise Bunun yanında yabani ahlat ve erik
si olarak kabul edilen Amasya Ta- almaktadır. Amasya’nın doğusunda
15.01.2008 tarihinde -21,0 Co ola- gibi ağaççıklar, sürünücü ardıç gibi
mimi’nin tüm dünyaya duyurulduğu Tokat, güneyinde Yozgat, batısında
rak ölçülmüştür. çalı formları da bulunmaktadır.
şehir olan Amasya, ev sahipliği yap- Çorum ve kuzeyinde Samsun illeri
tığı uygarlıklardan günümüze taşı- bulunmaktadır.
AMASYA TÜRKİYE SIRASI TÜRKİYE
Yüzölçümü 5.701 km2 60 783.562 km2
Nüfus 321.977 57 76.667.864
Nüfus Yoğunluğu 57 kişi/km2 45 98 kişi/km²
Kaynak: TÜİK, 2013
AMASYA
MİKROKLİMA İklim; Amasya’da Karadeniz - kara mi kadar ılıman, kara iklimi kadar
iklimi arasındaki geçiş iklimi ya da sert geçmemektedir. Temmuz ve
R ETKİSİ İLE UZUN
E Karadeniz ardı iklimi etkili olmak- Ağustos ayları en kurak aylar olup,
L
Gİ ÜRETİM SEZONU tadır. Yazları kara iklimi kadar ku- ilkbahar en fazla yağış alan mev-
L
Bİ rak, Karadeniz iklimi kadar yağışlı simdir. Yıllık ortalama donlu gün

EL olmayıp, kışları ise Karadeniz ikli- sayısı 60 gündür. Merzifon, Suluova,
N
E 7
G 6-
Orta Karadeniz Kalkınma Ajansı Amasya Yatırım Rehberi
7 ilçesi, 20 beldesi ve 350 köyü bulunmaktadır. ULAŞIM İstanbul Atatürk Havalimanı’na İzmir Alsancak ve Avrupa’nın ka-
1,5 saatlik uçuş mesafesinde olan pısı İstanbul Ambarlı Limanlarına
Amasya; hammadde, yarı mamul, konforlu ve hızlı ulaşımın sağladığı
mamul, ekipman ve nitelikli per- tüm avantajları sunmaktadır.
sonel için kolay nakliye ile Mersin,
Gümüşhacıköy
Hamamözü Suluova
Merzifon
Taşova
Merkez
Göynücek
İLÇE TOPLAM NÜFUS
Amasya (Merkez) 134.434
Göynücek 11.390
Gümüşhacıköy 23.463
M Hamamözü 4.266
ŞI
A
UL Merzifon 70.297
Ankara İstanbul İzmir
-

Rİ Suluova 46.496
E
L
E
Ç Taşova 31.631 Amasya 334 km 671 km 913 km
L
İ
N
TOPLAM 321.977
NI
A’
Y
S Kaynak: TÜİK, 2013
A
M 9
-
A 8
Orta Karadeniz Kalkınma Ajansı Amasya Yatırım Rehberi
IRMAKLAR VE Amasya; havaalanı, liman ve de- rı olan ve bölgeyi doğu - batı ile EĞİTİM 2006 yılında kurulan ve “dünyanın malarında büyük aşama kaydetmiş-
miryollarının yanı başındaki eşsiz güneybatı - kuzeydoğu doğrultu- saygın üniversiteleri arasında yer tir. Amasya Üniversitesi bünyesinde
YOLLARIN
konumu ile Türkiye’den Avrupa, larında kesen eksenlerin kavşak almayı vizyon edinen Amasya Üni- 6 fakülte, 2 enstitü, 8 yüksek ve
Orta Doğu, Kuzey Afrika ve Rus- noktasında yer alan Amasya, Sam- versitesi, kısa zamanda tesis, altyapı meslek yüksekokulu bulunmakta-
BULUŞTUĞU ŞEHİR
ya’daki 1,5 milyar tüketiciye kolay sun Limanı’na yakınlığı ile kombine ve akademik personel ihtiyaçlarını dır.
erişim olanağına sahiptir. Anado- taşımacılığın tüm avantajlarından tamamlamış, kurumsallaşma çalış-
lu’nun temel bağlantı doğrultula- yararlanmaktadır.
4 1
A LİMAN
D
A DEMİRYOLU
R
A KARAYOLU
Ü HAVAYOLU
251 km Bölünmüş Yol
AMASYA İLİ ÖĞRENCİ SAYILARI
Ana Okulu 6.047
89 km Demiryolu
İlköğretim 17.943
Ortaöğretim 19.282
Liman
Meslek Lisesi 11.545
Lise (Genel) 7.505
Havaalanı Önlisans, Lisans, Yüksek Lisans, Doktora 10.896
M
Tİ TOPLAM 73.218
Ğİ
E
-

M
ŞI Kaynak: Milli Eğitim İl Müdürlüğü Ve Amasya Üniversitesi, 2013 11
A -
L 0
U 1
Orta Karadeniz Kalkınma Ajansı Amasya Yatırım Rehberi
SAĞLIK 1 Ağız ve Diş Sağlığı Merkezi, 1 Ana görülmektedir. 2011 yılında ülke- TARIM İlin toplam yüzölçümü 570.100 ya’da hayvancılık da önemli bir po-
Çocuk Sağlığı ve Aile Planlaması mizde anne ölüm hızı yüzbinde 23 hektardır. Bu alanın yaklaşık tansiyele sahiptir. 2013 yılı verile-
Merkezi, 1 Verem Savaş Dispan- ve bebek ölüm hızı binde 12,6 iken %45’ine karşı gelen 254.960 rine göre Amasya’da 174.667 adet
seri, 7 Toplum Sağlığı Merkezi, 98 sırasıyla bu değerler Amasya’da 0 hektarı tarım arazilerinden oluş- büyükbaş, 141.762 adet küçükbaş,
Aile Hekimliği Birimi ve 65 Sağlık ve 8,55 olarak belirlenmiştir. 142’si maktadır. TÜİK verilerine göre, 1.200.575 kanatlı ve 17.575 adet
Evinde hizmeti verilen Amasya’nın uzman olmak üzere 332 hekim, 88 2012 yılı tarımsal üretim değeri arı kovanı bulunmaktadır.
temel sağlık göstergelerindeki son diş hekimi ve 1.989 sağlık perso- 1.381.002.000 TL’ye ulaşan Amas-
yıllardaki iyileşmenin, Ülke ortala- neli ildeki sağlık kurumlarında gö-
malarından daha yüksek olduğu rev yapmaktadır.
TÜRKİYE
TARIM SEKTÖRÜ TEMEL GÖSTERGELERİ AMASYA TÜRKİYE
SIRASI
Hastane Sayısı Hekim Hastane Hastane Yatak Başına
(Kamu) Sayısı Yatak Sayısı Düşen Kişi Sayısı
GSYH’ye Katkısı (2001, %) 21,7 12 -
Amasya 6 332 770 687
İstihdam Oranı (2011, %) 46,3 22,7 13
Kaynak: Sağlık İl Müdürlüğü, 2013
Kişi Başına Bitkisel Üretim Değeri (2010, TL) 2.481 1.086 9
Amasya’da gerçekleştirilecek, sağ- geye sağlanan bölgesel teşvik un-
lık sektörü kapsamındaki özel has- surlarından yararlanmaktadır.
tane ve huzurevi yatırımları 4. böl- Kişi Başına Hayvansal Ürün Değeri (2010, TL) 844 517 29
Kaynak: TÜİK, 2013
M
RI
A
T

-

K
LI 3
Ğ 1
-
A 2
S 1
Orta Karadeniz Kalkınma Ajansı Amasya Yatırım Rehberi
Ülkemizde üretilen; şekerpanca- şeftali, vişne, buğday, bamya ve kır- İl genelinde sulama altyapısının te tarımsal ürün çeşitliği ve mikta-
rı tohumunun % 60’ı, kuru soğanın mızı etin % 3’ü Amasya çiftçisi tara- geliştirilmesine yönelik kamu yatı- rının artması ile tarımsal sanayinin
% 16’sı, kirazın % 8’i, haşhaşın % 4’i, fından üretilmektedir. rımlarının tamamlanması ile birlik- gelişmesi beklenmektedir.
TÜRÜ ÜRÜN ADI EKİLİŞ MİKTARI ÜRETİM (TON)
Buğday (ha) 113.147 405.713
Arpa (ha) 24.480 90.493
Mısır (Dane) (ha) 6.213 80.937
Elit (ha) 667 1.085
i
er Nohut (ha) 3.890 4.595
l
n
ü Tütün (ha) 917 554
r
Ü
Ş.Pancarı (ha) 5.637 279.825
a
l
r
a Haşhaş (Kapsül) (ha) 1.044
T 1.368
Haşhaş (Tohum) (ha) 1.022
Ayçiçeği (ha) 17.845 52.269
Kuru Soğan (ha) 8.611 315.073
Patates (ha) 349 11.036
Kiraz (ha) 2.164 28.881
Elma (ha) 1.530 33.516
e ri
e Şeftali (ha) 761 14.649
v
l
yn
Merü Üzüm (ha) 721 7.435
Ü
Ceviz (ha) 637 3.444
Vişne (ha) 133 2.861
Taze Fasulye (ha) 747 7.661
e eri Bamya (ha) 501 1.708
zl
bn
eü
Hıyar (ha) 1.028 52.747
Sr
Ü
Domates (ha) 1.769 106.245
M Kaynak: Gıda, Tarım Ve Hayvancılık İl Müdürlüğü, 2013 5
RI -1
A 4
T 1
Orta Karadeniz Kalkınma Ajansı Amasya Yatırım Rehberi
• Üretime geçen parsellerde yak- Amasya-Suluova Organize Sanayi
laşık 308 kişi istihdam edilmekte- Bölgesi
dir. Ancak OSB de üretimde bulu-
• 75 hektar büyüklüğündedir.
nan doğal taş firmaları ile bağlantılı
çalışan ocak çalışanları ile birlikte • 2009 yılında tamamlanmıştır.
istihdam 1.000 kişiyi bulmaktadır.
• 85 sanayi parselinin 28’i tahsis
• Ağırlıklı sektör grubu; doğal taş, edilmiştir. Tahsis edilen parsellerin;
gıda ve mobilya sanayidir. 6’sı üretimde, 4’ü inşaat, 6’sı ise
proje aşamasındadır. 57 parsel ise
Amasya-Merzifon Organize Sanayi
tahsis edilmemiştir.
Bölgesi
• Üretime geçen işyerlerinde 84
• 111,8 hektar büyüklüğündedir.
kişi istihdam edilmektedir.
• 2002 yılında tamamlanmıştır.
Amasya-Suluova Besi Organize
• 52 sanayi parselinin 51’i tahsis
Sanayi Bölgesi
edilmiştir. Tahsis edilen parsellerin;
TİCARET VE Amasya’nın ticareti faaliyetleri ta- başlamıştır. İl sanayisi uzun yıllar
38’i üretim, 9’u inşaat, 4’ü proje • 90 hektar büyüklüğündedir.
rımsal ürünlerde yoğunlaşmak- taşa toprağa dayalı işletmeler ön-
SANAYİ aşamasındadır. 1 parsel ise henüz • Altyapı yapım işi keşif bedeli 2007
tadır. Şeker pancarı, kuru soğan, cülüğünde gelişmiş, 5084 sayılı
tahsis edilmemiştir. OSB sahasının
yılı birim fiyatlarıyla 12.265.000
nohut, mercimek, fasulye, şeker, kanunun uygulanmaya başlaması
genişletme çalışmaları devam et-
TL’dir.
ayçiçeği yağı, süt ve süt mamulle- ile birlikte imalat sanayi, tekstil ve
mektedir.
ri, yumurta, hayvan yemi, un, kireç, hazır giyim, mobilya ve Amasya Beji • AG-YG elektrik şebekesi ve ENH
tuğla, kiremit, linyit kömürü, daya- olarak markalaşan doğal taş-bo- • Üretime geçen parsellerde yak- inşaatı tamamlanmıştır.
laşık 2.800 kişi istihdam edilmek-
nıklı tüketim maddeleri, çimento, yutlandırılmış blok taş sanayiinde
tedir. • Bölgede 77 adet parsel bulun-
demir, narenciye gibi ürünler il önemli aşama kaydedilmiştir.
maktadır. Tahsisi yapılmayan parsel
içi ve il dışı ticarete konu olan en • Ağırlıklı sektör grubu; elektrik
sayısı ise 57’dir.
önemli ürünlerdir. Amasya’da Amasya OSB, Merzifon makineleri, plastik, metal ve gıda
OSB, Suluova Karma OSB ve Sulu- sanayidir.
TARİHSEL Amasya’da sanayinin; 1926 tarih- ova Besi OSB olmak üzere 4 OSB
li Eski Çeltek ve 1955’de kurulan bulunmaktadır.
KNOW-HOW Yeni Çeltek Kömür İşletmeleri ile,
modern fabrika ölçeğindeki sa- Amasya Organize Sanayi Bölgesi
nayileşme hareketinin ise 1954
• 79,5 hektar büyüklüğündedir.
yılında Suluova ilçesinde Şeker
Fabrikası’nın kurulması ile baş-
• 2001 yılında tamamlanmıştır.
ladığı söylenebilmektedir. Şeker
Yİ
A Fabrikası ile ilçede besicilik büyük • 34 adet sanayi parselinin 29’u
N
A önem kazanmış, 1976 yılında Et 25 firmaya tahsis edilmiştir. Tahsis
S
E Balık Kurumu’na ait et kombinası- edilen parsellerin; 24’ü üretim, 3’ü
V
nın kurulması ile ilçede hayvancılık inşaat, 2’si ise proje aşamasındadır.
T
E
R baskın sektör olarak öne çıkmaya 6 parsel henüz tahsis edilmemiştir. 7
A 1
C 6-
Tİ 1
Orta Karadeniz Kalkınma Ajansı Amasya Yatırım Rehberi
Merkez ilçe ve Merzifon’ da ikişer sanayi sitesi bulunmaktadır. Küçük
Bilim Sanayi ve Teknoloji Bakanlı- de imzalandığından, bu protokol
olmak üzere 4, Suluova, Taşova, sanayi sitelerinde faaliyet gösteren
ğımızca yürütülen Tarıma Dayalı İh- kapsamında imza tarihinden itiba-
Gümüşhacıköy ve Göynücek ilçe- 1.387 işyerinde toplam 3.096 kişi
tisas OSB projelerinin Gıda, Tarım ren Suluova Besi OSB’ne ilişkin iş
lerinde birer adet olmak üzere il istihdam edilmektedir.
ve Hayvancılık Bakanlığına devrine ve işlemler Gıda, Tarım ve Hayvan-
genelinde toplam 8 adet küçük
ilişkin protokol 12.03.2012 tarihin- cılık Bakanlığınca yürütülmektir.
AMASYA MERZİFON SULUOVA SULUOVA
OSB OSB OSB BESİ OSB
1 KURULUŞ TARİHİ 01.01.1993 01.01.1995 22.08.2007 20.07.2007
2 ARSANIN TOPLAM YÜZÖLÇÜMÜ 79,5 Hektar 111.8 Hektar 75 hektar 90 Hektar
34 Sanayi 52 Sanayi 85 Sanayi 77
  a- Parsel Sayısı
Parseli Parseli Parseli
  b- Dolu Parsel Sayısı 31 51 28 20
  c- Boş Parsel Sayısı 6 1 57 57
3 TAHSİSİ YAPILAN 29 51 28 20
4 TAHSİS DURUMU 29 51 28 20
  a) Mermer Sanayi (Firma) 10      
  b) Gıda Sanayi (Firma) 3 5 10  
  c) Mobilya Sanayi (Firma) 3 3 1  
  d) Metal Sanayi (Firma) 2 5  
  e) Elektrikli Makine Sanayi (Firma)   10    
  f) Plastik Sanayi (Firma) 2 5 1  
  g) Tarım Aletleri Sanayi (Firma) 1 3 1  
  h) Tekstil Sanayi (Firma) 1 4 2  
  i) Hayvancılık (Firma)      
  j) Diğer (Firma) 3 2 2
12.06.1993- 22.08.2007- 13.08.2007-
5 İNŞAATIN BAŞLANGIÇ-BİTİŞ TARİHİ 1995-2002
31.12.2001 31.12.2009 06.04.2014
6 FAAL OLAN İŞYERİ SAYISI 17 35 7 6 
7 İNŞAAT HALİNDE FİRMA SAYISI 2 9 3  4
Yİ
A 8 PROJE AŞAMASINDA 3 5 7 10
N
A 9 KAPALI FİRMA SAYISI 3 2    
S

E MEVCUT İŞYERLERİNDE ÇALIŞAN
V 10 445 2.789 84 10 
T İŞÇİ SAYISI
E
R
9
A
1
C -
Tİ 18